Решение #2834654 economic_new

****-сонлииқтисодий иш Ўзбекистон Республикаси номидан ҳал қилув қарори Сариосиё тумани ****йил12 декабрь Сариосиё туманлараро иқтисодий судининг судьяси **** раислигида,Ф.Йўлдошев котиблигида,Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Тошкент шаҳар бошқармасининг«APEX INSURAN E»акциядорлик жамияти манфаатида якка тартибдаги тадбиркор Нусратуллаев Ҳабибулло Исматулло ўғли ҳисобидан****,41сўм қарздорликнисуброгациятартибида ундириш тўғрисидаги даъво аризасини ўз биносида очиқсуд**** кўриб чиқиб,қуйидагиларни а н и қ л а ди : Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Тошкент шаҳар бошқармаси(бундан буён матндаПалатадеб юритилади) «APEX INSURAN E»акциядорлик жамияти(бундан буён матнда даъвогар ёки суғурта компанияси деб юритилади)манфаатида даъво аризаси билан Сариосиё туманлараро иқтисодий судига мурожаат қилиб,даъво талабида якка тартибдаги тадбиркор Нусратуллаев Ҳабибулло Исматулло ўғли(бундан буён матнда жавобгар деб юритилади)ҳисобидан****,41сўм қарздорликнисуброгациятартибида ундиришни сўраган. Палатадаъво аризасида,даъвогар эса ариза билан мурожаат қилиб,унда ишни уларнининг вакиллари иштирокисиз кўриб чиқишни сўраган. Суд**** тарафлар вакиллари иштирок этмади. СудЎзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг(бундан буён матндаИПКдеб юритилади) ****, ****моддаларигаасосан ишни уларнинг вакили иштирокисиз кўриш мумкин деб ҳисоблайди. Суд,иш ҳужжатларини ўрганиб,уларга ҳуқуқий баҳо бериб,қуйидаги асосларга кўра,даъво талабини тўлиқ қаноатлантириш ва ишни кўриш билан боғлиқ барчасуд**** жавобгар зиммасига юклашни лозим топади. Аниқланишича,даъвогар ваАТБ “****”ҳамда жавобгар ўртасида****йил14августда****/****-сонлижисмоний шахслар ва кичикбизнесучункредитмаҳсулотлариникомплекссуғурта шартномаси тузилган бўлиб унга кўра жавобгар ва****ўртасида****йил12августда тузилган****/КВ-сонликредитшартномаси Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси(бундан буён матндаФКдеб юритилади)нинг****моддасигаасосанкредитқайтмаслиги,тадбиркорлик хавфидан суғурталанган.Судга **** этилган иш ҳужжатларида,тарафлар ўртасида тузилганкредитшартномасига кўра суғурталанганкредитмаблағларини белгиланган муддатларда қайтарилмаганлиги суғурта ҳодисаси деб топилган ҳамда даъвогар томонидан****йил30 майкуни****,41сўм суғурта товони сифатида****фойдасига, ****йил30майдаги****-сонлитўлов топшириқномаси билан тўлаб берган. ИПКнинг68-моддасигакўра ишда иштирок этувчи ҳар бир шахс ўз талаблари ва эътирозларига асос қилиб келтираётган ҳолатларни исботлаши керак.2Натижада жавобгарнинг даъвогар олдидаги суғурта товонидан қарзи****,41сўмни ташкил этган.Даъвогарнинг****,41сўм қарздорликни тўлаш тўғрисидаги****йил6августдаги4-сонлиталабномаси жавобгар томонидан оқибатсиз қолдирилган. Шундан сўнг, ****даъвогар мафаатида жавобгарга нисбатан юқоридаги асосларга кўра судга даъво аризаси билан мрожаат қилган.Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг15-моддасибиринчи қисмида Ўзбекистон Республикасида Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва қонунларининг устунлиги сўзсиз тан олинади деб кўрсатилган.Ўзбекистон Республикаси ОлийсудиПленумининг“Одил судловни амалга оширишда Ўзбекистон Республикаси Конституцияси нормаларини тўғридан-тўғри қўллашнинг айрим масалалари тўғрисида”ги****йил23июндаги16-сонлиқарорининг биринчи бандига кўра,Ўзбекистон Республикаси Конституцияси(куйинги ўринлардаКонституция) 15-моддасинингиккинчи қисмига кўра, ****мамлакатнинг бутун ҳудудида олий юридик кучга эга,тўғридан-тўғри амал қилади ва ягона ҳуқуқий маконнинг асосини ташкил этади.Шунга кўра,судлар кўриб чиқилаётган ҳуқуқий муносабатларни тартибга солувчи қонун ва бошқанорматив-ҳуқуқий ҳужжатнинг мазмунини баҳолаши ваКонституциянормаларини тўғридан-тўғри амал қилувчи олий юридик кучга эганормативҳуқуқий асос сифатида қўллаши лозим деб кўрсатилган. ФКнинг****-моддасида**** **** шартларига ва қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ,бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса–иш муомала одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** кераклиги кўрсатилган. ФКнинг****-моддасида кредиторҳуқуқларининг қонун асосида бошқа шахсга ўтиши асослари келтирилган бўлиб,мазкур модданинг4-бандигакўра суғурта ҳолати бошланиши учун жавобгар бўлган қарздорга нисбатанкредиторҳуқуқларининг суғурта қилувчига суброгацияси(ўтиши)натижаси асос сифатида белгиланган. ФКнинг****-моддасибиринчи қисмидаагармулкий суғурта шартномасида бошқача тартиб назарда тутилмаган бўлса,суғурта қилдирувчи(наф олувчи)нинг суғурта натижасида қопланган зарар учун жавобгар шахсдан талаб қилиш ҳуқуқи тўлангансуммадоирасида суғурта товонини тўлаган суғурталовчига ўтиши белгиланган.Ушбуҳолатлар ишдаги мавжуд шартнома,тўлов топшириқномаси ва бошқа ҳужжатлар билан ўз тасдиғини топади. Суд, ФКва шартнома талабларига асосан даъво талабини қаноатлантиришни,жавобгардан даъвогар фойдасига****,41сўм миқдоридаги қарздорлик суброгатция тартибида ундиришни лозим топди. Шубилан биргасуд,давлат божи вапочта**** масаласини муҳокама қилиб,ИПКнинг****, ****-моддасигамувофиқ,давлат божи вапочта**** тўлиқ **** жавобгар зиммасига юклашни лозим топади. Юқоридагиларга асосан,Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси****, ****, ****-моддалариниқўллаб, суд қ а р о р қ и л а ди : Даъво аризаси тўлиқ қаноатлантирилсин. якка тартибдаги тадбиркор Нусратуллаев Ҳабибулло Исматулло ўғли хисобидан: - «APEX INSURAN E»акциядорлик жамияти фойдасига****,41сўм қарздорликсуброгациятартибида ва олдиндан тўланган****сўмпочта****; - Республикабюджетига****сўм давлат божи ундирилсин.Ҳал қилув қарори қабул қилингандан кейин бир ойлик муддат ўтгач қонуний кучга киради. Мазкур ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач,ижро **** берилсин. Ҳал қилув қарори устидануқабул қилинган кундан эътиборан биройичидашу судорқали Сурхондарё вилояти судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатигаапелляциятартибида ёки қонуний кучга кирган ваапелляциятартибида кўрилмаган ҳал қилув қарори устидануқонуний кучга кирган кундан эътиборан олтиойичидакассациятартибида шикоят берилиши ёхудпрокурор протесткелтириши мумкин. Судья А.****