Решение #108457 Уголовные

Маърузачи судья Биринчи инстанция судида раислик Ф.Эргашев қилган судья: Ж.Курбанов Апелляция инстанцияси судида маърузачи судьялар: А.Икромов ТОШКЕНТ ШАҲАР СУДИ ЖИНОЯТ ИШЛАРИ БЎЙИЧА СУДЛОВ ҲАЙЪАТИ ТАФТИШ ИНСТАНЦИЯСИНИНГ А Ж Р И М И 2024 йил 12 ноябрь куни Тошкент шаҳар суди жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъатининг тафтиш инстанцияси ўз биносида, очиқ суд мажлисида, раислик қилувчи: судья О.Илхомжонов, ҳайъат судьялари: А.Шамсутдинова ва Ф.Эргашевлардан иборат таркибда, судья катта ёрдамчиси Б.Азизовнинг котиблигида, тарафлардан Тошкент шаҳар прокуратурасининг бўлим прокурори У.Мухсимов, маҳкум О.Таиповнинг манфаатларини ҳимоя қилган адвокат А.Алимкуловларнинг иштирокида, О.Таипов ва Х.Қўлдошхўжаевга оид 1-1006- 2309/1349-сонли жиноят ишини, суд қарорларига нисбатан маҳкум О.Таипов томонидан келтирилган шикоят асосида тафтиш тартибида кўриб чиқиб, қуйидагиларни А Н И Қ Л А Д И: Тошкент шаҳар жиноят ишлари бўйича Чилонзор туман судининг 2024 йил 5 июндаги ҳукмига кўра: Таипов Ойбек Алишер ўғли (Taipov Oybek Alisher o’g’li), 1997 йил 20 август куни Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, Ўзбекистон Республикаси фуқароси, оилали, икки нафар фарзанди бор, ўрта-махсус маълумотли, вақтинча ишсиз, муқаддам: 1) жиноят ишлари бўйича Янгиҳаёт туман судининг 2022 йил 15 март кунидаги ажримига кўра, Ўзбекистон Республикаси ЖК 169-моддасининг 1-қисми билан юритилган жиноят иши ЖКнинг 661-моддасига асосан тугатилган; 2) жиноят ишлари бўйича Учтепа туман судининг 2023 йил 28 февраль кунидаги ҳукмига кўра, Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 3-қисмининг “б” банди ва 228-моддаси 2-қисмининг “а,б” бандлари билан ЖКнинг 59- моддаси тартибида 2 йил 6 ой ахлоқ тузатиш ишлари жазоси тайинланган; 3) жиноят ишлари бўйича Сирғали туман судининг 2023 йил 9 июнь кунидаги ҳукмига кўра, Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 3-қисмининг “б” банди ва 228-моддаси 2-қисмининг “а,б” бандлари билан ЖКнинг 57- моддасини қўллаб, ЖКнинг 59-моддаси, 59-моддасининг 8-қисми ва 61-моддаси тартибида 5 йил 6 ой озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланиб, Тошкент шаҳар жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг 2023 йил 11 июль кунидаги ажрими билан биринчи инстанция суднинг ҳукми ўзгартирилиб, ЖКнинг 59- моддаси, 59-моддасининг 8-қисми тартибида 3 йил ахлоқ тузатиш ишлари жазоси тайинланган, жазо ўталмаган; Тошкент шаҳар, Мирзо Улуғбек тумани, Қорасув-1 даҳаси, 34-уй, 6-хонадонда яшаган, иш бўйича “қамоққа олиш” тарзидаги эҳтиёт чораси қўлланилиб, 2023 йил 11 октябрь кунидан буён қамоқда сақланаётган, Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 4-қисмининг “а” банди билан 8 йил озодликдан маҳрум қилиш, ЖК 228-моддаси 2-қисмининг “а,б” бандлари билан ойлик иш ҳақининг 10 фоизини давлат даромади ҳисобига ушлаб қолган ҳолда 2 йил ахлоқ тузатиш ишлари, ЖКнинг 59, 61-моддалари тартибида 8 йил 3 ой озодликдан маҳрум қилиш, ЖК 59-моддасининг 8-қисми ва 61-моддалари тартибида, жиноят ишлари бўйича Сирғали туман судининг 2023 йил 9 июндаги ҳукми билан тайинланган жазони қисман қўшиш йўли билан узил-кесил 8 йил 6 ой озодликдан маҳрум қилиш жазосига судланиб, тайинланган жазони умумий тартибли колонияларда ўтаттириш белгиланган. Суд ҳукми билан: маҳкум О.Таиповдан жабрланувчи У.Каримовнинг фойдасига 389.000.000 сўм, У.Абдунабиевнинг фойдасига 103.000.000 сўм ва С.Химматовнинг фойдасига 101.000.000 сўм ундирилиши; -“Infinbank” АТБнинг маҳкум О.Таиповга даъвоси йўқлиги эътиборга олиниши; -далилий ашё 5 дона ДВД дисклар жиноят ишида сақлаш учун қолдирилиши белгиланган. Тошкент шаҳар суди жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг 2024 йил 19 сентябрдаги ажрими билан жиноят ишлари бўйича Чилонзор туман судининг 2024 йил 5 июндаги ҳукмининг О.Таиповга оид қисми ўзгартирилиб, унинг айблов зиммасидан Ўзбекистон Республикаси ЖК 228- моддаси 2-қисмининг “а,б” бандлари чиқарилиб, унга ЖК 168-моддаси 4- қисмининг “а” банди билан 8 йил озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланиб, Ўзбекистон Республикаси ЖК 59-моддасининг 8-қисми ва 61-моддаси тартибида, жиноят ишлари бўйича Сирғали туман судининг 09.06.2023 йилдаги ҳукми билан тайинланган жазонинг ўталган қисмини қисман қўшиш йўли билан узил-кесил 8 йил 3 ой озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланиб, жазони умумий тартибли колонияларда ўтаттириш белгиланган. Мазкур ҳукм билан Қўлдошхўжаев Хуршидхон Муҳиддин ўғли Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 4-қисмининг “а” банди билан реабилитация қилинган бўлиб, ҳукмнинг унга оид қисми шикоят ва протест келтирилмагани сабабли, муҳокама қилинмайди. Суднинг ҳукмига кўра, О.Таипов жиноят ишининг қисми алоҳида иш юритувга ажратилган ҳамда дастлабки терговда шахсини аниқлаш имкони бўлмаган номаълум шахслар билан ўзаро жиноий тил бириктириб, алдаш ва ишончни суиистеъмол қилиш йўли билан ўзганинг мулкини қўлга киритиш мақсадида, таниши Сердюкова Елена Виктровнага пул кўринишидаги мукофот беришлари билан қизиқтириб, унинг номига “UzAutoMotors” АЖда ишлаб чиқарилувчи автоуловлардан бирини банк орқали кредит эвазига харид қилиб, банкдан олинган кредит тўловларини тўлиқ тўлаб беришларини айтиб, 2021 йил 16 март куни АО “Vehicle Valley” МЧЖ автосалонидан баҳоси 109.025.000 сўмга тенг “Nexia-3” русумли автоулов учун 1-254-2021-01859UA-сонли шартнома расмийлаштириб олиб, сўнг 2021 йил 23 март куни Тошкент шаҳар, Шайхонтоҳур тумани, А.Навоий кўчаси, 18Б-уйда жойлашган “InFinBank” АТБ филиалига олдиндан қалбакилаштирилган, яъни айни дамда иш фаолиятида бўлмаган “Impero- Di-Mobili” МЧЖда турли лавозимларда ишлаши ҳақида сунъий ойлик маошлари кўрсатилган 16.03.2021 йилда берилган 29-сонли қалбаки маълумотномани тақдим этиб, банк билан Е.Сердюкова ўртасида 2021-647-сонли автокредит шартномаси расмийлаштирилишига эришиб, шартнома шартларига кўра, автоулов учун бошланғич 27.256.250 сўм тўловларни Е.Сердюкова номидан амалга ошириб, банк томонидан “UzAutoMotors” АЖга тўлиқ тўлов ўтказиб берилгач, “Vehicle Valley” МЧЖ автосалонидан автоуловни олиб чиқиб, кредит шартномаси бандларини қасддан бузиб, автоуловни белгиланган муддат ичида банкка гаров ва тақиқ учун тақдим этмасдан, унга 01 O 736 NB давлат рақам белгисини олиб, кейинчалик автоуловни ишончнома орқали О.Назаровга ва кейинчалик С.Касимовга 103.460.000 сўм эвазига кредит асосида сотиб юборишиб, қўлга киритилган пул маблағларини ўз эҳтиёжлари йўлида сарфлаб юбориб, банк муассасасига зарар етказган. Бундан ташқари, О.