Решение #2830129 Экономические

****4-2501/4****-сонли иқтисодийиш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛҚИЛУВҚАРОРИ Қарши шаҳри декабрь ****5 йил 22 Ғузор туманлараро иқтисодий суди судьяси А.Арзиевраислигида,Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Қашқадарё вилоят ҳудудий бошқармаси даъвогар “Oq s r t xtil ” масъулияти чекланган жамияти манфаатида жавобгар “**** ўғли” фермер хўжалигидан4.****.****,64 сўмасосийқарз,2.****.****,32 сўмпеняундириш тўғрисидаги даъво аризаси бўйича ишниҒузор туманлараро иқтисодий суди биночида соддалаштирилган иш юритиш тартибида кўрибкўриб чиқиб, қуйидагиларни а н и қ л а д и: Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Қашқадарё вилоят ҳудудий бошқармаси даъвогар “Oq s r t xtil ” масъулияти чекланган жамияти манфаатида жавобгар “**** ўғли” фермер хўжалигидан4.****.****,64 сўмасосий қарз,2.****.****,32 сўмпеняундиришни сўраган. Иш ҳужжатларида даъвогарнинг даъво аризаси ва унга илова қилинган ҳужжатлари жавобгарга юборилганлиги тўғрисидаги почта хабарномаси(маълумотномаси)мавжуд. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси(бундан буён матнда ИПК деб юритилади)нинг****4-моддасининг иккинчи қисмига кўра,жавобгар даъво аризаси юзасидан ёзма фикрини даъво аризасини иш юритишга қабул қилиш ва иш қўзғатиш **** **** чиқарилган кундан эътиборан ўн беш кунлик муддатда судга ўзи асосланаётган ҳужжатлар ва далилларни илова қилган ҳолда **** этишга ****.Ёзма фикрга унинг кўчирма нусхаси даъвогарга юборилганлигини тасдиқловчи ҳужжат илова қилинади.Бироқ,жавобгар даъво аризаси юзасидан ёзма фикр билан мурожаат қилмади. ИПК****4-моддасининг тўртинчи қисмига кўра,даъво аризасининг судга юборилиши **** тегишли тарзда хабардор қилинган жавобгар томонидан даъво аризаси юзасидан ёзма фикр **** этилмаганлиги даъво аризасини соддалаштирилган иш юритиш тартибида кўриб чиқишга тўсқинлик қилмайди. Шунингдек,мазкур кодекс****4-моддасининг саккизинчи қисмига кўра,суд соддалаштирилган иш юритиш тартибидаги ишни суд муҳокамасини ўтказмасдан,тарафларни **** ва уларнинг тушунтиришларини эшитмасдан кўриб чиқади. Суд,даъво аризасида келтирилган ҳолатларни иш ҳужжатлари билан бирга ўрганиб чиқиб,ҳуқуқий баҳо бериб,қуйидаги асосларга кўра даъво талабларини қисман қаноатлантиришни лозим топади. Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 55-моддаси иккинчи қисмига асосан ҳар кимга ўз ҳуқуқ ва эркинликларини суд орқали ҳимоя қилиш, давлат органларининг ҳамда бошқа ташкилотларнинг, улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф қарорлари, ҳаракатлари ва ҳаракатсизлиги устидан судга шикоят қилиш ҳуқуқи кафолатланади. Иш ҳужжатларига кўра,тарафлар ўртасида ****4йил1мартдауруғлик чигит етказиб бериш тўғрисидашартнома тузилган.Шартномага асосан даъвогаршартноманинг 1.3-бандида кўрсатилган уруғлик чигит етказиб бериши, жавобгар эсауруғлик **** шартноманинг 3.2-бандида кўрсатилган тартибдатўлаб бериш**** олган. Шартномага биноан тарафлар ўртасида30.04.**** йилда 4.****.****,64 сўмликуруғлик чигити етказиб берилган**** электрон счёт-фактура тасдиқланган. Ушбуетказиб берилган маҳсулотларучунжавобгартомониданумумантўлов амалга оширилмасданкелган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда ФК деб юритилади)нинг ****-моддасига кўра **** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади. ФКнинг ****-моддасига кўра, маҳсулот етказиб бериш шартномасига мувофиқ тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланаётган маҳсулот етказиб берувчи - сотувчи шартлашилган муддатда ёки муддатларда ўзи ишлаб чиқарадиган ёхуд сотиб оладиган товарларни сотиб олувчига тадбиркорлик фаолиятида фойдаланиш учун ёки шахсий, оилавий ****, рўзғорда ва шунга ўхшаш бошқа **** фойдаланиш билан боғлиқ бўлмаган бошқа **** фойдаланиш учун топшириш, сотиб олувчи эса товарларни қабул қилиш ва уларнинг **** тўлаш **** олади. Даъвогарнинг жавобгардануруғлик**** ундириш **** даъво талаби асосли бўлиб,бутарафлар ўртасида тасдиқланган счёт-фактура билан ўз тасдиғини топган. Шу боис, суд даъвогарнинг жавобгардан қарз ундириш талабини қаноатлантиришни лозим топади. Шунингдек, даъвогар жавобгарданшартноманинг 5.2-бандига асосан жавобгар тўловларни ўз **** амалга оширмаганлиги сабаблиқарз кечиктирганлиги учун2.****.****,32сўмпеняҳисобланган. ФКнинг ****-моддасига мувофиқ суд қарздор томонидан **** **** ****, **** иштирок этувчи тарафларнинг мулкий аҳволини, шунингдек кредиторнинг манфаатларини эътиборга олиб, неустойка миқдорини камайтиришга **** эканлигикўрсатилган. Суд, жавобгарни тадбиркорлик субъекти эканлигини инобатга олиб, пеня миқдорини200.**** сўмга қаноатлантиришни лозим топади. ИПКнинг ****-моддаси биринчи қисмига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Қайд этилган асосларга кўра, суд даъвогарнинг даъво талабларини қисман қаноатлантиришни, жавобгардан даъвогар фойдасига4.****.****,64сўмасосийқарз,200.**** сўм пеня,41.**** сўм почта ****, республика бюджетига****.****сўм давлат божи ундиришни, даъво талабни қолган қисмини рад этишнилозим топади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, 1 **** -****5-моддаларини қўллаб,суд қ а р о р қ и л а д и: Даъвогарнинг даъво талаблариқисман қаноатлантирилсин. Жавобгар“**** ўғли” фермер хўжалиги ҳисобидан: Даъвогар“Oq s r t xtil ” масъулияти чекланган жамиятифойдасига4.****.****,64сўмасосийқарз,200.**** сўм пеня, 41.2**** почта ****; - республика бюджетига****.**** сўм давлат божи ундирилсин. Даъво талабларининг қолган қисмини қаноатлантириш рад қилинсин. Соддалаштирилган иш юритиш тартибида кўриб чиқилган иш бўйича ҳал қилув қарори, агар апелляция шикояти (протести) берилмаган бўлса, қабул қилинганидан кейин ўн кун ўтгач қонуний кучга киради. Мазкур ҳал қилув қарори устидан ўн кунлик муддат ичида апелляция тартибида шикоят қилиш (протест келтириш) мумкин. Судья ****