Решение #2821855 economic_new

4-1704-2502/****5-сонли иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНОМИДАН ҲАЛҚИЛУВҚАРОРИ Андижон шаҳар ****6йил15январь Андижонтуманлараро иқтисодий судинингсудьясиМ.Хўжамбердиевани раислигида,судья ёрдамчиси****нинг котиблигида,даъвогар вакили ҳуқуқшуноси****(****6йил 5январькунги****-сонли ишончнома асосида) иштирокида, жавобгаржамият вакилииштирок этмади, Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Андижон вилоят ҳудудий бошқармаси палата аъзосиАТБ“****” манфаатида,жавобгар– “Shukr n m d s nt r” масъулияти чекланган жамияти ҳисобидан муддати ўтган****сўмкредитфоизқарздорлигини ундириштўғрисидаги даъво аризаси юзасидан қўзғатилган иқтисодий ишни,Андижонтуманлараро иқтисодий суди биносида очиқ суд **** кўриб чиқиб, қуйидагиларни А Н И Қ Л А Д И: Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Андижон вилоят ҳудудий бошқармаси палата аъзоси АТБ“****”и (бундан буён матнда даъвогар деб юритилади)манфаатида,судга даъво аризасибилан мурожаат қилиб,жавобгар– “**** m d s nt r”масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда жавобгар деб юритилади)ҳисобидан****сўмкредитфоизқарздорлигини ундиришни сўраган. Даъвогар вакили суд **** иштирок этиб, жавобгарга **** кредит қарздорлиги юзасидан муддати ўтган кредитфоизқарздорлигинитўламаганлиги сабаблисудга даъво аризаси билан мурожаат қилинганлигини, суд **** якунига қадарли ҳамжавобгартўловларни амалга оширмаганлигини билдириб,даъвони тўлиқ қаноатлантириб беришни сўради. Жавобгарсуд ******** хабардор қилинган, лекин суд **** иштирок этмади ва тўловларни ҳам амалга оширмади. Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Андижон вилоят ҳудудий бошқармаси вакилнинг иштироксиз кўришни сўраган. Шу сабабли суд, Ўзбекистон Республикаси иқтисодий процессуал кодекси(бундан буён матнда ИПК деб юритилади)нинг ****-моддасига асосан,ишнижавобгар ваПалатавакилларининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим топди. Даъво ариза ва унга илова қилинган ҳужжатларда баён қилинишича, даъвогар билан жавобгар ўртасида2024йил 29 июлькуни ****-сонликредит шартномаси (бундан буён матнда шартнома” деб юритилади) тузилган. Мазкур кредит шартномасининг шартлари бўйича, даъвогар томонидан****миқдорида,84оймуддатга,имтиёзли давр 24 ой деб белгиланган ҳолдайиллик17,50фоиз устама тўлаш шарти билан жавобгарга кредит маблағлари ****, жавобгарэсакредит тани ва фоизларини тўлов жадвалига асосан ўз **** тўлаб бориш **** ўз зиммасига олган. Кредит шартномасида кредит маблағлари ва фоизлари тўланиб борилиш муддатлари **** келишилган бўлса-да, жавобгар ушбу тўлов муддатларини бузиб, кредит шартномаси бўйича ўз **** ****.Бунинг натижасида****5йил11 ноябрькуниҳолатига жавобгарнингмуддати ўтган**** сўмкредит фоизиданқарздорлиги юзага келган. Таъкидлаш жоизки, жавобгар ҳар ойда**** сўмдан кредит фоизидантўловларни амалга ошириш керак бўлсада,ушбутўловларни амалга оширмаган. Даъвогар ****5йилсентябрьойида жавобгарга муддати ўтган кредит фоизидан бўлган қарздорликни тўлашни, акс ҳолда судга даъво ариза билан мурожаат қилиш **** талабнома юборилган.