← Назад
Решение #2825400 economic_new
Судебный акт
Реквизиты
Стороны
Ссылки на нормативные акты
3
| Ссылка | Название акта | Статья | Часть | Тип |
|---|---|---|---|---|
| Конун | 86 | — | law | |
| банди иккинчи хатбошисида карздор суд томонидан белгиланган муддатда кредиторларнинг талабларини каноатлантирмаган ва Конун | 5 | — | law | |
| карздорда Конун | 5 | — | law |
Текст решения
16 283 символов
****-сонли иктисодий иш Биринчи инстанция судида
ишни курган судья ****
Апелляция инстанцияси судида
Маърузачи судья ****
Тафтиш
инстанцияси
маърузачи судья ****
судида
БУХОРО ВИЛОЯТ СУДИНИНГ
ЩТИСОДИЙ ИШЛАР БУЙИЧА СУДЛОВ ХДЙЪАТИ
ТАФТИШ ИНСТАНЦИЯСИНИНГ КАРОРИ
Бухоро шаури
**** йил 7 январь
Бухоро вилоят судининг иктисодий ишлар буйича судлов хайъати тафтиш
инстанцияси суди судья **** раислигида, хайъат аъзолари судьялар **** ва ****
иборат
таркибда,
судья
катта
ёрдамчиси
****
котиблигида,“O'zs n tqurilishb nk”АТБ вакили **** (**** йил 27 майдаги ****сонли
ишончномага
асосан)лар
иштирокида,
кредитор“O'zs m tqurilishb nk”АТБнинг
карздор“****
****
D v l m nt”масъулияти чекланган жамиятини **** деб топиш тугрисидаги аризаси
юзасидан кабул килинган Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 11
сентябрдаги хал килув карори ва Бухоро вилоят суди иктисодий ишлар буйича
судлов хайъати апелляция инстанциясининг **** йил 4 ноябрдаги карорига
нисбатан“**** **** D v l m nt”масъулияти чекланган жамияти собик рахбари
томонидан берилган тафтиш тартибидаги шикоятини иктисодий иш хужжатлари
билан бирга Бухоро вилоят суди биносида утказилган очик суд **** куриб чикиб,
куйидагиларни
аниклади:
Кредитор“O'zs n tqurilishb nk”АТБ (матнда кредитор деб юритилади) судга
ариза билан мурожаат килиб, карздор“**** **** D v l m nt”масъулияти чекланган
жамияти (матнда карздор деб юритилади)га нисбатан туловга кобилиятсизлик
тугрисидаги иш кузгатишни, карздорни **** деб топишни сураган.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 16 июндаги **** билан
карздорга нисбатан туловга кобилиятсизлик тугрисидаги иш кузгатилиб, унга
нисбатан кузатув тартиб таомили жорий этилган.Карздорнинг муваккат
бошкарувчиси этиб **** тайинланган.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 11 сентябрдаги хал килув
карори билан ариза каноатлантирилиб, карздор **** деб топилган ва унга нисбатан
тугатишга доир иш юритиш бошланган.
Бухоро вилоят суди иктисодий ишлар буйича судлов хайъати апелляция
инстанциясининг **** йил 4 ноябрдаги карори билан карздорнинг апелляция
шикоятини каноатлантириш рад этилиб, биринчи инстанция судининг хал килув
карори узгаришсиз колдирилган.
Карздорнинг собик рахбари суд хужжатларидан норози булиб тафтиш
тартибида шикоят берган.Тафтиш шикоятида судлар карздорни **** деб топишда
суднинг карздорликни ундириш хакида карори мавжуд эмаслигини инобатга
олишмаганлиги, Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 25 январдаги
****-сонли хал килув карори буйича карздордан **** фойдасига **** **** сум ва
****,21 АКШ доллари микдорида кредит фоизи ундирилиб, ундирув гаров мулкига
каратилганлиги ва ушбу суд хужжати ижро булганлиги, ундан кейин **** судга
карздорликни ундириш хакида мурожаат килмаганлиги, кредит шартномаларида
карздорлик юзага келганда низони музокаралар йули билан хал этилиши,
музокаралар ёрдам бермаса, судга карздорликни ундириш хакида мурожаат
килиниши белгиланганлиги, **** асоссиз равишда туловга кобилиятсизлик хакида
ариза берганлиги баён килиниб, Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил
11 сентябрдаги хал килув карори ва Бухоро вилоят суди иктисодий ишлар буйича
судлов хайъати апелляция инстанциясининг **** йил 4 ноябрдаги карорини бекор
килиш, аризани каноатлантиришни рад этиш хакида янги карор кабул килиш
суралган.
