Решение #2825636 economic_new

4-****-2529/****-сонли иқтисодий иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Бухорошаҳри ****6йил7 январь Бухоро туманлараро иқтисодий суди,судья****нинг раислигида,****нинг котиблигида,даъвогар вакили **** (ишончнома ва буйруқ асосида),жавобгарвакили **** (ишончнома асосида)ларнинг иштирокида,даъвогар “**** INNOVATIONS” масъулияти чекланган жамияти манфаатида Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Тошкент шаҳар ҳудудий бошқармасининг жавобгар “BUXARA NEFT BREND” масъулияти чекланган жамиятидан**** йилнинг 24 декабрдаги 62-сонли шартномага асосан ортиқча ўтказилган ****.****.**** сўм ҳамда 18.02.**** йил нотўғри ўтказилган 80.****.**** сўм пул маблағларини қайтариш тўғрисидаги даъво аризаси бўйича қўзғатилган ишни ўз биносида очиқ суд **** кўриб чиқиб, АНИҚЛАДИ: “E INNOVATIONS” масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда даъвогар ёкижамиятдеб юритилади)манфаатида Ўзбекистон Савдосаноат палатасиТошкент шаҳарҳудудий бошқармаси (бундан буён матнда Палата деб юритилади)судга даъво аризаси билан мурожаат қилиб,“BUXARA NEFT BREND” масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда жавобгар ёки****деб юритилади)дан **** йилнинг 24 декабрдаги 62-сонли шартномага асосан ортиқча ўтказилган ****.****.**** сўм ҳамда 18.02.**** йил нотўғри ўтказилган 80.****.**** сўм пул маблағларини қайтаришни сўраган. Суд **** иштирок этгандаъвогарвакилидаъвони қувватлаб,унда келтириб ўтилган асосларни такрорлаб,судга даъво аризаси билан мурожаат қилингандан сўнгҳамжавобгар томониданпул маблағлари қайтариб берилмаганлигинибилдириб, даъвони тўлиққаноатлантириб беришни сўради. Суд **** иштирок этган жавобгар вакили даъвони тан олмасдан, унга нисбатан эътироз билдириб,даъво аризаси асоссиз эканлигини, жамиятга маҳсулотлар берилганлигини,маҳсулот олинганлигини даъвогарнинг ходимлари ҳам тасдиқлашини билдириб, даъвони рад қилишни сўради. Суд **** **** ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинганПалата, вакил иштирокини таъминламади.Бироқ, даъво аризасида ишни ўзининг иштирокисиз кўриб чиқишни сўраган.Шу сабабли суд, ишни Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади)нинг****, ****-моддаларига асосанунинг иштирокисизкўриб чиқишни лозим топади. Суд, иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб,тарафларнинг тушунтиришларинитинглаб,қуйидаги асосларга кўра даъвони қаноатлантиришни лозим топади. 2 Даъво аризасида баён этилишича,жамият ҳамда****ўртасида****4 йилнинг 24 декабрь куни ****.****.**** сўм қийматида 62-сонли, **** йил 1 мартда ****.****.**** сўмлик 30-сонли шартномалар тузилган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси ****-моддасининг биринчи қисмига кўра, шартнома тузилган пайтидан бошлаб кучга киради ва тарафлар учун **** бўлиб қолади. Ушбу Кодекснинг****-моддасигабиноанмаҳсулот етказиб бериш шартномасига мувофиқ тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланаётган маҳсулот етказиб берувчи — сотувчи шартлашилган муддатда ёки муддатларда ўзи ишлаб чиқарадиган ёхуд сотиб оладиган товарларни сотиб олувчига тадбиркорлик фаолиятида фойдаланиш учун ёки шахсий, оилавий ****, рўзғорда ва шунга ўхшаш бошқа **** фойдаланиш билан боғлиқ бўлмаган бошқа **** фойдаланиш учун топшириш, сотиб олувчи эса товарларни қабул қилиш ва уларнинг **** тўлаш **** олади. Мазкур шартномаларга асосан жамиятга Бухоро вилояти Олот туманида қуёш панеллари ўрнатиш **** амалга ошириш учун дизель ёқилғиси етказиб бериш назарда тутилган. **** йилнинг 24 декабрдаги 62-сонли шартномага асосан жавобгар 24.12.**** йилдагиAzB****-сонли 34.****.**** сўмлик, 15.03.**** йилдаги****B********-сонли ****.****.**** сўмлик ****-фактураси ****қилган.**** йил 1 мартда 30-сонли шартномага асосан 30.04.**** йилдагиAzB****80-сонли80.****.**** сўмлик, 24.06.**** йилдагиAzB********-сонли****.****.**** сўмлик ****-фактураси **** этган. Даъвогар томонидан **** йил 24 декабрдаги 62-сонли шартномага асосан 30.01.**** йил 28.****.**** сўм, 07.02.**** йил85.****.**** сўм, 14.04.**** йил ****.****.**** сўм, жами ****.****.**** сўм, яъни шартнома умумий миқдоридан ****.****.**** сўм ортиқча пул маблағлари тўлаб берилган. Шунингдек, жамият бухгалтери томониданйўл қўйилган хатолик натижасида тарафлар ўртасида имзоланмаган **** йил 1 февралдаги 16-сонли шартномага асосан маҳсулот етказиб берилмаган бўлса-да, 18.02.**** йил 80.****.