Решение #2821373 economic_new

****6-2501/****-сонли иқтисодий иш Биринчиинстанциясудида ишни кўргансудья– **** Апелляция инстанцияси судида маърузачисудья –**** БУХОРО ВИЛОЯТ СУДИНИНГ ИҚТИСОДИЙ ИШЛАР БЎЙИЧА СУДЛОВ ҲАЙЪАТИ АПЕЛЛЯЦИЯИНСТАНЦИЯСИНИНГ Қ АР О Р И Бухорошаҳри ****6 йил 15 январь Бухоровилоят судининг иқтисодий ишлар бўйичасудлов ҳайъати ****нинг раислигида,ҳайъат аъзолари судьялар О.Қўлдошов ва ****даниборат таркибда, судья каттаёрдамчиси ****нинг котиблигида,тарафлар вакиллари иштирокисиз, кредитор “Bi sigm ” масъулияти чекланган жамиятининг қарздор “R mit n Bi - im him ” масъулияти чекланган жамиятини тўловга қобилиятсиз (****) деб топиштўғрисидагиаризаси юзасидан қабул қилинган Ромитан туманлараро иқтисодий судининг **** йил 17 ноябрдаги ҳал қилув қарори устидан қарздор “R mit n Bi - im him ” масъулияти чекланган жамиятинингберган апелляция шикоятини иқтисодий иш ҳужжатлари билан бирга Бухоро вилоят суди биносида ўтказилган очиқ суд **** кўрибчиқиб, қуйид гил рни а н и қ л а д и: “R mit n Bi - im him ” масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда қарздор деб юритилади) **** йил 21 январда Ромитан туман давлат хизматлари маркази томонидан давлат рўйхатидан ўтказилган. **** йил 27 апрель ҳолатида қарздорнинг кредитор олдида Ромитан туманлараро иқтисодий судининг **** йил 27 апрелдаги ****-сонли ижро **** юзасидан **** сўмлик қарздорлиги мавжуд бўлган. Қарздорлик ўз **** тўланмаганлиги натижасида,“Bi sigm ” масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда кредитор деб юритилади) судга ариза билан мурожаат қилиб, қарздорни тўловга қобилиятсиз (****) деб топишни сўраган. Ромитантуманлараро иқтисодий суднинг ****5йил26 сентябрдаги **** биланқарздорга нисбатан кузатув жорий этилган. **** бошқарувчисининг **** йил 10 ноябрдаги молиявий таҳлил натижалари юзасидан тузилган ҳисоботидан кўринишича, қарздордоимий тўловга қобтилиятсиз эканлиги аниқланган.Кредиторлар реестри шакллантирилиб, унга кўра, кузатув жараёнида **** бошқарувчининг иш **** **** сўм, почта ва эълон **** **** сўм, ишчи хизматчиларнинг иш **** **** сўм, солиқ ва бошқа **** тўловлардан **** сўм, кредитор олдида **** сўм қарздорлиги мавжудлиги қайд этилган. Мазкур кундаги кредиторлар йиғилиши билан **** бошқарувчиси **** жамият суд бошқарувчисига номзод сифатида тасдиқланиб, қарздорнинг маблағлари ҳисобидан меҳнатга **** тўлаш энг кам миқдорининг 10 баравари миқдорида ойлик иш **** тўлаш маъқулланган. Суднинг ****5йил17 ноябрдаги ҳал қилув қарори биланқарздоржамияти **** деб топилган ва тугатиш бошқарувчиси этиб****тайинланган. Қарздор суднинг ҳал қилув қарорининг тугатиш бошқарувчисига меҳнатга **** тўлаш энг кам миқдорининг 10 баравари миқдорида ойлик иш **** белгилаш ва давлат божи ундириш қисмиданнорози бўлиб,унинг устиданапелляцияшикояти билан мурожаат қилган.