Суд **** иштирок этган кредитор вакили карздорнинг тафтиш тартибидаги
шикоятига эътирози борлигини, шикоятдаги **** асоссиз эканлигини, карздорнинг
**** олдидаги кредит фоизи карздорлиги 33 миллиард суммадан ортиклигини,
карздорда туловга кобилиятсизлик аломатлари мавжудлигини, суд карорлари тугри
кабул килинганлигини маълум килиб, биринчи инстанция судининг хал килув
карорини ва апелляция инстанциясининг карорини узгаришсиз колдиришни,
карздорнинг тафтиш тартибидаги шикоятини каноатлантиришни рад этишни суради.
Суд **** вакти ва жойи тугрисида тегишли тартибда хабардор килинган
карздор ва тугатиш бошкарувчиси, карздор собик рахбари суд **** вакиллари
иштирокини таъминлашмади.
**** процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади) ****моддаси биринчи кисмига кура, тафтиш тартибидаги шикоятни берган шахс,
шунингдек ишда иштирок этувчи шахслар ишни куриитвакти ва жойи тугрисида
ушбу Кодекснинг ****-моддасида назарда тутилган тартибда хабардор килинади.Иш
мухокамасининг вакти ва жойи тугрисида тегишли тарзда хабардор килинган мазкур
шахсларнинг келмаганлиги ишни тафтиш тартибида куриб чикишга тускинлик
килмайди.
Шу боис, судлов хайъати ишни тугатиш бошкарувчиси, карздор ва
карздорнинг собик рахбари вакиллари иштирокисиз, мавжуд хужжатлар асосида
куриб чикишни лозим топди.
Судлов хайъати иш буйича маърузачи судьянинг маърузасини тинглаб,
кредитор вакилининг тушунтиришларини эшитиб, тафтиш шикоятида келтирилган
**** иш хужжатлари билан бирга урганиб чикиб, куйидагиларга асосан карздор
собик рахбарининг тафтиш шикоятини каноатлантиришни рад этишни, биринчи
инстанция судининг хал килув карори ва апелляция инстанцияси судининг карорини
узгаришсиз колдиришни лозим топди.
Иш хужжатларидан аникланишича, карздор тадбиркорлик субъекти
сифатида **** йил 25 июль куни ****-реестр раками билан давлат
руйхатиданутказилган ва солик органида СТИР раками **** берилган.
Кредитор ва карздор уртасида тузилган **** йил 10 июндаги 56-сонли кредит
шартномасига асосан 30 млрд сум, **** йил 13 майдаги 19-сонли кредит
шартномасига асосан 10 млрд.сум, **** йил 13 декабрдаги ****-сонли кредит
шартномасига асосан 15 млрд.сум кредит ****.
Карздор томонидан кредит шартномалари буйича **** лозим **** ****,
карздорлик хосил булган.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг ****-сонли иш юзасидан кабул
килинган **** йил 18 июндаги хал килув карорига асосан карздордан кредитор
фойдасига тарафлар уртасида тузилган кредит шартномаларига асосан жами
1.****.****,58 АКШ доллари ва 54.****.****.**** сум кредит карздорлиги ва
олдиндан туланган 19.**** сум почта **** ундирилган ва ундирув карздорга
тегишли гаров мулкларига каратилган.Суднинг хал килув карори конуний кучга
киргач, **** ижрога каратилган.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 25 январдаги ****-сонли
иши буйича кабул килган хал килув карорига асосан карздордан аризачи фойдасига
8.****.****.**** сум ва ****.****,21 АКШ доллари микдоридаги кредит фоизи
ундириш, ундирув карздорга тегишли булган мол-мулкларга каратилиши
белгиланган.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 26 июлдаги **** асосан
тарафлар уртасида ижро боскичида тузилган келишув битимини тасдикланиб, суд
карорлари асосида ундирилиши белгиланган кредит карздорлиги **** тегишли жами
**** **** сумлик кучмас мулклар **** балансига кабул килинганлиги хисобига
сундирилган.
