Решение #2820768 economic_new

4-1704-2502/****0-сонли иқтисодий иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Андижон шаҳар ****6йил16январь Андижон туманлараро иқтисодий судининг судьясиМ.Хўжамбердиевараислигида,судья ёрдамчиси****котиблигида,даъвогар вакили **** (**** йил 7 январь кунги ****-сонли ишончнома асосида),жавобгар жамият раҳбари **** (шахсни тасдиқловчи ҳужжат асосида)ишга **** талаблар билан арз қилмайдиган учинчи шахс сифатида жалб қилинган АТБ“****”вакили **** (**** йил 5 январь кунги ****-сонли ишончнома асосида)лар иштирокида,даъвогарФермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгаларини қўллаб-қувватлаш жамғармаси,жавобгар“ ORQ IZ I NUR FSHON QS DI”масъулияти чекланган жамиятиҳисобидан****,98 сўм зарарни ундириш тўғрисидаги даъво аризаси бўйичақўзғатилган иқтисодийишни,Андижон туманлараро иқтисодий суди биносида очиқ суд **** муҳокамасидавидеоконференцалоқа режимидакўриб чиқиб,судқуйидагиларни а н и қ л а д и: ДаъвогарФермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгаларини қўллабқувватлаш жамғармаси(бундан буён матнда даъвогардеб юритилади)судга даъво ариза билан мурожаат қилиб,“ ORQ IZ I NUR FSHON QS DI”масъулияти чекланган жамияти (бундан буён матнда жавобгардеб юритилади)ҳисобидан****,98 сўм зарарниундиришни сўраган. Ишга **** талаблар билан арз қилмайдиган учинчи шахс сифатидаАТБ“****”жалб қилинган. Суд **** даъвогар вакили иштирок этиб, жавобгар биланАТБ“Микрокредит****”билан ўртасида кредит шартномаси тузилганлигини, кредит шартномасиасосида кафилликшартномаси тузилганлигини, жавобгар томонидан кредит қарздорлигини тўламасдан келганлиги сабабликафиллик шартномасибўйича судга даъво аризаси билан мурожаат қилинганлигини, суднинг ҳал қилув қарорига асосанҳисоб**** ушлаб қолинганлигинибилдириб, даъвони тўлиқ қаноатлантириб беришни сўради. Ишга **** талаблар билан арз қилмайдиган учинчи шахс сифатида жалб қилинган АТБ“****”вакили суд **** иштирокэтиб,қарздор билан кредит шартномаси тузилганлигини, кредит шартномаси асосида даъвогар кафиллик шартномасини **** этганлигини, жавобгар томонидан кредит қарздорлигини тўламаганлиги сабабли кафиллик шартномасига асосан даъвогардан ушлаб қолинганлигини билдирди. Жавобгар жамият раҳбари суд **** иштирок этиб,**** ҳам кредит олингани, олинган кредит маблағлари Пахтаободпарранда **** ўтказилганлиги, парранда олиниб, аҳолига тарқатилганлигини, бироқ кўплабпаррандалар нобуд бўлганини, ҳеч қандай фойда кўрмаганлигини, олинган кредитнинг **** сўм қисми қоплаб берилганини билдириб, қонуний қарор қабул қилишни сўради. Даъво аризада баён қилинишича ва суд **** маълум бўлишича, ****2йил1 мартда31-сонли кредит шартномаси тузилган,****, даъвогар ва жавобгарўртасида ****2йил24 февралда N-****-сонли кафилликшартнома (бундан буён матнда шартнома деб юритилади)си тузилган. Мазкуркафилликшартномабўйичажавобгар томонидан **** олинган кредит қарздорликтўланмаган ************ сўмлик қарздорликнитўлаб бериш **** олган. Жавобгар томонидан кредит қарздорлигини ўз **** тўламаганлиги сабабли **** кафиллик шартномасига асосандаъвогардан**** йил 5 июнь куни****,98сўм маблағларни ушлаб қолган. Мазкур маблағлар ушдаб қолинганлигиАТБ“****” томонидан **** этилган маълумотнома билан ўз тасдиғини топди. Суд ишдаги мавжуд ҳужжатларибилан танишиб,ишга **** этилган ҳужжатлар ва далилларга тегишли тартибда ҳуқуқий баҳо бериб,даъво талабиниасосли деб ҳисосблайди ва даъвонитўлиқ қаноатлантиришни лозим топди. Зеро,Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси(бундан буён матнда ФК деб юритлади)нинг****-моддасига кўра,қарздор кафиллик билан таъминланган **** **** ёки лозим **** **** **** кафил ва қарздор кредитор олдида солидар жавоб берадилар, башарти қонунда ёки кафиллик шартномасида кафилнинг субсидиар жавобгар бўлиши назарда тутилган бўлмаса. Башарти, кафиллик шартномасида бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, кафил кредитор олдида қарздор билан баравар **** жавоб беради, шу жумладан фоизлар тўлайди, қарзни ундириб олиш бўйича суд чиқимларини ва қарздор **** **** ёки лозим **** **** туфайли кредитор кў ган бошқа зарарларни тўлайди.