**** сўм нотўғри пул маблағи ўтказиб берилган. Ушбудаъвогар томониданортиқча ва нотўғри ўтказиб берилган пул маблағлари жавобгар томонидан жамиятнинг ҳисоб ****ихтиёрийравишдақайтариб берилмаганлиги сабабли даъвогар манфаатида Палата судга жавобгарга нисбатан даъво аризасида кўрсатилган талаб билан мурожаат қилишга **** бўлган. Мазкур ҳолатда суд, даъво талабиниқуйидагиларга кўраасосли деб ҳисоблайди. Тарафлар ўртасида тузилган 24.12.**** йилдаги 62-сонли шартномага асосан жавобгар томонидан даъвогарга жами ****.****.**** сўмлик маҳсулот етказиб берилган бўлиб, даъвогар томониданжавобгарнинг ҳисоб **** жами****.****.**** сўмлик пул маблағлари ўтказиб берилган.Ушбу ҳолат ишматериалларидаги **** маълумотномалари, тўлов топшириқномалари, тарафларнинг суд муҳокамасидаги тушунтиришларибилан тасдиқланади.Демак,жамият томонидан**** ҳисоб ********.****.**** 3 сўммиқдоридапул маблағлари ортиқча ўтказиб берилган бўлиб, ушбу пул даъвогарнинг ҳисоб **** қайтарилиши лозим бўлади. **** йил 1 февралдаги 16-сонли шартнома 18.02.**** йил соат 13:54:09да жавобгар томонидан электрон тарзда тасдиқлаш учундаъвогаргаюборилган.Ушбу шартнома даъвогар томонидантасдиқланмасдан03.03.**** йил соат 11:05:47да бекор қилинган.Бироқ,шартнома бекор қилингунга қадаржамиятбухгалтерияси томонидан 18.02.**** йил соат 11:53да****-сонлитўлов топшириқномаси орқали 80.****.**** сўмлик пул маблағлари(01.02.**** йилдаги 16-сонли шартномага асосан деб кўрсатилиб)жавобгарнинг ҳисоб ****нотўғриўтказиб берилган. Ваҳоланки, тарафлар ўртасида 01.02.**** йилдаги 16-сонли шартнома тузилмаган бўлиб, жавобгар томонидан ҳеч қандай товарлар етказиб берилмаган. Гарчи, суд **** жавобгар вакили томонидан даъвогарнинг ходимларига маҳсулот ведомостларга асосан етказиб берилганлиги таъкидланган бўлса-да, бироқ ушбу ҳолатни тасдиқловчи **** далиллар, жумладан ****-фактура, юк хатлари, маҳсулотни олиб кетиш учун бериладиган ишончномалар **** этилмади. Бундан ташқари,Когон туманлараро иқтисодий судининг ****-сонли иши бўйича қабул қилинган **** йил 29 сентябрдаги ҳал қилув қарорига асосан даъвогардан жавобгарнинг фойдасигатарафлар ўртасида тузилган**** йил 1 мартдаги 30-сонли шартнома бўйича келиб чиққан қарздорлик суммаси ундирилган. Ушбу ҳал қилув қарори айни пайтда қонуний кучда бўлиб, юқори инстанция судлари томонидан ўзгартирилмаган ёки бекор қилинмаган. Зеро, ИПК 73-моддасининг биринчи ва иккинчи қисмларига кўра, ишнинг иқтисодий суд томонидан ҳаммага маълум деб топилган ҳолатлари исботлашга муҳтож эмас. Иқтисодий суднинг илгари кўрилган иш бўйича қонуний кучга кирган ҳал қилув қарори билан аниқланган ҳолатлар суд худди шу шахслар иштирок этаётган бошқа ишни кўраётганида янгидан исбот қилинмайди. Маълум бўлишича, судга даъво аризаси билан мурожаат қилинганидан сўнгҳамжавобгар томониданортиқча ва нотўғри ўтказилган пул маблағлари даъвогарнинг ҳисоб **** ўтказиб берилмаган. Шу сабабли суд, даъвони рад қилиш учун асос йўқ деб ҳисоблайди ва уни қаноатлантиришнилозим топади. ИПК****-моддасининг биринчи қисмида суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилиши белгиланган. Суд,даъво қаноатлантирилганлигисабабли суд **** жавобгарнингзиммасига юклашниваундан даъвогар фойдасига олдиндан тўланган41.****сўм почта ****, шунингдек Республика бюджетига3.****.****сўмдавлат божиундиришни лозим топади. Юқоридагиларни инобатга олиб ҳамда ИПКнинг73,****,****, ****,**** ва ****-моддаларини қўллаб, суд ҚАРОР ҚИЛДИ: Даъвогар “**** INNOVATIONS” масъулияти чекланган жамиятининг даъвоаризасиқаноатлантирилсин. 4 Жавобгар“BUXARA NEFT BREND” масъулияти чекланган жамиятидан даъвогар“**** INNOVATIONS” масъулияти чекланган жамиятининг ҳисоб ******** йилнинг 24 декабрдаги 62-сонли шартномага асосан ортиқчаўтказилган ****.****.**** сўм ҳамда 18.02.**** йил нотўғри ўтказилган 80.****.**** сўм пул маблағлари қайтарилсин. Жавобгар“BUXARA NEFT BREND” масъулияти чекланган жамиятидан даъвогар“**** INNOVATIONS” масъулияти чекланган жамияти фойдасигаолдиндан тўланган41.****сўм почта ****ундирилсин. Жавобгар“BUXARA NEFT BREND” масъулияти чекланган жамиятидан Республика бюджетига3.****.****сўм давлат божиундирилсин. Ҳал қилув қарори бир ойдан сўнг қонуний кучга киради ҳамда ижро ****лари берилади. Ҳал қилув қарори устидан шу суд орқали Бухоро вилоят судига ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан бир ойлик муддат ичида апелляция тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****