Реквизиты
Категория economic_new Номер дела 4-1704-2502/1775 Дата решения 09.01.2026 Инстанция Первая инстанция Тип документа Суд Андижон туманлараро иқтисодий суди Судья XO‘JAMBERDIYEVA MOXINABONU SHUXRATOVNA Язык
Стороны
Истец / Обвинение Ответчик / Подсудимый
Source ID 3c5a4dba-d4fc-4ea1-afd9-29539550fc1d Claim ID PDF Hash 7496958bdb2ed66a... Загружено 10.04.2026 PDF
Ссылки на нормативные акты 6
Ссылка Название акта Статья Часть Тип
нинг 5-моддаси нинг 5 law
онуннинг 37-моддаси онуннинг 37 law
онуннинг 5-моддаси онуннинг 5 law
онуннинг 52-моддаси онуннинг 52 law
онуннинг 92-моддаси онуннинг 92 law
онуннинг 22-моддаси онуннинг 22 law
Текст решения 10 532 символов
****-2502/****-сонли иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ **** ****6йил9 январь Андижон туманлараро иқтисодийсуди,судьяМ.Хўжамбердиевараислигида, судьяёрдамчиси****котиблигида,аризачи жамият вакили**** (**** йил 8 октябрдаги 3-сонли ишончнома асосида), **** бошқарувчи****(шахсни тасдиқловчи ҳужжат асосида)лар иштирокида,аризачи “IDE L GRO HI OY ” масъулияти чекланган жамияти, қарздор “ DIN BONUGULCHIROY” фермер хўжалигинитўловга қобилиятсиз деб топиш тўғрисидаги аризаси бўйича қўзғатилган ишни,Андижон туманлараро иқтисодийсуди биносида очиқ суд **** видеоконференцалоқа режимида кўриб чиқиб қуйидагиларни А Н И Қ Л А Д И: Аризачи“IDE L GRO HI OY ” масъулияти чекланган жамиятисудга ариза билан мурожаат қилиб, қарздор“ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигини умумий тартибдатўловга қобилиятсиз деб топишни сўраган. Аниқланишича,“ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигини (бундан буён матнда қарздор деб аталади)туман (шаҳар ҳокимияти) томонидан ****йил1 февралда****-т/р-сон тартиб **** билан рўйхатдан ўтказилган. Ҳужжатларига кўра, қарздорнинг юридик манзили:ПахтаободтуманИзбоскан шаҳарчаси, жамият қарздор таъсисчисиЖалилов Қодиржон Расулович ҳисобланади. Избоскантуманлараро иқтисодийсудининг ****5йил24 октябрдаги **** биланқарздорганисбатан тўловга қобилиятсизлик иши кўзғатилиб, кузатув жорий этилган ва**** бошқарувчиси этиб**** ****тайинланган. Суд **** иштирок этганаризачивакили аризани қўллаб-қувватлаб,**** йил 26 февралдаги Избоскантуманлараро иқтисодий судинингҳал қилув қарорларига асосан жами****сўммиқдоридагиқарздорликтўланмаганлиги, **** ижро ҳаракатлари натижа бермаганлигини билдириб, қарздорни **** деб топишни сўради. Суд **** иштирок этган **** бошқарувчи кузатув жараёнида аниқланган ҳолатлар бўйича маълумотнома ва кредиторлар йиғилишининг қарорини **** этиб, таҳлил натижалари бўйича қарздорда тўловга қобилиятсизлик аломатлари аниқланганлигини билдириб, суддан қонуний қарор қабул қилишни сўради. Қарздор тегишли тартибда хабардор қилинган бўлсада,**** йил 9 январь кунгисуд **** иштирок этмади ва ўз эътирозларини билдирмади. Зеро, Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади)нинг ****-моддаси биринчи қисмига кўра, агар суд иқтисодий суд ишларини юритиш иштирокчиси ўзига юборилган **** кўчирма нусхасини олганлиги ёки ушбу Кодексда назарда тутилган бошқа усулда хабардор қилинганлиги тўғрисида суд **** бошлангунига қадар маълумотларга эга бўлса, ушбу иштирокчи тегишли тарзда хабардор қилинган деб ҳисобланади. ИПКнинг ****-моддаси учинчи қисмига асосан, иш муҳокамасининг **** ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинган қарздор, учинчи шахслар суд **** келмаса, низо уларнинг йўқлигида ҳал қилиниши мумкин. Шу сабабли суд, ИПКнинг ****, ****-моддаларига мувофиқ, ишни қарздор вакили иштирокисиз кўришни лозим топди. ИПКнинг ****-моддасига биноан, тўловга қобилиятсизлик соҳасидаги муносабатларни тартибга солувчи қонунга мувофиқ қарздор, кредиторлар ва бошқа манфаатдор шахслар қарздорни тўловга қобилиятсизлик деб топиш тўғрисидаги ариза билан судга мурожаат этишга ****. Судсуд **** иштирокчиларининг тушунтиришларини