Агар кафиллик шартномасида бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, биргалашиб кафил бўлган шахслар кредитор олдида солидар жавоб берадилар. ФКнинг ****-моддасига асосан, **** **** кафилга кредиторнинг ушбу **** бўйича ҳуқуқлари ҳамда гаровга олувчи сифатида кредиторга тегишли бўлган ҳуқуқлар кафил кредиторнинг талабини қанча **** қаноатлантирган бўлса, шунча **** ўтади.Кафил кредиторга тўланган суммага фоизлар тўлашни ва қарздор учун жавобгарлик муносабати билан кўрган бошқа зарарини тўлашни қарздордан талаб қилишга ****. Кафил **** **** кейин кредитор қарздорга бўлган талабни тасдиқловчи ҳужжатларни кафилга топшириши ва бу талабни таъминлайдиган ҳуқуқларни бериши шарт. ЎзбекистонРеспубликаси олий судиПленуминингЎзбекистонРеспубликаси олий хўжалик судиПленумининг “Кредит шартномаларидан келиб чиқадиган **** **** таъминлаш тўғрисидаги фуқаролик қонун ҳужжатларини қўллашнинг айрим масалалари ****”ги ****-сонлиқарорининг32-бандига кўра, судларнинг эътибори қаратилсинки, ФКнинг ****-моддасибиринчи қисмигамувофиқ, агар қонунда ёки кафил билан қарздор ўртасида тузилган шартномада бошқача тартиб белгиланмаган бўлса, **** **** кафилга кредиторнинг ушбу **** бўйича ҳуқуқлари ҳамда гаровга олувчисифатида кредиторга тегишли бўлган ҳуқуқлар кафил кредиторнинг талабини қанча **** қаноатлантирган бўлса, шунча **** ўтади.Кафил кредиторга тўланган суммага фоизлар тўлашни ва қарздор учун жавобгарлик муносабати билан кўрган бошқа зарарларини тўлашни қарздордан талаб қилишга **** дебтушунтириш берилган. Суд ишни кўриб чиқиш билан боғлиқ суд **** ундириш талабини муҳокама қилган ҳолда суд **** жавобгар ҳисобидан ундиришни лозим топди. Чунки,ИПКнинг ****-моддаси 3-бандигамувофиқ, суд **** видеоконференцалоқа режимида ўтказиш билан боғлиқ суд **** суммаси суд томонидан белгиланади ва ишда иштирок этувчи шахслардан ишни кўриб чиқиш натижалари бўйича ушбу Кодекснинг ****-моддасига мувофиқ ундирилади. ИПКнинг ****-моддаси биринчи қисмигаасосан,суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Давлат божи тўғрисидагиЎзбекистонРеспубликасининг қонунида кўрсатилган талаблар бўйичамулкий тусдаги даъво аризаларидан - даъво баҳосининг 2 фоизи миқдорида, лекин базавийҳисоблаш миқдорининг бир баробаридан кам бўлмаган миқдорда ундирилади. Юқоридагиларгакўрасуд, жавобгар ҳисобидандаъвогар фойдасига ********,60сўм давлат божи,****сўм почта ****, Олий суднинг депозит ҳисоб **** видеоконференцалоқа режими билан боғлиқ****сўмсуд **** ундиришни лозим топди. Юқоридагиларга кўра, Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг ****, ****-моддасига,Иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****-180 ва****-моддаларигаасосан, суд қарорқилади: Даъвоталабитўлиқ қаноатлантирилсин. Жавобгар“ ORQ IZ I NUR FSHON QS DI”масъулияти чекланган жамиятиҳисобидан; даъвогарФермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгаларини қўллабқувватлаш жамғармаси фойдасига****,98 сўм зарар,****,60сўм давлат божива **** сўм почта ****; Олий суднинг депозитҳисоб****видеоконференцалоқа режими билан боғлиқ****сўм суд ****ундирилсин. Ҳал қилув қарори бир ой муддат ўтгач қонуний кучга киради. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро **** берилсин. Ҳал қилув қароридан норози тараф бир ой муддат ичида шу суд орқалиАндижон вилоятсудига апелляция тартибида шикоят(прокурор ишда иштирок этувчи шахснинг мурожаати бўлган **** протест келтириш)қилишга ****. Раисликқилувчи, судья М.Хўжамбердиева