Решение #2836122 Экономические

****1-****/****-сонли иш Судья:**** ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Андижон шаҳри ****5йил10 декабрь Андижонтуманлараро иқтисодий судининг судъя****раислигида,А.Азизовни котиблигида, “Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамиятининг жавобгар – Андижон туман мактабгача ва мактаб таълим бўлимиҳисобидан****сўм қарздорликни ундириш тўғрисидаги даъво аризаси юзасидан қўзғатилган иқтисодий ишинидаъвогар вакилиО.Бозаров(ишончнома асосида)иштирокида, Андижонтуманларароиқтисодий суди биносида,очиқ суд **** кўриб чиқиб, қуйидагиларни АНИҚЛАДИ “Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамиятинингАндижон шаҳар “Куйганёр” бўлими (бундан буён матнда “Даъвогар” деб юритилади) биланАндижон туман мактабгача ва мактаб таълим бўлими(бундан буён матнда “Жавобгар” дебюритилади)ўртасида юридик шахслар учун электр энергия таъминоти шартнома (бундан буён матнда “Шартнома” деб юритилади) тузилган,****-сонли абонент **** берилган. Ушбу шартноманинг 1.1-бандига кўра, **** тармоғи орқали электр энергиясини истеъмолчига етказиб бериш, истеъмолчи эса истеъмол қилинган энергия **** тўлаш, 3.6-бандига асосан, келгуси ҳисоб-китоб даври бошланишидан олдин, энергиянинг шартномавий миқдори қиймати учун **** фоизлик олдиндан **** тўлаш асосида амалга оширилиши, 4.2-бандига биноан, энергия истеъмол қилишни белгиланган режимига риоя этиш ва фойдаланилган энергия учун ўз **** **** тўлаш **** бўйича тарафлар келишилган. Шартнома шартлари жавобгар томонидан лозим **** **** натижасида**** йил 1 ноябрьҳолатига етказиб берилган электр энергия учун****сўм қарздорликюзага келган. Даъвогартомониданжавобгарга шартнома шартлари лозим **** **** натижасида етказиб берилган электр энергия учун қарздорликни иҳтиёрийравишдатўлаш, агар ушбу сумма тўланмаган **** тармоқдан узиш тўғрисидаталабномаюборган.Лекин жавобгар томониданталабномаоқибатсиз қолдирган. Шу сабабли,“Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамияти иқтисодий судга даъво аризасибилан мурожаат қилиб, жавобгар ҳисобидан****сўм ундиришни сўраган. Даъвогар вакили суд ****– тарафлар ўртасида тузилган шартномага асосан қарздорлик вужудга келганлигини, бироқ ҳисоб китобларда янглиш бўлганлигини, ҳозирги **** жавобгарнинг қарздорлиги****,61сўм эканлигини билдириб,даъвониқолган қисминиқаноатлантириб беришнисўради. Суднинг суд **** куни, жойи ва **** **** **** жавобгарга почта алоқа хизмати орқали етказилган бўлса-да, жавобгар суд **** келмади ва ўз эътирозини билдирмади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (кейинги матнларда ИПК деб юритилади)нинг ****-моддаси учинчи қисмига кўра, иш муҳокамасининг **** ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинган жавобгар, учинчи шахслар суд **** келмаса, низо уларнинг йўқлигида ҳал қилиниши мумкин.Мазкур модда талабига кўра суд ишни жавобгар иштирокисиз кўриб чиқишни лозим топади Суддаъвогарнингфикрларинитинглабҳамдаиш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиасосларга кўра, даъво талабидагиасосийқарздорликниқисман қаноатлантиришни лозимтопади. Аниқланишича, тарафларўртасида юридик шахслар учун электр энергия таъминоти шартнома тузилган, ****-сонли абонент **** берилган. Шартнома шартлари жавобгар томонидан лозим **** **** натижасида**** йил 1 ноябрьҳолатига етказиб берилган электр энергия учун****сўм асосий қарздорлик юзагакелган. Даъвогар томонидан жавобгарга шартнома шартлари лозим **** **** натижасида етказиб берилган электр энергия учун қарздорликни иҳтиёрий тўлаш, агар ушбу сумма тўланмаган **** тармоқдан узиш тўғрисида талабномаюборилган.