Бирок, кредит асосий карзи уз вактида копланмаганлиги сабабли тарафлар
уртасидаги **** йил 13 декабрдаги ****-сонли, **** йил 13 майдаги 19-сонли ва
**** йил 10 июндаги 56-сонли кредит шартномаларига асосан **** йил 1 январь
куни холатида жами 33.****.****.**** сум муддати утган кредит фоиз карздорлиги
хисобланган ва карздор томонидан ушбу карздорлик уч ойдан ортик муддат
давомида туланмасдан келинган.
Шу сабабли кредитор судга ариза билан мурожаат килиб, карздорга нисбатан
туловга кобилиятсизлик тугрисида иш кузгатишни ва **** деб топишни сураган.
“Туловга кобилиятсизлик тугрисида”ги **** (бундан буён матнда Конун деб
юритилади) 5-моддасининг биринчи кисмига кура, вактинча туловга кобилиятсизлик
- агар тегишли **** юзага келган санадан эътиборан уч ой ичида карздор томонидан
**** булса, шахарни ташкил этувчи **** хамда унга тенглаштирилган ****
томонидан эса олти ой ичида ****, судга мурожаат этиш санасида карздорнинг пул
**** буйича кредиторлар талабларини каноатлантиришга ва (ёки) соликдар хамда
йигимлар буйича уз **** **** кодир эмаслиги;
доимий туловга кобилиятсизлик - агар судга ариза бериш санасидаги ва ариза
берилган йилнинг бошидаги хисобот даврида, агарда ариза йилнинг биринчи
чорагида берилган булса, утган йилнинг бошидаги хисобот даврида карздорнинг
**** унинг активлари кийматидан ошиб кетган булса, туловгакобилиятсизлик
аломати хисобланади.
Биринчи инстанция судининг **** йил 16 июндаги **** билан карздорга
нисбатан туловга кобилиятсизлик тугрисидаги иш кузгатилиб, унга нисбатан кузатув
тартиб таомили жорий этилган.Карздорнинг муваккат бошкарувчиси этиб ****
тайинланган.
Кузатув тартиб-таомили жараёнида муваккат бошкарувчи томонидан
карздорга нисбатан туловга кобилиятсизлик тугрисидаги иш кузгатилганлигини
хакида
“Биржа”
иктисодий
газетаси
№50(****)
нашрида
эълон
берилган.Кредиторларнинг талаблари реестри тузилган ва карздорнинг молиявий
ахволи тахлил килиниб, карздорнинг мол-мулкини аниклаш чоралари курилган.
Конуннинг 86-моддасига кура, муваккат бошкарувчи молиявий тахлил
натижасида карздорнинг молиявий ахволи тугрисида куйидаги хулосалардан бирини
тайёрлайди:
туловга кобилиятсизлик аломатлари аникланмаганлиги тугрисида; агар
вактинча туловга кобилиятсизлик аломатлари аникланса, тулов
кобилиятини тиклаш тартиб-таомилларидан бирини жорий этишнинг
асослари мавжудлиги тугрисида;
агар доимий туловга кобилиятсизлик аломатлари аникланса, тулов
кобилиятини тиклаш имконияти мавжудлиги ёки мавжуд эмаслиги тугрисида
хулоса тайёрлаши белгиланган.
Муваккат бошкарувчи томонидан судга такдим этилган карздорнинг
молиявий ахволини тахлил этиш натижалари буйича **** фаолиятида доимий
туловга
кобилиятсизлик
аломатлари
мавжудлиги
тугрисида
хулоса
килинган.(и.х.****-бетлар 1 жилд).
Муваккат бошкарувчисининг хисоботи ва илова килинган хужжатлар ва
**** йил 28 июлдаги 1-сонли кредиторлар йигилиши карори билан тасдикланган
карздорнинг кредиторлар реестрига асосан жамиятнинг жами карздорлиги
57.****.****,5 минг сумни ташкил этади (и.х.90-бет 1-жилд).
