Решение #2840513 Экономические

**************-сонли иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Қўрғонтепа туман 2025 йил 28 ноябрь Қўрғонтепа туманлараро иқтисодий судининг судьяси *********** раислигида, судья ёрдамчиси А.Ҳалимжоновнинг суд мажлиси котиблигида, даъвогар – Булоқбоши туман прокуратурасининг “***********” акциядорлик жамияти манфаатида, жавобгар – “***********” масъулияти чекланган жамияти ҳисобидан 37 647 787 сўм қарздорлик ва суд харажатларини ундириш тўғрисидаги даъво аризаси бўйича қўзғатилган иқтисодий ишни Қўрғонтепа туман прокурори ёрдамчиси А.Турғунов қатнашувида, тарафлардан даъвогар вакили Р.Маниязов (2025 йил 28-февралдаги 06-416-сонли ишончнома)нинг иштирокида Қўрғонтепа туманлараро иқтисодий судининг суд мажлислари залида ўтказилган очиқ суд мажлисида кўриб чиқиб, қуйидагиларни А Н И Қ Л А Д И: Булоқбоши туман прокуратураси “***********” акциядорлик жамияти (бундан буён матнда “даъвогар” деб юритилади) манфаатида судга даъво ариза билан мурожаат қилиб, “***********” масъулияти чекланган жамияти (бундан буён матнда “жавобгар” деб юритилади) ҳисобидан 37 647 787 сўм қарздорлик ва суд харажатларини ундиришни сўраган. Суд мажлисида даъвогар вакили даъво талабини қўллаб-қувватлаб, жавобгар қарздорликни бартараф этмаганлиги сабабли судга даъво ариза киритганлигини шунингдек, жавобгар томонидан суд мажлисига қадар ҳам тўловлар амалга оширилмаганлигини билдириб, даъвони тўлиқ қаноатлантиришини сўради. Суд мажлисида жавобгар суд мажлисининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тартибда хабардор қилинган бўлса-да, суд мажлисида иштирок этмади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 170-моддаси учинчи қисмига кўра иш муҳокамасининг вақти ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинган жавобгар, учинчи шахслар суд мажлисига келмаса, низо унинг йўқлигида ҳал қилиниши мумкин. Шу сабабли суд, ишни жавобгар иштирокисиз кўриб чиқшни лозим топди. Суд мажлисида Қўрғонтепа туман прокурори ёрдамчиси иш хужжатларини ўрганиб чиқиб, даъвогарнинг даъво талабини қаноатлантиришни сўради. Суд, даъвогар вакилининг кўрсатмаларини тинглаб, иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидаги асосларга кўра, даъво талабини тўлиқ қаноатлантиришни лозим топади. Ўзбекистон Республикаси Конституцияси 55-моддаси биринчи қисмига мувофиқ, ҳар ким ўз ҳуқуқ ва эркинликларини қонунда тақиқланмаган барча усуллар билан ҳимоя қилишга ҳақли. Иш ҳужжатларидан кўринишича, “***********” акциядорлик жамияти Булоқбоши туман электр таъминоти корхонаси ва “***********” масъулияти чекланган жамияти ўртасида 2023 йил 5 январь куни 170454-сонли юридик шахслар учун энергия таъминоти шартномаси тузилган. Мазкур шартномага асосан Булоқбоши туман электр таъминоти корхонаси ва жавобгар ўртасида истеъмол қилинган электр энергия учун 2025 йил 1 октябрь ҳолатига ўзаро тарафлар ўртасида тасдиқланган ҳисобварақфактура ва таққослаш далолатномасига асосан жавобгарни 37 647 787 сўм қарздорлиги юзага келган. Даъвогар қарздорликни бартараф этиш бўйича жавобгарга огоҳлантириш хати юборган. Бироқ жавобгар огоҳлантириш хатини оқибатсиз қолдирган. Шу сабабли даъвогар судга даъво ариза билан мурожаат қилиб, жавобгардан фойдаланилган электр энергиядан бўлган 37 647 787 сўм сўм қарздорликни ундиришни сўраган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг 468-моддасига кўра (Энергия таъминоти шартномаси) энергия таъминоти шартномасига мувофиқ энергия билан таъминловчи ташкилот туташтирилган тармоқ орқали абонентга (истеъмолчига) энергия бериб туриш мажбуриятини олади, абонент эса қабул қилинган энергия ҳақини тўлаш, шунингдек шартномада назарда тутилган энергия истеъмол қилиш тартибига риоя этиш, тасарруфидаги энергетика шохобчаларидан фойдаланиш хавфсизлигини ҳамда ўзи фойдаланадиган энергия истеъмол қилувчи асбоб ва ускуналарнинг созлигини таъминлаш мажбуриятини олади. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик Кодексининг 477-моддаси биринчи қисмига мувофиқ (Энергия таъминоти шартномаси бўйича жавобгарлик) энергия таъминоти шартномаси бўйича мажбуриятлар бажарилмаган ёки лозим даражада бажарилмаган ҳолларда, энергия билан таъминловчи ташкилот шу туфайли етказилган зарарнинг, абонент эса етказилган ҳақиқий зарарнинг ўрнини қоплаши шарт. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик Кодексининг 333-моддасига кўра қарздор айби бўлган тақдирда мажбуриятни бажармаганлиги ёки лозим даражада бажармаганлиги учун, агар қонун ҳужжатларида ёки шартномада бошқача тартиб белгиланмаган бўлса, жавоб беришлиги белгиланган. Мазкур ҳолатда даъвогарнинг даъво талаби иш хужжатига илова қилинган солиштирма далолатнома, тарафлар ўртасида тасдиқланган ҳисобварақ-фактура ҳамда даъвогар вакилининг кўрсатувлари билан ўз исботини топади ва уни қаноатлантириш лозим бўлади. Суд юқоридагиларни инобатга олиб, даъво талабларини тўлиқ қаноатлантиришни ва ишни кўриш билан боғлиқ суд харажатларини жавобгардан Республика бюджетига 752 955,74 сўм давлат божи, даъвогар фойдасига 41 200 сўм почта харажати ундиришни лозим топди. Баён этилганларга ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 118, 170, 176-179-моддаларига асосланиб, суд ҚАРОР Қ И Л А Д И: Булоқбоши туман прокуратурасининг даъвогар - “***********” акциядорлик жамияти манфаатида киритган даъво талаби тўлиқ қаноатлантирилсин. Жавобгар - “***********” масъулияти чекланган жамияти ҳисобидан: -даъвогар - “Ҳудудий электр тармоқлари” акциядорлик жамияти фойдасига 37 647 787 сўм асосий қарз ва 41 200 сўм почта харажати; -Республика бюджетига 752 955,74 сўм давлат божи ундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро варақалари берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан қонунда белгиланган муддат ва тартибда шикоят қилиниши (протест келтирилиши) мумкин. Раислик қилувчи ***********