эшитиб, иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга кўра аризачининг талабини қаноатлантиришни ва суд **** қарздор зиммасига юклашни лозим топди. Суд **** маълум бўлишича,Избоскантуманлараро иқтисодий судининг****4-2502/3-сонли иқтисодий иш бўйича****йил 27 январдақабул қилинган ҳал қилув қароригаасосан жами**** сўм миқдоридаги қарздорликни ундиришбелгиланган,ижро ****лари **** этилган,лекин қарздорлик жавобгар томонидан белгиланган муддат ичидабартараф этилмаган. Кузатув таомили давомида ўтказилган тахлилларнатижаларига кўра, қарздор томонидан пул маблағлари тўлаб берилмаганлиги,**** сўм қарздорлигимавжудлиги аниқлангани ҳолда****5йил 1декабрда кредиторларнинг йиғилиши ўтказилган, кредиторлар йиғилишида қарздорнитўловга қобилятсиздеб топиш ватугатишга доир иш юритишни бошлашюзасидан иқтисодий судига мурожаат қилиш **** қарор қабул қилинган. Зеро,Ўзбекистон Республикаси“Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Қонуни (бундан кейин матнда - Қонун)нинг 5-моддасига кўра, **** тўловга қобилиятсизлик - агар тегишли **** юзага келган санадан эътиборан уч ой ичида қарздор томонидан **** бўлса, шаҳарни ташкил этувчи **** ҳамда унга тенглаштирилган **** томонидан эса олти ой ичида ****, судга мурожаат этиш санасида қарздорнинг пул **** бўйича кредиторлар талабларини қаноатлантиришга ва (ёки) солиқлар ҳамда йиғимлар бўйича ўз **** **** қодир эмаслиги унинг тўловга қобилиятсизлиги деб эътироф этилади. Мазкур ҳолда суд қарздорнинг олти ойдан ошиқ даврда кредитор олдидаги тўловлар бўйича **** **** эътиборга олган ҳолда тўловга қобилиятсизлик аломатлари мавжуд деган хулосага келди. Мазкур Қонуннинг 37-моддасига кўра, тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги иш ушбу Қонуннинг 5-моддаси биринчи қисмида назарда тутилган аломатлар мавжуд бўлганда суд томонидан қўзғатилиши мумкин, бундан ушбу Қонунда назарда тутилган ҳоллар мустасно. Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида ишни юритиш кредиторларнинг, қарздорнинг ва ушбу Қонун билан ваколат берилган шахсларнинг аризаси асосида жорий этилади. Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатиш ва тўловга қобилиятсизликни тиклаш тартиб-таомилларидан бирини қўллаш **** судга ариза билан мурожаат қилишга қарздорнинг **** тўловга қобилиятсизлиги асос бўлади. Қарздорга нисбатан тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатиш ҳамда уни **** деб топиш, шунингдек тугатишга доир иш юритишни бошлаш **** ариза билан судга мурожаат этиш учун қарздорнинг доимий тўловга қобилиятсизлиги асос бўлади. Кредиторнинг қарздорга нисбатан тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатиш ҳамда уни **** деб топиш, шунингдек тугатишга доир иш юритишни бошлаш **** ариза билан судга мурожаат этиши учун кредитор талабларининг асослилигини тасдиқловчи далиллар, шу жумладан суднинг қонуний кучга кирган қарори, мазкур талаблар қарздор томонидан тан олинганлигини тасдиқловчи далиллар, нотариуснинг ижро хати асос бўлади. Шунингдек, Қонуннинг 52-моддасига кўра тўловга қобилиятсизликка оид тиклаш тартиб-таомилларидан бирини жорий этиш, келишув битимини тасдиқлаш ёки тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги иш юритишни тугатиш учун асослар мавжуд бўлмаганда суднинг қарздор юридик шахсни **** деб топиш ва тугатишга доир иш юритишни бошлаш тўғрисидаги қарори ушбу Қонуннинг 5-моддаси биринчи қисмида назарда тутилган тўловга қобилиятсизлик аломатлари аниқланган ҳолларда қабул қилинади. Бундан ташқари, Қонуннинг 92-моддасига кўра, суд кредиторларнинг биринчи йиғилиши қарори асосида, агар ушбу моддада бошқача қоида белгиланмаган бўлса, қарздорни **** деб топиш ва тугатишга доир иш юритишни бошлаш тўғрисида қарор қабул қилади ёки суд санациясини ёхуд ташқи бошқарув тартиб-таомилини жорий этиш **** **** чиқаради ёки келишув битимини тасдиқлайди ва тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги ишни юритишни тугатади. Қонуннинг ****-моддасига кўра, суд қарздорни **** деб топиш **** қарор қабул қилаётганда тугатиш бошқарувчисини ташқи бошқарувчини тайинлаш учун назарда тутилган тартибда тайинлайди. ****5йил1 декабрь куникредиторларнинг йиғилиши бўлиб ўтган бўлиб, унинг якунига кўра кредиторлар реестрини тасдиқлаш, қарздор“ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигиганисбатан тугатишга доир иш юритишни бошлаш, тугатиш бошқарувчиси этиб**** ****номзодини тасдиқлаштўғрисида қарор қабул қилинган. Суд бошқарувчилари этиб, олий маълумотга эга бўлган, шунингдек, **** тўғрисидаги ишлар бўйича давлат органида аттестациядан ўтганшахслар тайинланиши мумкинлиги, кредиторлар йиғилиши томонидан тавсия этилган номзод3-тоифали суд бошқарувчиси аттестациясига эга бўлган**** ****нингномзоди Қонуннинг 22-моддаси талабларига жавоб беришини инобатга олиб, суд уни қарздор тугатиш бошқарувчиси сифатида тайинлаш мумкин деб ҳисоблайди. Шу билан бирга суд, давлат божи ва почта **** масаласини муҳокама қилиб, Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси ****моддаси ва Ўзбекистон Республикаси “Давлат божи тўғрисидаги” Қонунига илова қилинган давлат божи ставкалари миқдорининг 2-банди талабига мувофиқ, қарздор ҳисобидан аризачи фойдасига****сўмдавлат божини ва412****почта ****ни, қарздор ҳисобидан Олий суд депозитига **** сўм видеоконференцалоқа ****ундиришни лозим топди. Юқоридагиларни инобатга олиб, Ўзбекистон Республикаси “Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Қонуннинг 5, 6, 52, ****, ****-моддаларига ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****моддаларига асосланиб, суд ҚА Р О РҚИ Л Д И: “IDE L GRO HI OY ” масъулияти чекланган жамиятинингаризасиқаноатлантирилсин. “ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигини доимийтўловга қобилиятсиз (****) деб топилсин ҳамда тугатишга доир иш юритиш бошлансин. “ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигининг тугатиш бошқарувчиси этибучинчитоифалисуд бошқарувчиси **** ****тайинлансин. Тугатиш бошқарувчиси зиммасига: “ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалигинингтўловга қобилиятсиз (****) деб эътироф этилганлиги ва тугатишга доир иш юритиш бошланганлиги тўғрисида “Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг **** ва ****-моддаларида кўрсатилган қоидаларга риоя қилган ҳолда маълумотларни расмий нашрда эълон қилиш; - “Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг 23 ва ****-моддаларида белгиланган барча **** тўлиқ ****; - мазкур ҳал қилув қарорининг нусхаси тегишли рўйхатга олувчи органга, **** ижро бюросинингПахтаободтуманбўлимига,Пахтаободтумансолиқ инспекциясига ҳамда Ўзбекистон Республикаси Давлат активларини бошқариш агентлигинингАндижонвилоят ҳудудий бошқармасига **** этиш; - сохта ****, **** яшириш ва қасддан **** олиб келиш аломатларини аниқлаш натижалари бўйича икки ойлик муддат ичидахулоса тайёрлаб судга ва жиноят аломатлари аниқланган **** тегишли ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга **** қилиш; - тугатишга доир иш юритиш жараёнини қонунда белгиланган тартибда олиб бориш ва оралиқ ҳисоботларни заруратга қараб судга **** қилиб бориш юклатилсин. “ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалиги бошқарув органи зиммасига уч иш куни ичида **** бухгалтерия ва бошқа ҳужжатлари, муҳр ва штамплари, моддий ва бошқа қимматликларини тугатиш бошқарувчисига топширилишини таъминлаш **** юклатилсин. “ DIN BONU-GULCHIROY” фермер хўжалиги ҳисобидан: “IDE L GRO HI OY ” масъулияти чекланган жамияти фойдасига ****сўмдавлат божи,412****миқдорда почта ****; Олий суд депозитига **** сўм видеоконференцалоқа **** ундирилсин. Дархол ижро **** берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан белгиланган тартибда шикоят бериш (протест келтирилиш) мумкин. Судья М.Хўжамбердиева