Таипов жиноий фаолиятини давом эттириб, жиноят ишининг қисми алоҳида иш юритувга ажратилган ва дастлабки терговда шахсини аниқлаш имкони бўлмаган номаълум шахслар билан ўзаро жиноий тил бириктириб, бир гуруҳга бирлашиб, фуқароларнинг жуда кўп миқдордаги пул маблағларини фирибгарлик йўли билан қўлга киритиш мақсадида компьютер техникаси воситаларидан фойдаланиб, Тошкент шаҳар, Мирзо Улуғбек тумани, Мустақиллик кўчаси, 88А-уйда рўйхатдан ўтган қишлоқ хўжалиги техникасини лизинг асосида сотиш билан шуғулланиши кўрсатилган “Softlease” ва “Unitino” МЧЖларни ташкил қилиб, “Softlease” ва “Unitino” МЧЖларни электрон калитларини жиноят ишининг қисми алоҳида иш юритувга ажратилган шахсга топшириб юбориб, ҳар иккала жамиятга раҳбарлик қилиб, “Softlease” МЧЖга ходим сифатида Б.Юсупалиев ва Х.Қўлдошхўжаевларни ишга қабул қилиб, уларга жиноят ишининг қисми алоҳида иш юритувга ажратилган шахс орқали кўрсатма бериб, фуқароларга лизингга техникалар олиб беришларини маълум қилишиб, 19.12.2022 йилда “Saddam” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида УЗ-ДЛ-0001-22- сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида Каримов Учқун Рустамовичга тегишли 389.345.880 сўм миқдоридаги пулларни, 20.12.2022 йилда “Jalaquduq Vodiy Alplari” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида UZ-DL-0025-22-сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида Абдунабиев Улуғбек Мамировичга тегишли 136.382.770 сўм миқдоридаги пулларни, 20.12.2022 йилда “Oqdaryo Odiljon Dalasi” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида UZ-DL-0026-22-сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида Химматов Сайфулла Хайдаровичга тегишли 101.346.460 сўм миқдоридаги пулларни Тошкент шаҳар, Мирзо Улуғбек туманида жойлашган АТБ “Kapitalbank” Мирзо Улуғбек тумани филиалидаги “Softlease” МЧЖнинг ҳисоб-рақамига кирим қилдириб, О.Таипов номидаги “Банк Клиент” иловаси орқали масофадан ишлаш учун мўлжалланган 2В6D43578063003D серия рақамли электрон калит орқали 28.11.2022 йилдан бери О.Таипов раҳбарлик қилиб келаётган Мирзо Улуғбек тумани, Мустақиллик кўчаси, 88А-уйдан рўйхатдан ўтган “Unitino” МЧЖнинг Тошкент шаҳри, Мирзо Улуғбек туманида жойлашган АТБ “Asia Alliance bank” Мирзо Улуғбек тумани филиалидаги ҳисоб- рақамига 22.12.2022 йилда 591.450.000 сўм миқдоридаги пулларни ўтказиб, 23.12.2022 йилда “Unitino” МЧЖнинг АТБ “Asia Alliance bank” Мирзо Улуғбек филиалидаги ҳисоб-рақамидан О.Таипов номига расмийлаштирилган ва “Internet- banking” тизимига уланган “Хаоmi M2006C3LG” номли МАС адреси 13893а- 00000000-1325-26а5-0000-00004737536f-96455 рақами билан расмийлаштирилган телефон аппарати орқали 591.450.000 сўм миқдоридаги пулларни О.Таиповнинг номига расмийлаштирилган “8600*********9055” рақамли пластик картасига ўтказиб, Тошкент шаҳрида жойлашган банкоматлар орқали пластик картадаги пулларни нақдлаштириб олиб, пулларни ўзаро тақсимлашиб, ўз шахсий эҳтиёжларига ишлатиб юборган. Маҳкум О.Таипов шикоятида, унга нисбатан айбловлар асоссиз эълон қилингани, у ҳеч кимга ҳеч нарса ваъда қилмаганлиги, аризачилар билан мулоқотда бўлмаганлиги, айбсизлиги ҳақида важлар келиб, ишни қайта кўриб чиқиб, адолатли қарор қабул қилишни сўраган. Тафтиш инстанцияси, иш бўйича судья Ф.Эргашевнинг маърузасини, прокурор У.Мухсимовнинг суд қарорларининг О.Таиповга оид қисмини ўзгаришсиз қолдириш ҳақидаги хулосасини, адвокат А.Алимкуловнинг шикоят важларини қувватлаб, уни қаноатлантиришни сўраб берган фикрини тинглаб, шикоят важларини жиноят иши ҳужжатлари билан бирга таҳлил қилиб, қуйидаги асосларга кўра, суд қарорларининг О.Таиповга оид қисмини ўзгаришсиз қолдиришни лозим топади. Суд ҳақиқий ҳолатни аниқлашда Ўзбекистон Республикаси ЖПКнинг 22 ва 26-моддалари талабларига мувофиқ жиноят ишини синчковлик билан ҳар томонлама тўлиқ ўрганиб чиқиб, асосли хулосага келган. Суд ҳукмида баён этилган хулосалар ҳақиқий иш ҳолатига мувофиқ бўлиб, ушбу хулосалар суд муҳокамасида Ўзбекистон Республикаси ЖПКнинг 94,95- моддалари тартибида баҳоланган далиллар билан асослантирилган. Тафтиш инстанцияси маҳкум О.Таиповнинг шикоятида келтирган унинг томонидан фирибгарлик жиноятлари содир этилмагани ҳақидаги важларини муҳокама қилиб, ишда тўпланган далилларни мақбуллигини текшириб, қуйидагиларга асосан келтирган важларини ишончга сазовор эмас ва жиноий жавобгарликдан қутулишга қаратилган деб ҳисоблайди. Маҳкум О.Таиповнинг айби қуйидаги далиллар билан ўз исботини топган. Хусусан, иш бўйича жабрланувчи тариқасида сўроқ қилинган АТБ “InFinBank” Амалиёт бошқармаси юристи Ш.Зарфуллаевнинг, ҳақиқатда фуқаро Е.Сердюкова “Nexia-3” русумли автотранспорт воситасини олиш учун кредит ажратишни сўраб, 23.03.2021 йилда банкка ариза билан мурожаат қилиб, автотранспорт воситасини олиш учун Жиззах вилояти, Р.Рашидов тумани, “Файзабод” м.ф.й. жойлашган “Vehicle Valley” МЧЖ билан имзоланган 16.03.2021 йилдаги шартномани тақдим қилганлиги, кредит олиш жараёнида Е.Сердюкова банкка ўзининг “Impero-Di-Mobili” МЧЖда ишлаши ва ойлик иш ҳақи миқдори тўғрисидаги 16.03.2021 йилдаги 29-сонли маълумотномани тақдим қилганлиги, сўнг банк ва фуқаро Е.Сердюкова ўртасида 23.03.2021 йилда 2021- 647-сонли кредит шартномаси имзоланиб, Е.Сердюковага юқорида кўрсатилган автотранспорт воситасини олиш учун 81.768.750 сўм миқдорида кредит ажратилганлиги ва ушбу пул маблағлари Е.Сердюкова бошланғич бадал сифатида тўлаган 27.256.250 сўм билан биргаликда 23.03.2021 йилдаги тўлов топшириқномасига асосан юқорида кўрсатилган “Vehicle Valley” МЧЖ билан Е.Сердюкова ўртасида тузилган шартномада кўрсатилган ҳисоб-рақамига ўтказиб берилганлиги, кредит шартномасини 5.2.1 бандига кўра, кредит олувчи автомашинани олгач 10 кун ичида автомашина ҳужжатларини банкга тақдим қилиб, шартноманинг 5.2.9 бандига кўра, 30 кун муддатда гаровга қўйиш, суғурта ҳужжатларини расмийлаштириши лозим бўлганлиги, бироқ, фуқаро Е.Сердюкова ушбу талабларни бажармасдан автомашинани бошқа шахсга сотиб юборганлиги, шу билан банк манфаатларига 90.479.363,92 сўм миқдорда зарар етказганлиги, мазкур ҳолат юзасидан дастлабки тергов органи томонидан Х.Пирназаровга нисбатан айб эълон қилинганлиги, ҳозирги кунда кредит қарздорлиги тўлиқ қопланганлигини аён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича гувоҳ тариқасида сўроқ қилинган Е.Сердюкованинг, ҳақиқатда 2021 йилни март ойида танишлари орқали О.Таипов боғланиб, унга пул ишлаб топишни таклиф қилиб, 1.000.000 сўм эвазига уни номига автомашина кредит асосида расмийлаштиришни ва таниши Пирназаров Бегзод ўзи кредит пулларини ойма-ой сўндиришини айтиб, уни Хусан ва Бекзод Пирназаровлар билан таништирганлиги, Б.Пирназаров унга ўз номига кредит олишини ва ойма-ой тўловларини ўзи тўлаб боришини айтганлиги, ўз номига кредит ололмаслигини айтганлиги, шунда у пул сўраганида, О.