Муваккат бошкарувчининг хисоботи ва карздор фаолиятининг тахлилий
натижаларига кура, карздорда вактинча туловга кобилиятсизлик аломатлари
мавжудлиги ва унга нисбатан туловга кобилиятсизлик таомилларидан бирини
куллаш тугрисида хулоса такдим килинган.
Судлов хайъати куйидагиларга асосан карздорнинг тафтиш шикоятида
келтирган **** олдида карзи мавжуд эмаслиги хакидаги **** билан келишмайди.
Биринчидан, **** йил 28 июлдаги 1-сонли кредиторлар йигилиттти карори
билан тасдикланган карздорнинг кредиторлар реестрига асосан карздорнинг
кредитор **** олдида муддати утган кредит фоизи карздорлиги 33.****.****.****
сумни ва Бухоро вилоят солик бошкармаси олдидаги солик карзи 24.****.****.****
сумни ташкил килади.
Иккинчидан, кредитор **** томонидан судга такдим килинган
маълумотларга кура, кредиторнинг **** йил 13 майдаги кредит шартномасига асосан
**** йил 1 февралдан **** йил 31 декарбга кадар 10.****.****.**** сумлик кредит
карздорлиги буйича 5.****.****.**** сумлик фоиз карзи, **** йил 10 июндаги
кредит шартномасига асосан **** йил 1 февралдан **** йил 31 декарбга
кадар30.****.****.**** сумлик кредит карздорлиги буйича 15.****.****.****
сумлик фоиз карзи, **** йил 13 декабрдаги кредит шартномасига асосан **** йил 1
февралдан **** йил 31 декарбга кадар 15.****.****.**** сумлик кредит карздорлиги
буйича 11.****.****.**** сумлик фоиз карзи мавжуд.
Биринчи инстанция судининг **** йил 7 августдаги **** асосан **** ****
Бухоро вилоят бош бошкармасидан мутахассис жалб килинган ва карздорнинг
муддати утган кредит фоизи карздорлиги мавжудлиги холати урганиш суралган
(ид.****-бет 1 жилд).
Марказий **** Бухоро вилоят бош бошкармаси мутахассиси **** томонидан
урганиш утказилиб, **** йил 3 сентябрда тузилган маълумотномада урганиш
санасида 3 та шартнома буйича жами **** **** сум копланмаган фоиз карздорлиги
колганлиги курсатилган.(ид.****-бетлар 1 жилд).
**** суди Пленумининг “Иктисодий судлар томонидан “Туловга
кобилиятсизлик тугрисида”ги **** нормаларини куллашнинг айрим масалалари
тугрисида”ги **** йил 23 июндаги 13-сонли карори 29-банди иккинчи хатбошисида
карздор суд томонидан белгиланган муддатда кредиторларнинг талабларини
каноатлантирмаган ва Конун 5-моддасининг биринчи кисмида назарда тутилган
туловга кобилиятсизлик аломатлари аникданган лолларда, агар туловга
кобилиятсизликка оид тиклаш тартиб-таомилларидан бирини жорий этиш, келишув
битимини тасдиклаш ёки туловга кобилиятсизлик тугрисидаги иш юритишни
тугатиш учун асослар мавжуд булмаса, суд карздорни **** деб топиш ва тугатишга
доир иш юритишни бошлаш тугрисида карор кабул килиши тугрисида тушунтириш
берилган.
Тафтиш шикоятида карздор томонидан **** карздорга нисбатан фоиз
карздорлигини ундириш буйича даъво кузгатмаганлиги, суднинг конуний кучга
кирган карори мавжуд эмаслиги хдкида **** келтирган.
Вахоланки, тарафлар уртасида тузилган кредит шартномалари буйича
карздор кредит ва унга хдсобланган фоизларни тулаш **** зиммасига олган.Кредит
асосий карзи ва суд хужжатига асосан ундирилган карздорликлар мол-мулкини ****
хисобига кабул килиниши окибатида копланган булсада, колган давр учун кредит
фоизи хисобланган ва ушбу кредит фоиз карздорлиги копланмаган.
Демак, карздорда Конуннинг 5-моддасида назарда тутилган туловга
кобилиятсизлик аломатлари мавжуд.