Лекин жавобгар томонидан талабнома оқибатсиз қолдирган. Зеро,шартноманинг 1.1-бандигаасосан, **** тармоғи орқали электр энергиясини истеъмолчига етказиб бериши, истеъмолчи эса истеъмол қилинган энергия **** тўлаши;3.6-бандигакўра, келгуси ҳисоб-китоб даври бошланишидан олдин, энергиянинг шартномавий миқдори қиймати учун **** фоизлик олдиндан **** тўлаш асосида амалга оширилиши; Шартноманинг4.2-бандигабиноан, энергия истеъмол қилишни белгиланган режимига риоя этиш ва фойдаланилган энергия учун ўз **** **** тўлаш **** бўйича тарафлар келишилган. Бироқ, суд жараёнида **** этилган хужжатларни ўрганиб чиқиб,даъвогар томонидан сўралган****,61сўмнинг****,61сўми асослилигимаълум бўлди.Чунки, даъвогар даъво аризасини судга **** қилишдан аввал жавобгар томонидан **** сўм тўловларни амалга оширган. Мазкур ҳолатда суд, даъвогарнинг даъво талабини****,61сўм қисминиасосли деб ҳисоблайди важавобгардан даъвогар фойдасига****,61сўмқарздорликниундиришнилозим топади. Даъво талабининг****,61сўм қисмиасослилиги - тарафлар ўртасида тузилган шартнома, талабнома, солиштирма далолатнома ва счёт-фактурава даъвогар томонидан **** этилган аризасибилан ўз тасдиғини топди. Зеро, Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик Кодекси (бундан буён матнда матнда “ФК” деб юритилади)****-моддасигакўра, қарздор айби бўлган **** **** **** ёки лозим **** **** учун, агар қонун ҳужжатларида ёки шартномада бошқача тартиб белгиланмаган бўлса, жавоб бериши белгиланган. ФКнинг ****-моддасига асосан, энергия таъминоти шартномасига мувофиқ энергия билан таъминловчи ташкилот туташтирилган тармоқ орқали абонентга (истеъмолчига) энергия бериб туриш **** олади, абонент эса қабул қилинган энергия **** тўлаш, шунингдек шартномада назарда тутилган энергия истеъмол қилиш тартибига риоя этиш, тасарруфидаги энергетика шохобчаларидан фойдаланиш хавфсизлигини ҳамда ўзи фойдаланадиган энергия истеъмол қилувчи асбоб ва ускуналарнинг созлигини таъминлаш **** олади. ФКнинг ****-моддасигабиноан,агар қонунчиликда ёки энергия билан таъминлаш шартномасида бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, энергия **** абонент амалда қабул қилган энергия миқдори учун тўланади, бу миқдор ушбу Кодекснинг ****-моддасига мувофиқ аниқланади. Суд, ишни кўриб чиқиш билан боғлиқ суд **** ундириш масаласини муҳокама қилиб, суд **** жавобгар зиммасига юклашни лозим топди. Чунки, ИПКнинг ****-моддаси биринчи қисмига асосан, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. ЎзбекистонРеспубликасининг“Давлат божи тўғрисида”ги қонунида кўрсатилган талаблар бўйичамулкий тусдаги даъво аризаларидан - даъво баҳосининг 2 фоизи миқдорида, лекин базавий ҳисоблаш миқдоридан кам бўлмаган миқдорда давлат божи ундирилади деб кўрсатилган. Суд юқоридагиларни инобатга олиб,Республика бюджетига жавобгардан ****,76сўм давлат божи, даъвогардан эса****сўм давлатбожиундиришниҳамдажавобгардандаъвогар фойдасига ****сўм почта **** ундиришни лозим деб топди. Баён этилганларгава Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик Кодексининг****,****, ****, ****-моддаларига, Иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****, ****-моддаларига, Ўзбекистон Республикаси Олий Хўжалик суди Пленумининг ****-сонли Қарори талабларигаасосланиб, суд ҚАРОР ҚИЛАДИ: Даъво талабиқисманқаноатлантирилсин. Андижон туман мактабгача ва мактаб таълим бўлими ҳисобидан “Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамияти фойдасига****,61сўмасосийқарздорлик ва****сўм почта ****ундирилсин. Даъвони қолган қисмини қаноатлантириш рад этилсин. Республика бюджетига: -Андижон туман мактабгача ва мактаб таълим бўлимиҳисобидан****,76сўм давлат божи; - “Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамияти ҳисобидан****сўм давлат божи ундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро **** берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан у қабул қилинган кундан бошлаб бир ойлик муддат ичидашусуд орқали Андижон вилоятсудига апелляция тартибида шикоят қилиниши(протест келтириш)мумкин. Раислик этувчи, судья ****