Таипов унга 100.000 сўм берганлиги, сўнг улар тарқалишгани, маълум вақтдан сўнг О.Таипов унга телефон қилиб, банкка боришларини айтганлиги, сўнг улар Шайхонтоҳур туманини А.Навоий кўчасида жойлашган АК “InFinBank”га боришганлиги, банкда уларни Х.Пирназаров кутиб олиб, уни банк биносига олиб кирганлиги, О.Таипов ташқарида қолганлиги, сўнг Х.Пирназаров қай бир ойнага ўтиришини айтганлиги, банк ходимларидан бири ҳеч нарса тушунтирмасдан, унга автокредит шартномасини тақдим қилганлиги, шартнома билан танишмоқчи бўлган вақтида унга О.Таипов телефон қилиб, тезроқ чиқишини айтганлиги, шу сабабли ҳеч қандай ҳужжатлар билан танишмай, банк ходимлари кўрсатган барча ҳужжатларга имзо қўйиб бериб, уйига кетганлиги, орадан вақт ўтиб О.Таипов телефон қилиб, автосалонга боришларини айтганлиги, сўнг О.Таипов ва Х.Пирназаровлар уни автосалонга олиб боришгани, у ерда тегишли ҳужжатларни имзолашгани, автомашинани айнан ким олганлигини билмаслиги, сўнг О.Таипов яна унга телефон қилиб, нотариусга бориши кераклигини айтганлиги, у Чилонзор туманида жойлашган “Гагарин” ҳайкали яқинида жойлашган нотариал идорасига боргани, Х.Пирназаров уни кутиб олиб, нотариусга олиб кирганлиги, нотариусда у бош ишончномага имзо қўйиб берганлиги, маълум вақтдан сўнг кўча кўйда Б.Пирназаров келиб, унга 700.000 сўм бериб сўнг тарқалишгани, кейин нима бўлганлигини билмаслиги, унга банкдан ходимлар телефон қилиб кредитни сўндиришини айтишганлиги, билишича Хусан ва Бегзод Пирназаровлар ойма-ой пул тўловларни тўлашмаганлиги, сўнг уни Чиланзор тумани ИИО ФМБ биносига чақиртиришганлиги ва ундан ҳолат юзасидан тушунтириш хати олишганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича жабрланувчи тариқасида сўроқ қилинган У.Абдунабиевнинг, ҳақиқатда у Андижон вилоятини Жалақудуқ туманида жойлашган пахта ва ғалла етиштиришга ихтисослаштирилган “Jalaquduq Vodiy Alplari” фермер хўжалиги раҳбари эканлиги, 2022 йил декабрь ойи ўрталарида акаси Муҳаммаджон Абдунабиев “Телеграм”да лизингга қишлоқ хўжалиги техникаларни олиб бериш фаолияти билан шуғулланувчи “Softlease” МЧЖ тўғрисидаги рекламаларни ўқиб, бу ҳақида унга айтганлиги, мазкур лизинг ташкилоти бошланғич тўлов сифатида 25 %ни кўрсатганлиги сабабли бу қулайликка қизиқиб, “Softlease” МЧЖ билан боғланиш учун қолдирилган телефон рақамига қўнғироқ қилиб, “Доно” исмли қиз билан суҳбатлашганида, у “Softlease” МЧЖ фаолияти тўғрисида бошланғич маълумотларни бериб, Тошкент шаҳрида жойлашган офисга бориб батафсил маълумот олиш мумкинлигини айтганлиги, бошланғич тўловни тўлаш учун “ТТ-100” русумли тракторни сотиб, устига пул қўшиб умумий қиймати 366.316.950 сўмлик “New Holland TD5.110” русумли тракторни олиш учун лизинг шартномаси тузган ҳолда сотиб олмоқчи бўлганлиги, Тошкент шаҳрига келиб, дастлаб бундан олдинги тракторини олган “Radius Agrotex” МЧЖда ишлайдиган Андижонлик “Руслан” исмли шахсдан “Softlease” МЧЖ тўғрисида маълумот сўраганида, мазкур жамият улар билан ҳам шартнома тузганлиги, ишончли ташкилот эканлиги, улардан техника олишини айтганлиги сабабли уни гапларига ишонганлиги, сўнг “Рустам” билан бирга “Softlease” МЧЖнинг Тошкент шаҳар, Мирзо Улуғбек тумани, Мустақиллик кўчаси, 88А-уйда жойлашган офисига боришгани, уларни Д.Максудова ва Б.Юсупалиевлар кутиб олишгани, у ерда Х.Қўлдошхўжаев ҳам бўлганлиги, Х.Қўлдошхўжаев унга шартномани компьютер орқали чиқариб берганлиги, тракторни лизинг асосида сотиб олиш масаласида Б.Юсупалиев билан гаплашганлиги, Б.Юсупалиевни жамият раҳбари деб тушунганлиги, расмий раҳбар О.Таипов эканлигини кейинчалик билганлиги, Б.Юсупалиев сотиб олмоқчи бўлган трактор умумий нархи, тўланиши лозим бўлган бошланғич тўлов пуллари, лизинг асосида олинган техника учун 2027 йил июль ойига қадар тўлаб бориши керак бўлган пул миқдори ҳамда тузиладиган шартнома ҳақида маълумот берганлиги, унинг таклифи маъқул келиб, “Руслан”нинг тавсияси ҳамда “Softlease” МЧЖ ходимларининг сўзларига кўра ишончи ортиб, 2022 йил 20 декабрь куни “Softlease” МЧЖ ва “Jalaquduq Vodiy Alplari” фермер хўжалиги ўртасида икки томонлама UZ-DL-0025-22-сонли лизинг шартномаси тузилганлиги, шартномага О.Таиповни ўрнига Б.Юсупалиев имзо чекканлиги, 2022 йил 22 декабрь куни шартноманинг 1.1-бандига асосан лизинг берувчига лизинг объекти қийматининг 25 % миқдорида 122.105.650 сўм пулларни 214/6367-рақамли тўлов топшириқномаси ҳамда шартноманинг 2.1.8-бандига асосан лизинг хизматларини кўрсатиш учун лизинг объекти қийматининг 3 % миқдорида 14.277.120 сўм пулларни 214/6369- рақамли тўлов топшириқномасига асосан тўлаганлиги, Б.Юсупалиев уларга тракторни 5 кун ичида етказиб беришларини айтганлиги, 2022 йил 26 декабрь куни акаси М.Абдунабиевга Б.Юсупалиев қўнғироқ қилиб, “Softlease” МЧЖ раҳбари пулларнинг бир қисмини ўзининг банк пластик картасига ўтказиб олганлиги, пулларнни қолган қисми ҳам талон-торож бўлиб кетишининг олдини олиш мақсадида “Radius Agrotex” МЧЖ ҳисоб-рақамига ўтказиб юборганлиги, тезда Тошкент шаҳрига келиб ҲМҚОга ариза билан мурожаат қилиш кераклигини айтганлигини, сўнг у акаси М.Абдунабиев билан Тошкент шаҳрига келиб, Тошкент шаҳар ИИББга мурожаат қилганлиги, кейинчалик пуллари “Radius Agrotex” МЧЖ ўтказилганлигини билиб, ушбу жамият раҳбарига учрашиб, “Softlease” МЧЖ томонидан ўтказиб берилган пулларни қайтаришини сўраганлиги сабабли 27.12.2022 йилда тузилган 27-5/12-сон билан “Radius Agrotex” МЧЖ, “Softlease” МЧЖ ва “Jalaquduq Vodiy Alplari” фермер хўжалиги ўртасида тузилган уч томонлама шартномага асосан 34.107.500 сўм пуллар фермер хўжалиги ҳисобига қайтарилиб, қолган 102.957.200 сўм пуллар қайтарилмасдан қолганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича жабрланувчи тариқасида сўроқ қилинган С.Химматовнинг, ҳақиқатда у “Oqdaryo Odiljon Dalasi” фермер хўжалиги раҳбари лавозимида ишлаб келаётганлиги, фермер хўжалигига техника керак бўлганлиги сабабли 2022 йил декабрь ойларида лизингга техника суриштириб, Тошкент шаҳрида “Softlease” МЧЖ борлигини билиб, ушбу МЧЖ ходимлари билан боғланганида, ўзини “Хуршид” деб таништирган шахс МЧЖда иш юритувчи бўлиб ишлашини айтганлиги, сўнг у жамиятни Тошкент шаҳрини Мирзо Улуғбек туманидаги офисига боргани, “Хуршид” уни кутиб олиб, унга техникаларни олиш тартибини тушунтирганлиги, олинаётган техника умумий суммасидан 25 % тўлашини, қолган суммани улар ўз ҳисобидан қўшиб техникани олиб беришини, қолган суммани 20 ой давомида йиллик 17 % устамаси билан бирга тўлаши кераклигини айтганлиги, ушбу шартлар маъқул келганлиги сабабли шартнома тузишга рози бўлганлиги, бироздан сўнг офисга МЧЖ раҳбари сифатида ўзини таништирган “Бахтиёр” исмли шахс келиб, унга 5 кун ичида пулларни тушириб техника олиб беришини айтганлиги, “Хуршид” 20.12.2022 йилдаги UZ-DL-0026-22-сонли “Oqdaryo Odiljon Dalasi” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида тузилган шартномани тайёрлаб олиб келганида, шартномани имзолашдан олдин у акасига телефон қилиб “Softlease” МЧЖ ҳисоб-рақамига 101.346.460 сўм пулни тушириб берганлиги, “Бахтиёр”нинг телефонига пул тушганлиги тўғрисида смс хабар келганида, “Бахтиёр” шартномага имзосини қўйганлиги, у ҳам шартномага имзо ва муҳр қўйиб, тасдиқлаб берганлиги, бироқ, шу кунга қадар МЧЖ унга техникани етказиб бермаганлиги ва пулни ҳам қайтариб бермаганлигини, декабрь ойларида “Бахтиёр”га телефон қилганида, “Бахтиёр” унга “Softlease” МЧЖ ҳисобидан пул ўғирланганлигини маълум қилиб, ариза билан мурожаат қилишни айтганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича жабрланувчи тариқасида сўроқ қилинган У.