Колаверса, карздорга нисбатан карздорликни ундириш буйича суднинг
конуний кучга кирган карори мавжуд эмаслиги карздорни **** деб топишга
тускинлик килмайди.
Муваккат бошкарувчиси судга хисобот ва хулоса такдим килганлигини,
уларда карздорда доимий туловга кобилиятсизлик аломатлари аникланганлиги,
туловга кобилиятни тиклаш имконияти мавжуд эмаслиги тугрисида кайд килинган.
Биринчи инстанция суди конунчилик талабларидан келиб чикиб, карздорни
**** деб эътироф этиш хакидаги аризаси асосли булганлигини, карздор пул ****
буйича кредиторларнинг талабларини кондиришга кодир эмаслиги инобатга олиб,
аризани каноатлантириб, карздорни **** деб топиш хакида тугри тухтамга келган.
Апелляция инстанцияси суди биринчи инстанция суди томонидан моддий ва
процессуал конунчилик нормаларини тугри кулланилганлигини инобатга олиб,
биринчи инстанция судининг хужжатини узгаришсиз колдириш хакида асосли
тухтамга келган.
Карздорнинг тафтиш шикоятида келтирган **** суд хужжатларини бекор
килиш учун асос була олмайди.
ИПК ****8-моддасининг биринчи кисмига биноан, суд хужжатининг
ноконунийлиги ёки асоссизлиги хал килув карорини, карорни ёки **** узгартириш
ёки бекор килиш учун асос булади.
ИПК ****7-моддаси биринчи кисмининг биринчи бандига кура, итттни
тафтиш тартибида курадиган суд тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) куриш
натижалари буйича хал килув карорини, карорни узгаришсиз колдиришга хакли.
Судлов хайъати, биринчи инстанция суди ва апелляция инстанцияси суди
томонидан карор кабул килишда моддий ва процессуал хукук нормаларига тулик
риоя килинганлигини, суд хужжатларини узгартириш ёхуд бекор килиш учун
асосларнинг мавжуд эмаслигини инобатга олиб, карздорнинг тафтиш шикоятини
каноатлантиришни рад этишни, биринчи инстанция судининг хал килув карори ва
апелляция инстанцияси судининг карорини узгаришсиз колдиришни лозим топади.
ИПК ****-моддасининг биринчи кисмига кура суд **** ишда иштирок
этувчи шахсларнинг каноатлантирилган даъво талаблари микдорига мутаносиб
равишда уларнинг зиммасига юклатилади.
Мазкур модданинг туккизинчи кисмига кура ишда иштирок этувчи
шахсларнинг кассация, кассация ва тафтиш шикояти бериш билан боглик холда
килган суд **** ушбу моддада баён этилган коидаларга мувофик таксимланади.
Мазкур хукук нормасига асосан судлов хайъати карздор томонидан тафтиш
инстанцияси суди учун олдиндан туланган **** сум давлат божи ва **** сум почта
**** инобатга олиб, унинг зиммасида колдиришни лозим деб топади.
Юкоридагиларга кура хамда **** процессуал кодексининг ****, ****6****7-моддаларига асосланиб, тафтиш инстанцияси суди
Кароркилади:
Карздор“ ust hk m Qurilish D v l m nt”масъулияти чекланган жамияти
собик рахбари томонидан берилган тафтиш тартибидаги шикоятини каноатлантириш
рад этилсин.
Бухоро туманлараро иктисодий судининг **** йил 11 сентябрдаги хал килув
карори ва Бухоро вилоят суди иктисодий ишлар буйича судлов хайъати апелляция
инстанциясининг **** йил 4 ноябрдаги карори узгаришсиз колдирилсин.
Карздор“ ust hk m Qurilish D v l m nt”масъулияти чекланган жамияти
собик рахбари томонидан тафтиш инстанцияси учун **** сум давлат божи ва ****
сум почта **** туланганлиги инобатга олиниб, унинг зиммасида колдирилсин.
Карор кабул килинган кундан эътиборан конуний кучга киради.
Мазкур карор устидан бир йил муддат ичида Узбекистон РеспубликасиОлий
судига тафтиш тартибида шикоят килиниши (протест келтирилиши) мумкин.
Раислик килувчи
****
хайъат аъзолари
ШДамидов
****