Шикоятда биринчи инстанция судинингҳал қилув қарорининг ушбу қисмларинибекорқилишсўралган. Суд **** **** ва жойи тўғрисида тегишли тартибда хабардор қмилинган тарафлар вакиллари суд **** вакил иштирокини таъминламади. Судлов ҳайъати суд **** **** ва жойи тўғрисида тарафларнингхабардорлигини тасдиқловчи маълумотнома мавжудлигини инобатга олиб, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (кейинги ўринларда мантда ИПК деб юритилади) ****-моддасининг тўртинчи қисмига кўра, ишни уларнинг вакиллари иштирокисиз, ишдаги мавжуд ҳужжатлар асосида кўриб чиқишни лозим топди. Судлов ҳайъати иш бўйича маърузачи судьянинг маърузасини эшитиб, иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга асосан қарздорнингапелляцияшикоятини қаноатлантиришнирад этишни, биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарориниўзгаришсиз қолдиришнилозим топди. Иш ҳужжатларидан кўринишича,кузатув жараёнида **** бошқарувчи томонидан қарздорнинг мол-мулклари борлиги юзасидан сўров хатлари юборилган. Сўров хатлари юзасидан тўланган маълумотга кўра,Давлат кадастрлар палатасинингБухоро вилоят бошқармасининг, Бухоро вилоят Ички Ишлар бошқармаси Йўл ҳаракати хавфсизлиги бошқармасининг, “Бухоро ****” масъулияти чекланган жамиятининг,Бухоро вилоят Божхона бошқармасининг, Давлат активларини бошқариш агентлиги бухоро вилоят ҳудудий бошқармасининг,“Ўзагросуғурта” ****Бухоро вилоятфилиалининг, хизмат кўрсатувчи **** маълумотномаларига асосан юридик шахс номига мол-мулк ёки бошқа мулкий тусдаги объектлар мавжуд эмаслиги қайдэтилмаганлиги ёки рўйхатга олинмаганлиги маълум қилинган. “Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни(бундан буён матнда Қонун деб юритилади)нинг 5-моддасига кўра аломатлари қуйидагилардан иборат: **** тўловга қобилиятсизлик - агар тегишли **** юзага келган санадан эътиборан уч ой ичида қарздор томонидан **** бўлса, шаҳарни ташкил этувчи **** ҳамда унга тенглаштирилган **** томонидан эса олти ой ичида ****, судга мурожаат этиш санасида қарздорнинг пул **** бўйича кредиторлар талаблариниқаноатлантиришга ва (ёки) солиқлар ҳамда йиғимлар бўйича ўз **** **** қодир эмаслиги; доимий тўловга қобилиятсизлик - агар судга ариза бериш санасидаги ва ариза берилган йилнинг бошидаги ҳисобот даврида, агарда ариза йилнинг биринчи чорагида берилган бўлса, ўтган йилнинг бошидаги ҳисобот даврида қарздорнинг **** унинг активлари қийматидан ошиб кетган бўлса. **** бошқарувчи томонидан қарздор жамиятнинг молиявий фаолияти таҳлил қилиниб, қарздор жамият доимий тўловга қобилиятсиз эканлиги аниқланган. Қонуннинг 37-моддасига кўра, тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги иш ушбу Қонуннинг 5-моддаси биринчи қисмида назарда тутилган аломатлар мавжуд бўлганда суд томонидан қўзғатилиши мумкин, бундан ушбу Қонунда назарда тутилган ҳоллар мустасно. Шу билан бирга,Қонуннинг 7-моддасига кўра, қарздор пул **** **** муносабати билан унга нисбатан тўловга қобилиятсизлик ҳуқуқига қарздорнинг ўзи ва кредитор эга. Судлов ҳайъати қарздорнингапелляцияшикоятида келтирган **** билан келишмайди. Биринчидан,Қонуннинг 26-моддасининг биринчи қисмига кўра, суд бошқарувчисига вазифаларини **** учун **** тўлаш миқдори ва тартиби **** ишлар **** келиб чиққан ҳолда кредиторларнинг йиғилиши томонидан белгиланади, суд томонидан тасдиқланади ҳамда, агар кредиторлар билан тузилган битимда бошқача қоида назарда тутилган бўлмаса, қарздорнинг молмулки ҳисобидан