Каримовнинг, ҳақиқатда “Saddam” фермер хўжалигини отаси Р.Каримов ташкил қилгани, ҳозирги кунда укаси Э.Каримов хўжаликка раислик қилиб келаётганлиги, 2022 йил декабрь ойи ўрталарида укаси Э.Каримов қўнғироқ қилиб, янги трактор керак бўлаётганлиги, Жиззах вилоятида “Zuhridin Xo`ja savdo biznes” фермер хўжалигининг “Тraktor New Holland N7060 mobeli В/U” тракторини олмоқчилигини, унинг нархини 1.356.000.000 сўмга келишганлиги, бу пулларни бирданига тўлай олмаслиги сабабли Тошкент шаҳридаги “Softliease” МЧЖ билан лизинг шартномаси тузмоқчилигини, “Softliease” МЧЖ офисига бориб, улар билан гаплашиб кўришни айтиб, унга “Хуршид” исмли шахснинг телефон рақамини берганлиги, у “Хуршид” билан гаплашиб, унинг Тошкент шаҳрини Мирзо Улуғбек туманида жойлашган офисига боргани, “Хуршид” уни кутиб олиб, ўзини “Softliease” МЧЖ ходими сифатида таништирганлиги, офисни ва ишчиларни кўриб, мазкур жамият ҳақиқатдан ҳам лизинг фаолияти билан шуғулланишига ишониб, лизингга олиниши керак бўлган трактор, унинг нархи тўғрисида айтганида, “Хуршид” ва “Бахтиёр” ака унга трактор умумий таннархининг 25 % миқдорини ва лизинг хизмати кўрсатгани учун 3 % миқдорида бир марталик тўловларни амалга ошириш кераклиги, 2027 йил октябрь ойига қадар пулларни белгиланган график асосида 15 % устама тўловлари билан қайтариш мумкинлигини айтишганлиги, сўнг у укаси Э.Каримовнинг розилигини олиб, “Хуршид”га шартнома тузишни айтганлиги, у “Бахтиёр” акадан жамиятни раҳбари кимлигини сўраганида, у жамиятни раҳбари тепа қаватда ўтирганлигини айтганлиги, сўнг “Хуршид” шартномани олиб кетиб, “Saddam” фермер хўжалиги ва “Softliease” МЧЖ ўртасида 19.12.2022 йилда УЗ-ДЛ-0001-22-сонли шартномасини “Softliease” МЧЖ раҳбари томонидан имзоланган ва муҳрланган ҳолда унга тақдим қилгани, сўнг у шартномани Бухоро вилоятини Жондор туманига қатновчи такси орқали укаси Э.Каримовга юбориб, уни имзоланган ва муҳрланган ҳолатда қайтиб жўнатганлиги, укаси Э.Каримов унга Тошкент шаҳрига кела олмаслигини, дастлабки тўловларни амалга ошириш учун маблағи йўқлигини, имкони бўлса “Saddam” фермер хўжалиги ва “Softliease” МЧЖ ўртасида кафиллик шартномасини тузиб, шу шартномага асосан дастлабки тўловларни ўз ёнидан тўлаб туришни, кейинчалик бу пулларни унга қайтаришини айтганлиги сабабли унинг таклифига рози бўлиб, ушбу масалада “Хуршид” ва “Бахтиёр” акага мурожаат қилганида, “Хуршид” “Saddam” фермер хўжалиги ва “Softliease” МЧЖ ўртасида 22.12.2022 йилда “Кафиллик шартномаси”ни “Softliease” МЧЖ раҳбари томонидан имзоланган ва муҳрланган ҳолда унга тақдим қилганлиги, уни олиб сканер қилиб, интернет орқали укаси Э.Каримовга жўнатгани, укаси уни имзоланган ва муҳрланган ҳолатда қайтиб жўнатганлиги, шунда “Хуршид” унга уларни фирмасига конвертация бўлганлиги, тезроқ пулларни ўтказишни айтганлиги, “Хуршид” ва “Бахтиёр” унга қайси ҳисоб- рақамга пул тўлаш кераклигини айтишгач, 2022 йил 22 декабрь куни жамғариб қўйган маблағлари ҳисобидан “Капиталбанк” АТБнинг Мирзо Улуғбек туман филиали орқали нақд кўринишда 19.12.2022 йилда тузилган УЗ-ДЛ-0001-22-сонли шартноманинг 1.1-бандига асосан лизинг объекти қийматининг 25 % миқдорида 347.630.250 сўм пулларни 17775978-рақамли тўлов топшириқномасига асосан ҳамда шартноманинг 2.1.8-бандига асосан лизинг хизматларини кўрсатиш учун 3 % миқдорида 41.715.630 сўм пулларни 17778036-рақамли тўлов топшириқномасига асосан тўлаганлиги, 2022 йил 23 декабрь куни “Хуршид”га қўнғироқ қилиб, тракторни қачон олиш мумкинлигини сўраганида, “Softliease” МЧЖ таъсисчилари ҳисоб-рақамларига пул ташламаётганлигини айтганида, ундан пулларини тезроқ қайтариб беришини талаб қилганлиги, орадан бир ёки икки кун ўтгач “Хуршид” унга қўнғироқ қилиб, номаълум шахслар “Softliease” МЧЖ ҳисоб-рақамидаги пул маблағларини ечиб олишгани, бу масала юзасидан ҲМҚОга мурожаат қилганларини, у ҳам тезроқ мурожаат қилишини айтганлиги, у шок ҳолатига тушиб, “Хуршид” ва “Бахтиёр” билан учрашиб ҳолатни тушунтириб беришларини сўраганида, “Softliease” МЧЖ ҳисоб-рақамида 1.200.000.000 сўм пуллар бўлганлиги, шундан 575.000.000 сўм пулларни номаълум шахслар ечиб олганини сезиб қолиб, қолган 590.000.000 сўмни банк орқали “Radius Agro tex” МЧЖ ҳисоб-рақамига ўтказиб юборишганини айтишганлиги, шартномани О.Таипов томонидан имзоланган бўлса-да, О.Таипов билан мулоқотда бўлмаганлиги, у “Хуршид” ва “Бахтиёр” ака билан гаплашганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича гувоҳ тариқасида сўроқ қилинган Р.Холмухаммедовнинг, ҳақиқатда у 2007 йилдан буён “Uz ekspartyorlar” аъзоси бўлиб, қишлоқ хўжалигидаги қуруқ ва ҳўл меваларни чет давлатга экспорт қилиш билан шуғулланиб келишини, 2022 йилни октябрь ойи охири ноябрь ойи бошларида иши бўлмай қолганлиги сабабли интернетда ишлар борлигини кўриб, ўзининг маълумотларини ва экспорт масаласи бўйича тажрибаси борлигини киритиб қўйганлиги, унга рус миллатига мансуб бўлган шахс Россиянинг телефон рақамидан телеграм орқали қўнғироқ қилиб, ўзини Ренёв Денис Николаевич деб таништириб, паспорт нусхасини унга телеграм орқали ташлаб бериб, ўзини Россияда катта компаниянинг таъсисчиси эканлигини, Ўзбекистонда бир нечта компаниялар очганлиги, унга “Рустам” исмли шахс телефон қилишини айтганлиги, эртаси куни унга телеграмдан “Рустам” исмли шахс телефон қилиб, Ўзбекистон Республикаси бўйича иш бошқарувчи эканлигини билдириб, “Softlease” МЧЖнинг директори бўлишни таклиф қилганида, у оиласига қараши, фарзандлари тарбияси билан шуғулланишини айтиб, унинг таклифини рад этганлиги, 2022 йил 16 октябрь куни уни олдига бир йигит келиб, ўзини “Рустам” деб таништирганлиги, кейинчалик унинг исми “Ойбек” эканини билганлиги, у уни қўлига битта телефон аппаратини берганлиги, у ишга чиққанидан сўнг Россиядаги “Рустам” қизларни ишга қайтаришни айтганлиги сабабли у қизларни ишга қайтариб, офисга кетадиган барча харажатларни “Рустам”га айтиб қилдириб олганлиги, “Рустам” уларга пул бермаганлиги, пулларни ва ойликни уларга ҳар доим “Ойбек” олиб келиб берганлиги, у ишчиларнинг ҳужжатларини кўрганида “Ойбек”нинг асл исмини билганлиги, орадан 10-15 кун ўтиб, Россиядаги “Рустам” “Бахтиёр”ни ишга олганини билишгани, “Бахтиёр” лизинг бўйича яхши мутахассис бўлганлиги учун қисқа вақтда у директор этиб тайинланиб, банкдан электрон калитларни ўзининг номига ўтказиб олганлиги, иш бўлавермагач “Рустам” унга лойиҳа бўлмаганлиги, ҳамма нарсани тўхтатиб калитни “Хуршид” билан “Ойбек”га беришни, улар ўзлари ҳисоботларни қилиб туришини айтганлиги, “Бахтиёр” муҳр ва ҳужжатларни “Хуршид”га топшириб, улар ишга чиқишмаганлиги, бир ҳафта ўтгач “Хуршид” унга ишга чиқишини, мижозлар топганлигини ва пул тушганини айтганлиги, у 22 декабрь куни ишга чиққанида жамият балансидан 585 млн. сўм пуллар ечиб олинганлигини айтганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича гувоҳ тариқасида сўроқ қилинган Б.