Решение #2840541 Экономические

****-2501/4342-сонлииқтисодийиш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ **** ****5йил27 ноябрь Когонтуманлараро иқтисодий суди,судья****нинг раислигида,****нинг котиблигида,даъвогар вакили****(ишончномава буйруқасосида)нинг иштирокида,даъвогарҚоровулбозортуманифермерларкенгашиманфаатида Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Бухоро вилояти ҳудудий бошқармасининг жавобгар“**** ****” фермер хўжалигидан13.****.****сўм аъзолик бадалини ундириш****даъво аризасибўйичақўзғатилганишниўз биносидаочиқ суд ****кўриб чиқиб, АНИҚЛАДИ: Қоровулбозор тумани фермерлар кенгаши(бундан буён матнда даъвогарёки Кенгашдеб юритилади)манфаатида Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси Бухоро вилояти ҳудудий бошқармаси (бундан буён матнда Палата деб юритилади)судга даъво аризаси билан мурожаат қилиб,“**** ****” фермер хўжалиги (бундан буён матнда жавобгарёки ФХдеб юритилади)дан13.****.****сўм аъзолик бадалини ундиришнисўраган. Суд **** иштирок этган даъвогар вакили даъвони қувватлаб,унда келтириб ўтилган асосларни такрорлаб,судга даъво аризаси билан мурожаат қилинганидан сўнгҳамжавобгар томонидан тўловлар амалга оширилмаганлигини билдириб, даъвонитўлиққаноатлантириб беришни сўради. Суд **** **** ва жойи тўғрисида тегишли тарзда хабардор қилинганПалата ҳамдажавобгар,вакил иштирокини таъминлашмади.Бироқ, Палата даъво аризасида ишни ўзининг иштирокисиз кўриб чиқишни сўраган.Шу сабабли суд, ишниЎзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади)нинг ****, ****-моддаларига асосануларнингиштирокисизкўришни лозим топади. Суд, Кенгашвакилинингтушунтиришларини тинглаб,ишҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга асосан даъвониқаноатлантиришни лозимтопади. Даъво аризаси ва иш ҳужжатларидан аниқланишича,Кенгаш ҳамда ФХўртасида**** йил2июнда****-сонли Ўзбекистонфермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгалари Кенгашига аъзолик шартномаси (бундан буёнматндашартнома деб юритилади) тузилган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда ФК деб юритилади) ****-моддасининг биринчи қисмигаасосаншартнома тузилган пайтидан бошлаб кучга киради ва тарафлар учун **** бўлиб қолади. Шартноманинг 1.2, 2.1 ва 2.2-бандларида Кенгаш фермер (жавобгар)ни ҳар томонлама қўллаб-қувватлаш, қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг асосий ташкилий шакли сифатида унинг ўрнини ошириш, иқтисодий **** ва молиявий барқарорлигини мустаҳкамлаш, ҳуқуқ ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш каби ишларни амалга ошириши, Кенгашга аъзолик бадали 2 фермертомонидан ҳар йилиЎзбекистон Республикаси Президентининг **** йил 26 апрелдаги ПҚ-****-сонлиқарори ҳамда “Фермер хўжаликларининг аъзолик бадалини Ўзбекистон фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгалари кенгашига ўтказиш ва тасдиқланадиган смета асосида **** қилиш тартиби тўғрисидаги низом”га асосанпахта ва ғалла хом ашёсини 0.8 фоизи миқдоридаги маблағлари ҳисобидан белгиланиши, пахта ва ғалла хом ашёси харид нархининг 0,8 фоизи миқдоридаги аъзолик бадали маблағлари фермер хўжаликларининг махсус ҳисобварағига кирим қилиниши ҳамда аъзолик бадали суммаси мутаносиб равишда ойма-ой туман кенгашлари томонидан шартномага мувофиқ қўйиладиган тўлов талабномалари асосида кенгашнинг махсус ҳисобварағига тўлаб берилиши белгиланган. ФКнинг ****-моддасигабиноан**** **** шартларига ва қонунчилик талабларига мувофиқ, бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса иш муомаласи одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** керак. Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Фермер, деҳқон хўжаликлари ва томорқа ер эгалари фаолиятини такомиллаштириш бўйича қўшимча чоратадбирлар тўғрисида” **** йил 26 апрелдагиПҚ-****-сонлиқарорининг шартнома тузилган пайтда амалда бўлган таҳрирининг3ва 4-бандларида **** йил 1 июлданбарча фермер ва деҳқон хўжаликларининг Кенгашга аъзолиги ****, томорқа ер эгалари учун эса ихтиёрий ҳисобланиши,аъзолик бадаллари пахта хом ашёси ҳамда донли экинлар етиштиришга ихтисослашган фермер хўжаликлари учун пахта хом ашёси ҳамда доннинг харид нархидан 0,8 фоиз миқдорида, бошқа фермер хўжаликлари учун улар томонидан ишлаб чиқарилган маҳсулотларни сотишдан тушган пул маблағларининг 0,5 фоизи миқдорида, деҳқон хўжаликлари ҳамда томорқа ер эгалари учун Кенгашга аъзолик тўғрисидаги шартномада кўрсатилган миқдордабелгиланган. Жавобгарнинг даъвогар олдида аъзолик бадалидан жами11.****.****сўмлик қарздорлиги(01.01.**** йил ҳолатида 3.****.**** сўм, 01.01.**** йил ҳолатида 2.****.**** сўм,01.01.**** йил ҳолатида1.****.****сўм, 01.01.**** йил ҳолатида3.****.****сўм, 31.12.**** йил ҳолатида2.****.****сўм)вужудга келган.Ушбу қарздорликни5 кун ичидатўлаб бериш тўғрисидаги Кенгашнинг01.07.**** йилдаги3сонлиталабномаси жавобгар томонидан оқибатсиз қолдирилган.Шу сабабли даъвогар манфаатида Палата судга ФХга нисбатандаъво аризасида кўрсатилган талаб билан мурожаат қилишга **** бўлган. Жавобгарнинг мавжуд қарздорлиги ишҳужжатларидагишартнома, талабнома,жавобгар томониданмаҳсулот реализация қилинганлигини тасдиқловчиэлектрон ****-фактуралар,даъвогар вакилининг судмуҳокамасидагитушунтиришларибиланўз исботини топади. Маълум бўлишича,судга даъво аризасибилан мурожаат қилинганидан сўнгҳам жавобгар томонидан қарздорлик тўлаб берилмаган.Шу сабабли суд, даъвони қаноатлантиришни лозим топади. ИПК ****-моддасининг биринчи қисмида суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилиши белгиланган. 3 “Давлат божи тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни билан тасдиқланган “Давлат божи ставкаларининг миқдорлари” 2-бандининг “а” кичикбандига кўра, мулкий хусусиятга эга даъво аризаларидан даъво баҳосининг 2 фоизи миқдорида, бироқ БҲМнинг 1 бараваридан кам бўлмаган миқдорда давлат божи тўланиши лозим. Суд,даъво қаноатлантирилганлиги сабаблисуд **** жавобгарнингзиммасига юклашниваундан даъвогар фойдасигаолдиндан тўланган41.****сўм почта ****, шунингдек Республика бюджетига****.****сўм давлат божиундиришни лозим топади. Юқоридагиларни инобатга олиб ҳамда ИПКнинг ****,****,****, **** ва ****-моддаларини қўллаб, суд ҚАРОР ҚИЛДИ: Даъвоаризасиқаноатлантирилсин. Жавобгар“**** ****” фермер хўжалигидандаъвогарҚоровулбозортуманифермерлар кенгаши фойдасига13.****.****сўмаъзолик бадалиҳамда олдиндан тўланган41.****сўм почта ****ундирилсин. Жавобгар“**** ****” фермер хўжалигиданРеспублика бюджетига****.****сўм давлат божиундирилсин. Ҳал қилув қарори бир ойдан сўнг қонуний кучга киради ҳамда ижро **** берилади. Ҳал қилув қарори устидан шу суд орқали Бухоро вилоят судига ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан бир ойлик муддат ичида апелляция тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****