тўланади. Қолаверса, кредиторларнинг йиғилиш қарори билан суд бошқарувчисигамеҳнатга **** тўлаш энг кам миқдорининг 10 баравари миқдорида ойлик иш **** белгилаш масаласи бир овоздан маъқулланган. Иккинчидан,“Давлат божи тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг иловаси билан тасдиқланган “Давлат божи ставкаларининг”Миқдорларининг 2-банди “в” кичик хатбошисидатўловга қобилиятсизлик **** иш қўзғатиш тўғрисидаги аризаларданбазавий ҳисоблаш миқдорининг 3 (уч) баравари миқдорида давлат божи ундирилиши кўрсатилган. Биринчи инстанция суди мазкур ҳуқуқ нормасидан келиб чиқиб давлат божи ҳисоблаган. Учинчидан, қарздорнинг тўлов **** бўйичаҚонуннинг 5-моддасида назарда тутилган тўловга қобилиятсизлик аломатлари мавжуд. Бу ҳолатдақарздорлик тарафлар ўртасида тузилган шартномадан келиб чиққан бўлиб, қарздор томонидан шартнома асосида келиб чиққан пул **** **** иш ҳужжатлари билан тасдиқланган. Тўртинчидан, қарздор давлат божи тўловидан озод этилган субъектлар доирасига кирмайди. Биринчи инстанция суди суд бошқарувчисига иш **** белгилашда ҳамда иш якуни бўйича давлат божи ундиришда моддий ва процессуал ҳуқуқ нормаларини тўғри қўллаб,аризачининг қарздорни **** деб топиш **** аризасиқаноатлантиришда асосли тўхтамга келган. Судлов ҳайъати мазкур ҳолатда биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарорини бекор қилиш ёки ўзгартириш учун ИПКнинг****-моддасида кўрсатилган асослар мавжуд эмас деб ҳисоблайди. ИПК ****-моддаси биринчи қисмининг 1-бандига асосан апелляция инстанцияси суди апелляция шикоятини (протестини) кўриш натижалари бўйича ҳал қилув қарорини ўзгаришсиз қолдиришга ****. ИПК ****-моддасининг биринчи қисмига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади.Мазкур модданинг тўққизинчи қисмига кўра ишда иштирок этувчи шахсларнинг апелляция, кассация ва тафтиш тартибидаги шикояти бериш билан боғлиқ ҳолда қилган суд **** ушбу моддада баён этилган қоидаларга мувофиқ ****. Баён этилганларга асосан, судлов ҳайъати қарздорнингапелляцияшикоятини қаноатлантиришни рад этишни, ҳал қилув қарорини ўзгаришсиз қолдиришни, қарздор томонидан кассация инстанцияси учун****сўм давлат божи ва****сўм почта **** тўланганлигини инобатга олиб, унинг зиммасида қолдиришни лозим топди. Юқоридагиларга кўра,Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****,****-моддаларига асосланиб, судлов ҳайъати қарорқилади: Қарздор“R mit n Bi - im him ”масъулияти чекланган жамиятинингапелляцияшикоятини қаноатлантириш рад этилсин. Ромитантуманлараро иқтисодий судининг ****5йил17 ноябрдаги ҳал қилув қарори ўзгаришсиз қолдирилсин. Қарздор“R mit n Bi - im him ”масъулияти чекланган жамияти томонидан апелляция инстанцияси суди учун****сўм давлат божи ва ****сўм почта **** тўланганлиги инобатга олиниб, унинг зиммасида қолдирилсин. Қарор қабул қилинган кундан эътиборан қонуний кучга киради. Қарор устидан бир йил муддатдаРомитантуманлараро иқтисодий суди орқали Бухоро вилоят суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига тафтиш тартибида шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин. Раислик қилувчи **** ҳайъат аъзолариО.Қўлдошов ****