Юсупалиевнинг, ҳақиқатда у телеграмдаги “Кадр-юрист” деб номланган ботдан “Softlease” МЧЖга менежер кераклиги тўғрисидаги маълумотга эга бўлиб, ўзининг маълумотларини шу ботга қолдирганлиги, 2022 йил 27 октябрь куни унга “Камила” исмли қиз телефон қилиб, эртаси куни Россия давлатидан жамият раиси келаётганлигини, жамият офисига келса у билан суҳбат қилиши мумкинлигини билдирганлиги, у “Softlease” МЧЖ геолокациясини телеграмга ташлаб беришини илтимос қилганлиги, унинг телеграмга бир шахс телефон қилиб, “Рустам” ўзини “Softlease” МЧЖнинг таъсисчи, Россия Федерациясидаги “FixIT” МЧЖнинг Ўзбекистон Республикаси бўйича координатори деб таништириб, рус ва ўзбек тилида у билан гаплашганлиги, “Рустам” у ҳақидаги маълумотлар билан танишиб чиққанлиги, эртаси кундан бошлаб ишга чиқиши ҳақида айтганлиги сабабли 2022 йил 28 октябрь куни у белгиланган манзил бўйича етиб келиб, ишчилар билан танишганлиги, уни қизиқтирган нарса “Softlease” МЧЖ директори Таипов Ойбек бўлса-да, “Рахим” исмли шахс унинг устидан раҳбарлик қилганлиги, Рахим жамиятда расмий равишда ишламаса-да, ҳар доим ишга келиб кетиб, камчиликлар тўғрисида ҳисобот олиб кетганлиги, у ишга чиқиб, менежер сифатида ишлаганлиги, унга ишчиларга лизинг бўйича тушунча бериш топширилганлиги, у ишчиларга 20 кун давомида лизинг ҳақида тушунча берганлиги, 1 ҳафта мобайнида менежер сифатида, 3 ҳафта бўлим бошлиғи сифатида ишлагани, Рустам ҳар куни эрталаб телеграм орқали телефон қилиб, ҳисоботлар қабул қилганлиги, у ишга жойлашишидан олдин жамиятнинг бухгалтерия масалаларини ва кадр ишларини ким юритиши тўғрисида “Рустам”дан сўраганида, у бухгалтерия ишларини бошқа фирма билан шартнома қилганлиги, улар бухгалтерия ишларини юритишини, бундан ташқари жамиятнинг Мирзо Улуғбек тумани “Капитал банк”да ҳисоб-рақами очилганлиги, барча ходимларга шу банкдан пластик картаси расмийлаштирилганини билдирганлиги, “Softlease” МЧЖ ишчилари телеграм орқали гуруҳ ташкил қилганлиги ва мазкур гуруҳда у ҳам борлигини, Дурдона Ибрагимовна исмли шахс ундан олдинги ишчиларни ишга қабул қилганини билганлиги, у бўлим бошлиғи бўлгач Рустам унга мижозларни жалб қилиш вазифасини топширганлиги сабабли унинг топшириғи бўйича мижозларни тўплаганидан сўнг улардан дастлабки тўловларни олиш топширилганлиги, лизинг шартномасига асосан лизингга олинадиган махсус техниканинг 25 % миқдорида дастлабки тўловларни олишганлиги, у иш даврида 2 нафар мижоз билан шартнома тузишга эришиб, улардан шартнома бўйича 290.442.750 сўм дастлабки тўловларни “Softlease” МЧЖ ҳисобига туширтирганлиги, О.Таипов шартномани имзолаб, муҳрлаб берганлиги, шу вақтда О.Таипов директор бўлса-да, офисдаги ноутбукларни олиб чиқиб гаровга қўйганлик ҳолатларини аниқлаб, бу ҳақида 2022 йил 3 декабрь куни “Рустам”га айтганида, “Рустам” унга “ака, Ойбек мени ҳам жонимга тегиб кетди, Ойбек бизнинг Қозоғистондаги бизнес шеригимизнинг қайнукаси бўлади, мени ҳам кўп пулларимни еб-ичиб ташлади, шу сабабдан фирмага Сиз директор бўлсангиз, ишларни яхши ташкил қилган бўлардингиз, фирмага 10 млрд. сўм инвестиция киритаман бирданига, агар ҳозир инвестиция киритсам Ойбек ишлатиб юборса нима қиламан?” деб айтганлиги, у “Рустам”га таклифини ўйлаб кўришни билдирганлиги, шу вақтда у “Shernur Eko Tomorqa Xizmati” фермер хўжалиги ва “Baxt Qushi Humo” фермер хўжалигидан жами 290.442.750 сўм пулларни дастлабки тўлов сифатида олиб бўлганлиги ҳамда мазкур фермер хўжаликлари унга телефон қилавериб махсус техникаларини сўрашни давом эттираверганлиги сабабли директор бўладиган бўлса, банк пул айланмаси назоратини буйруқ асосида ўзига олиб, икки нафар мижознинг пулларини ўзларига қайтариб юборишини ўйлаб, Рустамга телеграм орқали телефон қилиб, унинг таклифига рози бўлганини билдирганлиги, Рустам унга ишни бошлайверишини, директорликка тайинланганлик тўғрисидаги буйруқни самолётдан бериб юборишини билдирганлиги, 2022 йил 7 декабрь куни соат 09:00ларда “Softlease” МЧЖ томонидан унга берилган иш телефон рақамига нотаниш аёл киши телефон қилиб, ҳужжат унда эканлигини айтиб, “Матиз” русумли автомашинада келиб, машинадан тушмасдан унга сариқ рангли конвертни бериб, гапирмасдан қайтиб кетганлигини, буйруқни олгач, у “Капитал банк” Мирзо Улуғбек тумани филиалига бориб, имзо намунасини, ҳисоб-рақамини бошқариш учун О.Таиповнинг телефон рақамини ўчиртириб, унинг ўрнига ўзининг телефон рақамини киритиб қўйганлиги, у ўзининг телефон рақамидаги жамият ҳисобини юритиш иловаси орқали ҳисобга пул ўтказган 2 та фермер хўжалигига пулларини, бирини 7 декабрь куни, иккинчисини эса 9 декабрь куни қайтариб ўтказиб берганлиги, 10-11 декабрь кунлари шанба ва якшанба кунлари бўлганлиги сабабли ишга чиқмаганлиги, 2022 йил 12 декабрь куни ишга чиқиб, Рустамга телефон қилиб инвестицияни сўраганида, Рустам мижозлар билан шартнома тузаверишни, улардан дастлабки тўловларини олаверишни айтганида, у бундай шароитда ишламаслигини, инвестиция киритилганидан сўнг мижозлар билан шартнома тузишни билдириб, Рустам билан тортишиб қолиб, ишламаслигини айтганлигини, Рустам Темурович унга муҳр ва бошқа ҳужжатларни Хуршидхонга бериб, директорликдан бўшатилганлиги тўғрисидаги буйруқни самолёт орқали жўнатиб юборишини айтганида, унинг гапига рози бўлганлиги, сўнг барча ходимларнинг телеграмига гуруҳда бўлган ва ўзини бош директорнинг ўринбосари деб таништирган Русланова исмли аёл ҳар битта ходимга 16 декабрь кунига қадар шартномалар тузилмаса ва корхона ҳисоб-рақамига пул тушмаса барчани ишдан бўшатиши тўғрисида огоҳлантириш хатини ташлаб берганлиги, барча ишчилар ундан бу тўғрисида сўраганида, у ҳаммани йиғиб бу шароитда ишламасликни ва ишдан бўшаш тўғрисида ариза ёзишни айтганлигини, у ариза ёзиб ҳаммага унинг намунасини бериб, ҳар бири шу намунада ариза ёзиб телеграм орқали ПДФ қилиб ташлаб беришиб, у ердан