Талабнома оқибатсиз қолдирилганидан сўнг судга даъво ариза билан мурожаат қилинган. Зеро, тарафлар ўртасида тузилган кредит шартномасининг4.2.1бандигакўра,**** кредит ва унга ҳисобланган фоизларни мазкур шартноманинг **** қисми сифатида илова қилинган қайтариш жадвалида белгиланган муддатда тўлаб боришбелгиланган. Мазкур шартноманинг4.3.3-бандида **** ҳуқуқи кўрсатилган бўлиб,кредит ва унга ҳисобланган фоизларни шартнома белгиланган муддатларда тўловларни амалга оширмаса**** кредит маблағларини қайтариб олишҳуқуқи мавжудлиги кўрсатилган. Даъво талабини асослилиги,даъвогарвакилини суд **** берган кўргазмаси, ишдаги мавжуд хужжатлар, **** этилган хужжатлари, кредит шартномаси ва тўлов жадвали билан ўз тасдиғини топди. Шу сабабли суд даъво талабини тўлиқ қаноатлантиришни лозим топди. Зеро, Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда “ФК” деб юритилади)нинг****-моддасига асосан, кредит шартномаси бўйича бир тараф — **** ёки бошқа кредит ташкилоти (кредитор) иккинчи тарафга (қарз олувчига) шартномада назарда тутилган миқдорда ва шартлар асосида пул маблағлари (кредит) бериш, қарз олувчи эса олинган пул суммасини қайтариш ва унинг учун фоизлар тўлаш **** олади. ФКнинг 734-моддасига биноан,агар қонунда ёки қарз шартномасида бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, қарз берувчи (юридик шахс ёки фуқаро) қарз олувчидан қарз суммасига шартномада белгиланган миқдорда ва тартибда фоизлар олиш ҳуқуқига эга бўлади. ФКнинг 736-моддасига кўра,қарз олувчи олинган қарз суммасини қарз шартномасида назарда тутилган муддатда ва тартибда қарз берувчига қайтариши шарт. ЎзбекистонРеспубликаси Олий суди пленумининг,ЎзбекистонРеспубликасиОлий хўжалик суди пленумининг**** йил 22 декабрдаги ****-сонли “Кредит шартномаларидан келиб чиқадиган **** **** таъминлаш тўғрисидаги фуқаролик қонун ҳужжатларини қўллашнинг айрим масалалари ****”ги Қарорининг 3бандига кўра,**** ёки бошқа кредит ташкилоти ва қарз олувчи ўртасида кредит шартномасидан келиб чиқадиган ҳуқуқий муносабат кредит ташкилотининг кейинчалик, келишилган муддатларда, кредит бериш (кредит линиясини очиш) **** ва қарз олувчининг олинган кредитни қайтариш ва у бўйича фоизларни тўлаш **** ўз ичига олади. Суд, ишни кўриб чиқиш билан боғлиқ суд **** ундириш масаласини муҳокама қилиб, суд **** жавобгар ҳисобидан ундиришни лозим топди. Чунки, ИПК ****-моддаси биринчи қисмига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. ЎзбекистонРеспубликасининг “Давлат божи тўғрисида”ги қонунида,мулкий тусдаги даъво аризаларидан - даъво баҳосининг 2 фоизи миқдорида, лекин базавий ҳисоблаш миқдоринингбирбараваридан кам бўлмаган миқдорда давлат божи ундирилади деб қайд этилган. Юқоридагиларга мувофиқ суд, Республика бюджетигажавобгар ҳисобидан ****сўмдавлат божи, даъвогар фойдасига****сўм почта **** ундиришни лозим топди. Бинобарин суд, Ўзбекистон Республикаси ФКнинг 734, 736, ****моддаларини, ИПК ****,****,****, ****-моддасини қўллаб, ҚАРОР ҚИЛДИ: Даъво талабитўлиқ қаноатлантирилсин. Жавобгар“**** m d s nt r”масъулияти чекланган жамиятиҳисобидан: ДаъвогарАТБ“****”фойдасига**** йил11 ноябрькуни ҳолатигамуддати ўтганкредитфоизидан бўлган****сўм қарздорликва****сўм почта ****; Республика бюджетига ****сўм давлат божи ундирилсин. Ҳал қилув қарори бир ой ўтганидан сўнг қонуний кучга киради. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач,ижро ****лариберилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан у қабул қилинган кундан бошлаббир ой муддат ичидаИзбоскан туманлараро иқтисодий суди орқали Андижон вилоятсудига апелляция тартибида шикоят қилиниши(протест келтириш)мумкин. Раислик этувчи, судья М.Ш.Хўжамбердиев