кетишганлиги, Хуршидхон билан Доно Россия меҳмонхонаси яқинидаги Анор кафесида “Ғiks Ayti” фирмасининг бош директори ўринбосари билан кўришиб, уни ишдан бўшаганлиги ва Хуршидхонни директор бўлганлиги ҳақидаги буйруқни олганлигини маълум қилишгани, шунда у Хуршидхонга банкдаги ҳисоб-рақамдан фойдаланиш ваколатини ҳам ундан олишларини сўраганида Хуршидхон банк тизимини тушунмаслигини айтиб, бу ваколат уни номида қолишни айтганлиги, лекин Хуришидхон унга ўзи директор бўлганлиги тўғрисида буйруқни олиб унга бермасдан келганлиги, 2022 йил 13 декабрь куни телеграмдаги “Softlease” МЧЖнинг гуруҳида Хуршидхон ҳаммани ишга чақираётганлигини ўқиб, Хуршидхонга телефон қилиб, нима сабабдан ишга чиққанлигини сўраганида, у Рустам Темурович билан гаплашганлиги, инвестиция бўлишини айтганлиги, 16 декабрь куни 2 та фермер хўжалигидан яна 250.477.000 сўм миқдорда пул “Softlease” МЧЖ ҳисобига тушганлигини телефон аппарати ўрнатилган банк иловаси орқали билганлиги, у Хуршидга телефон қилиб нима сабабдан шартнома қилиб дастлабки тўловларни олаётганлигини, “Softlease" МЧЖнинг ҳисобини юритиш унинг телефон аппаратида бўлса, пулларни олиб қўйиши мумкинлигини, бу ваколат у билан бухгалтерда бор бўлса, бухгалтер пулни ечиб олса у жавоб бериб қолиши мумкинлигини айтиб, банкка бориб ўзини номига ўтказиб олишини айтганлиги, Хуршидхон унга ишонишини билдирганида, у Хуршидхонни бошқа шартнома тузмаслиги ҳақида огоҳлантирганлиги, Хуршидхон доим у огоҳлантирганида хўп деб ўзи билган ишни қилишини, 21 декабрь куни телеграм орқали Рустам Темурович алоқага чиқиб инвесторни аранг рози қилганлиги, 5 млрд. сўмни инвестиция қилдираётгани, яна ишга чиқишини, Ойбекка ишонмаслигини билдирганида, у ишга чиқмаслигини айтганида, Рустам унга ярим кун ишга чиқишини, инвестиция қилинадиган пулларни қабул қилиб, шартномадан тушган дастлабки тўловларни олиб, етказиб берувчиларга пулларни ўтказиб беришга ёрдам беришини, 1 кунлик иш ҳақини беришини айтганлиги сабабли у рози бўлиб болаларга ёрдам беришга боришини айтганлиги, 2022 йил 22 декабрь куни соат 10:00ларда ишга борганида Хуршидхон ўзининг олдида бир нечта мижозларни тўплаб шартнома тузиб ётганлигини кўриб, унга ҳали инвестиция қилинмаган бўлса, нима сабабдан шартнома қилаётганлигини сўраганида, у Рустам билан гаплашганини айтганлиги, шунда у ўзи ҳам Рустам Темурович билан гаплашганида ўртадаги вақтда фарқ бўлаётганлиги, тез орда пул тушишини айтганлиги, кейин юристлар қарз шартномани лойиҳасини ташлаб берганлиги, шунда “Unitino” МЧЖга Ойбек раҳбар эканлигини билганлиги, шу куни соат 17.00гача жамиятни ҳисоб-рақамига 1.181.000.000 сўм пул тушганлиги, соат тахминан 17.30ларда “Softlease” МЧЖ ҳисоб-рақамидан 960.000 сўм пул ечилганлиги, шунда у Хуршидга телефон қилиб, ундан нима сабабдан жамият ҳисоб-рақамидаги пулларни ечаётганлигини сўраганида, у пулларни ечмаганлигини айтганлиги, шунда Хуршид Рустам Темуровичга алоқага чиққанлиги, сўнг Рустам Темурович унга телефон қилиб, унга жамиятни ҳисоб- рақамидаги пулга тегинмаслигини, ҳисобчи адашиб пул ўтказганлигини маълум қилганлиги, шунда у Рустам Темуровичга тезроқ пул туширишни айтиб, унинг гапларидан шубҳаланишни бошлаганлиги, сабаби у гап орасида ҳар сафар пулга тегинмаслигини айтганлиги, иккинчи шубҳали ҳолати “Unitino” МЧЖ билан қарз шартномаси тузилиб, ушбу фирманинг банк реквизитлари “Туронбанк” деб кўрсатилганлиги, “Softlease” МЧЖдан “Unitino” МЧЖга ўтказилган 960.000 сўмни детализациясига кирганида “UNITINO” МЧЖнинг банки “Азиа Алианс банк” эканлигини билганлиги, кредит бермоқчи бўлган фирмага 960.000 сўм ўтказилганидан шубҳаланиб, шунда техника етказиб берувчи “Radius Agrotex” МЧЖга ҳисобига 590.000.000 сўм ўтказиш ҳақида тўлов топшириқномасини шакллантириб юбормоқчи бўлганида, тўлов топшириқномаси нима сабабдандир бекор бўлганлигини билиб бақириб юборганлиги, буни О.Таипов эшиб уни олдига келиб нима бўлаётганлигини сўрагани, у унга ишонмаганлиги сабабли ҳеч нарса демаганлиги, кейин соат 18.00ларда автомашинасига ўтириб, Мирзо Улуғбек туманида жойлашган “Буюк Ипак йўли” метроси жойлашган банк томонга ҳайдаганлиги, кейин банкдаги ҳисобчига телефон қилиб нима сабабдан тўлов топшириқномасини бекор қилишаётганлигини сўраганида, у “Сиздан ташқари яна кимда банк калити бор, шу амалга ошираётган бўлиши мумкин” деб айтганлиги, уни гапига ишонмасдан банкка бориб, бош ҳисобчига учрашиб, ҳолатни тушунтирганида, у ушбу ишни интернет банк иловаси бор одам амалга ошираётганлигини, улар бу нарсани қилмаётганлигини айтганлиги, шунда яна қайтиб автомашинасига ўтириб кетаётган вақтида мобиль иловасига 590.000.000 сўм пуллар “Radius Agrotex” МЧЖ ўтказилганлиги ҳақида хабар келганлиги, кейин иккинчи 475.000.000 сўмга транзакцияни қилишни бошлаган вақтида у ҳам тизимдан ўчириб ташланганлиги, уйига келганида кун кеч бўлганлиги сабабли операция ўтказиш ёпилганлиги, орада Хуршидхон билан алоқада бўлиб турганлиги, у Хуршидхон билан бўлган сўзлашувларни Рустам Темуровичга ташлаб берганлиги, ўз навбатида Хуршидхон унга Рустам Темурович ёзган у “Radius Agrotex” МЧЖ билан тил бириктириб пулларни у ерга ўтказаётганлиги сабабли у қолган пулларни яъни, 900.000 сўм, 9.000.000 сўм ва 580.000.000 сўм пулларни “Unitino” МЧЖга ўтказганлиги, шу сабабли эртага Ўзбекистонга учиб келиб офисда бу масалани Б.Юсупалиев билан “разбор” қиламан деб ёзган ёзишмаларини унга Телеграм орқали ташлаб берганлиги, эртаси куни эрталаб офисга келганида у ерда Доно бўлганлиги, Хуршидхон Рахим акани ўзи билан бирга олиб келишини, ҳозир Россия меҳмонхонасини олдига келганлиги, Рустам Темурович шу ерга келишини уни ҳам олиб келишини айтганлиги, бир оздан кейин телефон қилиб Рустам Темурович у билан телеграм ижтимоий тармоғидаги ёзишмаларни тўлиқ ўчириб ташлаганлигини маълум қилиб айтганлиги, сўнг улар ИИОга мурожаат қилишганлиги, сўнг “Unitino” МЧЖнинг ҳисоб-рақами “Азиа Алинанс банк”да эканлигини билиб, барчалари ушбу банкка бориб, банк бухгалтери билан гаплашганида 590.000.000 сўм пулдан 585.000.000 сўм пуллар Таипов Ойбекни картасига автомашина учун ўтказилганлигини билганлиги, шунда у О.Таиповдан сўраганида у бир ҳафта олдин уни картасини Рустам Темурович олиб қўйганлигини билганлиги, кейин О.Таипов картани Мирзо Улуғбек туманида жойлашган “Капиталбанк”дан олганлигини билиб, ҳаммалиги у ерга боришганлиги, кейин у банкка бориб О.Таиповга кириб картасини блокка қўйиб чиқишни айтганлиги, сўнг ўзини банк мобиль иловасини ўчириб Хуршидхонда бўлган банк калитини топширишганлиги, шу пайт О.Таипов уларни олдига келиб паспорт ўзи билан бўлмаганлиги сабабли картани блокка тушира олмаганлиги, ўзи алоҳида келиб кетишини айтганлиги, кейин уларни ИИОга чақиришганлиги, икки уч кун ўтиб Ойбекдан картасини блокка қўйган қўймаганлигини сўраганида, у вақти йўқлигини айтиб чўзиб юрганлиги, у ўзи мижозларни ҳеч бирини чақиртирмаганлиги, улар билан шартнома тузмаганлиги, 2022 йил 22 декабргача ҳеч қайси мижозни танимаганлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -иш бўйича гувоҳ тариқасида сўроқ қилинган Ж.Тўлқуновнинг, ҳақиқатда у 2021 йилдан буён АТБ “Капитал банк” Мирзо Улуғбек филиалида етакчи мутахассис лавозимида ишлаб келишини, 22.12.2022 йилда “Unitino” МЧЖга соат 20.06 да 580.000.000 сўм пуллар “Банк Клиент” иловаси орқали, яъни компьютерга уланган илова орқали амалга оширилгани, ушбу компьютернинг АПИ рақами 185.139.139.233 эканлиги ва ушбу компьютерда пул ўтказмаларини амалга ошириш учун Таипов Ойбек Алишер ўғлига расмийлаштирилган флешкага шифрланган ҳолдаги калит орқали амалга оширилганлиги, ушбу калит МЧЖ расмийлаштирилган вақти фақат МЧЖ раҳбарига берилиши, уни бошқа флешкаларга ёки компьютер ва бошқа электрон мосламаларга ўтказиб олиш имкони йўқлиги, яъни битта калитли флешка бўлиши, ушбу калит орқали иловадан фойдаланган ҳолда амалга оширилгани, мазкур амалиёт 22.12.2022 йилда амалга оширилганлиги, лекин банк ҳужжатларида кун охири бўлганлиги сабабли кейинги кунга кўчирилиб 23.12.2022 йилга ўтиб қолганлиги, лекин амалиёт ўзи 22.12.2022 йили соат 20.06 да амалга оширилгани, бундан ташқари 22.12.2022 йилда “Radius Agrotex” МЧЖга ўтказилган 590.000.000 сўм “Мобил 24” иловаси орқали амалга оширилгани, мазкур илова “Хiaomi M2103K19C” модели телефон аппарати ва 99-006-00-12 рақамли сим карта орқали амалга оширилгани, ушбу телефон аппарати кимнинг номига расмийлаштирилганлигини ҳозирда аниқ билмаслиги, мижознинг ўзи калитни ўзгартириш масаласи бўйича келса улар ўзгартириб бериши, ушбу ҳолатда мижоз “Банк Клиент” иловаси орқали ишлатиладиган калитни ўзгартириш масаласи бўйича мурожаат қилмаганлиги, шу сабабли МЧЖ расмийлаштирилган вақтдаги О.Таиповга расмийлаштирилган флешкага шифрланган ҳолдаги калит ўзгартиришсиз қолганлиги, банк томондан жиноят ишига тақдим этилган ҳужжатларда “Мобил 24” иловаси орқали расмийлаштирилган ва амалга оширилган амалиётларни алоҳида варақларда беришганлиги ва мазкур варақлардаги (LDATE) жойида амалиёт амалга оширилган кун ойи ва вақти кўрсатилгани, бундан ташқари вақтда тушунмовчилик бўлмаслиги сабабли (РМ) бу кечки вақт, (АМ) эса кундузги вақтлар эканлиги белгиланиши, сўнг (IP) маъноси ва қаторида ишлатилган жойнинг айпи адреси, яъни провайдер берилган (IP) кўрсатилганлиги. (JSONIN) жойида телефон аппаратини модели ва рўйхатга олинган сим картани рақами кўрсатилганлиги, бундан ташқари “Банк Клиент” иловаси орқали амалга оширилган жараёнларни алоҳида варақларда тақдим этганлиги, ушбу ҳужжатдаги биринчи бўлиб логини кўрсатилгани, кейин кимнинг номига расмийлаштирилганлиги кўрсатилгани, сўнг қайси (IP) орқали кирилганлиги ва кейин вақти ва куни, кейин амалга оширилган жараён номи кўрсатилгани, “Банк Клиент” иловаси орқали қайси компьютердан фойдаланилганлиги кўрсата олмаслиги, фақат ушбу компьютер берилган система (IP) рақамини рўйхатга олиши ва калит мавжудлиги ёки йўқлигини текшириб жараённи амалга ошириши, яъни жараён амалга оширилган компьютерда банк томонидан берилган калит тиқилган ва фойдаланилаётган бўлиши кераклиги, бўлмаса амалиёт амалга оширилмаслиги, АПИ рақами 185.139.139.233 кимга тегишли эканлигини аниқланса ўшанда ким томонидан аниқлаш имкони борлигини баён қилиб берган кўрсатуви; -шунингдек, иш бўйича гувоҳ тариқасида сўроқ қилинган Д.Махсумова, Л.Уринбоев, Ш.Асомов ва бошқаларнинг кўрсатувлари; -ишда мавжуд жабрланувчиларнинг қонуний чора кўришни сўраб ёзган аризалари, тергов олди ҳаракатлари давомида ёзилган тушунтириш хатлари, банк сирини ташкил қилувчи “Softlease” МЧЖнинг кирим чиқим тўғрисидаги маълумотлар, банк томонидан берилган электрон калитлар бўйича маълумотномалар, банк томонидан берилган пластик карта кирим чиқим тўғрисидаги маълумотлари, нарсани олиш баённомаси, ягона Умумреспублика процессинг маркази томонидан берилган маълумотнома ва унга илова қилинган ҳужжатлар, дискни кўздан кечириш, стенограмма баённомалари ва фото иловалари, кредит йиғма жилди, махсус техника воситаларини етказиб бериш юзасидан тузилган лизинг шартномалари, тўлов топшириқномалари, юзлаштириш баённомалари ҳамда жиноят ишида тўпланган ва суд жараёнларида Ўзбекистон Республикаси ЖПКнинг 95-моддаси тартибида текширилган ва баҳоланган бошқа объектив далиллар йиғиндиси билан тўлиқ тасдиқланади. Ўзбекистон Республикаси Олий суд Пленумининг 2018 йил 24 августдаги “Далиллар мақбуллигига оид жиноят-процессуал қонуни нормаларини қўллашнинг айрим масалалари тўғрисида”ги 24-сонли қарорида белгилаб қўйилган шартларга мувофиқ, мазкур жиноят иши юзасидан тўпланган ва суд тергови жараёнида текширилган юқорида қайд этилган далиллар мақбул ва қонуний деб топилади. Ўзбекистон Республикаси Олий суд Пленумининг 2023 йил 23 июндаги “Фирибгарликка оид ишлар бўйича суд амалиёти тўғрисида”ги 17-сонли қарорининг 4-бандида, фирибгарликда алдаш деганда, айбдор томонидан, била туриб, ҳақиқатга тўғри келмайдиган ёлғон маълумотлар хабар қилиниши ёки иш ҳолати бўйича мулкдор, мулкнинг бошқа эгасига маълум қилиниши лозим бўлган ҳақиқий фактларни яшириш ёхуд бундай шахсларни янглиштиришга қаратилган қасддан содир этилган ҳаракатлар тушунилиши; 8-бандида, агар шахс ўзганинг мулкини ёки унга бўлган ҳуқуқни мазкур мулк ёки ҳуқуқ унга берилиши шарти билан боғлиқ мажбуриятларни бажармаслик ниятида олган ёки эгаллаган бўлса, қилмиш айбдорда ўзганинг мулкини ёки унга бўлган ҳуқуқни қўлга киритишга нисбатан қасд фақат ўзганинг мулки ёки унга бўлган ҳуқуқ қўлга киритилгунга қадар пайдо бўлган ҳолдагина фирибгарлик сифатида квалификация қилиниши лозимлиги. Ўзганинг мулкини талон-торож қилишга қаратилган қасд мавжудлиги тўғрисида, жумладан, айбдор томонидан сохта ҳужжат ёки кафолат хатларидан фойдаланиш, қарз мавжудлиги ёки мулк гаров остидалиги тўғрисидаги маълумотни яшириш, битимда тарафлардан бири сифатида иштирок этиши учун сохта корхона (ташкилот) тузилиши, кредит маблағларидан мақсадга зид фойдаланиш ёхуд уларни нақдлаштириш кабилар гувоҳлик бериши мумкинлиги. Қайд этилган ҳолатлар ўз ўзидан шахсни фирибгарлик содир этишда айбдор деб топиш учун асос бўлмалиги, шу туфайли, шахснинг ўз мажбуриятларини била туриб бажариш нияти бўлмаганлиги ҳар бир муайян ҳолда ишнинг барча ҳолатларидан келиб чиқиб аниқланиши шартлиги. Агар шахс ўзаро ихтиёрий ёзма битим, келишувлар (қарз шартномаси, тилхат, кафолат хати ва бошқалар) асосида ўз зиммасига олган мажбуриятларини уни ижро этиш жараёнида юзага келган айрим объектив сабабларга кўра (масалан, мулкий ночорлиги, шартнома тузишда тарафлар учун асос бўлган вазиятнинг жиддий ўзгариши, оғир касаллиги, фавқулодда ҳолат туфайли) бажара олмаса ёки ўзганинг мулкини эгаллашга нисбатан қасд мавжудлигини исботлашнинг имкони бўлмаса, бундай ҳолатлар фуқаролик-ҳуқуқий муносабатлардан келиб чиққан низо сифатида баҳоланиб, фуқаролик, иқтисодий суд иши юритуви тартибида ҳал этилиши ҳақида тушунтиришлар берилган. Ишда аниқланган ҳолатларга кўра, маҳкум О.Таипов бошқа шахслар билан тил бириктириб, таниши Е.Сердюковани моддий манфаат эвазига ўз номига банк орқали кредит эвазига автомашина харид қилиб, банкдан олинган кредит тўловларини тўлиқ тўлаб беришларини айтиб, 2021 йил 16 март куни АО “Vehicle Valley” МЧЖ автосалонидан 109.025.000 сўмлик “Nexia-3” русумли автоулов учун 1-254-2021-01859UA-сонли шартнома расмийлаштириб олиб, 2021 йил 23 март куни “InFinBank” АТБ филиали билан Е.Сердюкова ўртасида 2021-647-сонли автокредит шартномаси расмийлаштирилишига эришиб, шартнома шартларига кўра, автоулов учун бошланғич 27.256.250 сўм тўловларни Е.Сердюкова номидан амалга ошириб, банк томонидан “UzAutoMotors” АЖга тўлиқ тўлов ўтказиб берилгач, “Vehicle Valley” МЧЖ автосалонидан автоуловни олиб чиқиб, кредит шартномаси талабларига зид равишда, автоуловни тегишли муддат ичида банкга гаров ва тақиқ учун тақдим этмасдан, унга давлат рақам белгисини олиб, кейинчалик автоуловни ишончнома орқали бошқа шахсларга сотиб, пулларни ўз эҳтиёжларига сарфлаб юборганлар. Шунингдек, О.Таипов бошқа шахслар билан жиноий тил бириктириб, қишлоқ хўжалиги техникасини лизинг асосида сотиш билан шуғулланиши кўрсатилган “Softlease” ва “Unitino” МЧЖларни ташкил қилиб, мазкур жамиятларнинг электрон калитларини бошқа шахсга топшириб, ҳар иккала жамиятга раҳбарлик қилиб, “Softlease” МЧЖга ходим сифатида Б.Юсупалиев ва Х.Қўлдошхўжаевларни ишга қабул қилиб, уларга жиноят ишининг қисми алоҳида иш юритувга ажратилган шахс орқали кўрсатма бериб, фуқароларга лизингга техникалар олиб беришларини маълум қилишиб, 19.12.2022 йилда “Saddam” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида УЗ-ДЛ-0001-22-сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида У.Каримовга тегишли 389.345.880 сўм пулларни, 20.12.2022 йилда “Jalaquduq Vodiy Alplari” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида UZ-DL-0025-22-сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида У.Абдунабиевга тегишли 136.382.770 сўм пулларни, 20.12.2022 йилда “Oqdaryo Odiljon Dalasi” фермер хўжалиги ва “Softlease” МЧЖ ўртасида UZ-DL-0026-22-сонли шартнома тузишга эришиб, ушбу шартнома асосида С.Химматовга тегишли 101.346.460 сўм пулларни “Softlease” МЧЖнинг АТБ “Kapitalbank” Мирзо Улуғбек тумани филиалидаги ҳисоб-рақамига кирим қилдириб, О.Таипов номидаги “Банк Клиент” иловаси орқали масофадан ишлаш учун мўлжалланган 2В6D43578063003D серия рақамли электрон калит орқали 28.11.2022 йилдан буён О.Таипов раҳбарлик қилган “Unitino” МЧЖни АТБ “Asia Alliance bank” Мирзо Улуғбек тумани филиалидаги ҳисоб-рақамига 22.12.2022 йилда 591.450.000 сўм пулларни ўтказиб, 23.12.2022 йилда эса мазкур пул маблағларини қайд этилган жамиятнинг ҳисоб-рақамидан О.Таипов номига расмийлаштирилган ва “Internet-banking” тизимига уланган “Хаоmi M2006C3LG” номли МАС адреси 13893а-00000000-1325-26а5-0000-00004737536f-96455 рақами билан расмийлаштирилган телефон аппарати орқали О.Таиповнинг номига расмийлаштирилган пластик картасига ўтказиб, мазкур пулларни банкоматлар орқали нақдлаштириб, ўз эҳтиёжларига сарфлашган. Бундай ҳолатларда, биринчи инстанция суди томонидан маҳкум О.Таиповнинг ҳаракатлари жиноятлар мажмуи бўйича “фирибгарлик, яъни хавфли рецидивист томонидан, такроран, бир гуруҳ шахслар билан олдиндан тил бириктириб, хизмат мавқеидан фойдаланиб ҳамда компьютер техникаси воситаларидан фойдаланиб, алдаш ёки ишончни суиистеъмол қилиш йўли билан ўзганинг жуда кўп миқдордаги мулкини қўлга киритиш”да ифодаланган Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 4-қисмининг “а” банди билан тўғри квалификация қилинган. Шу билан бир қаторда, апелляция инстанцияси суди жиноят ишини келтирилган шикоят ва протест асосида атрофлича кўриб чиқиб, О.Таиповни “Impero-Di-Mobili” МЧЖда раҳбар бўлмаганлигини, шунингдек, фуқаро Е.Сердюкованинг номига кредит олиш учун банк муассасасига тақдим қилинган иш ҳақи тўғрисидаги маълумотнома бевосита О.Таипов томонидан сохталаштирилмагани ва банкга тақдим қилинмагани сабабли, иш ҳолатларини тўғри аниқлаб, маҳкум О.Таиповнинг айблов зиммасидан Ўзбекистон Республикаси ЖК 228-моддаси 2-қисмининг “а,б” бандларини чиқариб, асосли хулосага келган. Ўзбекистон Республикаси Олий Суди Пленумининг 2006 йил 3 февралдаги “Судлар томонидан жиноят учун жазо тайинлаш амалиёти тўғрисида”ги 1-сонли Қарори 3-бандида, жиноят кодексининг 8,54-моддалари мазмунига кўра, жазо адолатли бўлиши - ҳар бир ҳолатда индивидуал тайинланиши, жиноятнинг хусусияти ва ижтимоий хавфлилик даражасига, айбдорнинг шахсига, шунингдек, жазони енгиллаштирувчи ва оғирлаштирувчи ҳолатларга мувофиқ бўлиши керак - деб кўрсатилган. Судла маҳкум О.Таиповга нисбатан жазо тайинлашда, унинг шахсини ва оилавий шароитини ҳамда иш бўйича жазони енгиллаштирувчи ва оғирлаштирувчи бошқа ҳолатларни инобатга олиб, унинг томонидан жабрланувчиларнинг манфаатларига етказилган моддий зарарлар ўрни қопланмаганлигини инобатга олиб, унга нисбатан нисбатан айбли деб топилган ЖК 168-моддасининг 4-қисми санкцияси доирасида озодликдан маҳрум қилиш жазосини тайинлаб, шунингдек, маҳкум О.Таипов томонидан мазкур жиноят иши доирасида муҳокама қилинган жиноятларни судлангунига қадар содир этганлигини инобатга олиб, унга нисбатан ЖК 59-моддасининг 8-қисми тартибида жазо тайинлаб, тўғри хулосага келганлар. Жиноят иши ҳужжатларида, иш бўйича қабул қилинган суд қарорларининг О.Таиповга оид қисмини ўзгартириш ёки бекор қилишга асослар мавжуд эмас. Ўзбекистон Республикаси ЖПКнинг 5213,4,5,6-моддаларига амал қилиб, тафтиш инстанцияси судлов ҳайъати А Ж Р И М Қ И Л Д И: Тошкент шаҳар суди жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг 2024 йил 19 сентябрдаги ажрими билан ўзгартирилган Тошкент шаҳар жиноят ишлари бўйича Чилонзор туман судининг 2024 йил 5 июндаги ҳукмининг Таипов Ойбек Алишер ўғли (Taipov Oybek Alisher o’g’li)га оид қисми - ўзгаришсиз қолдирилиб, келтирилган шикоят қаноатлантирилмасдан қолдирилсин. Ажримдан норози томон Ўзбекистон Республикаси ЖПКнинг 510-512-моддалари тартибида Ўзбекистон Республикаси Олий судининг жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъатига тафтиш тартибида шикоят ёки протест келтириши мумкинлиги тушунтирилсин. Раислик қилувчи: /имзо/ О.Илхомжонов Ҳайъат судьялари: /имзо/ А.Шамсутдинова /имзо/ Ф.Эргашев Аслига тўғри, судья: