← Назад
Решение #2842490 economic_new
Судебный акт
Реквизиты
Стороны
Ссылки на нормативные акты
1
| Ссылка | Название акта | Статья | Часть | Тип |
|---|---|---|---|---|
| збекистон Республикаси ИПК | 74 | — | law |
Текст решения
8 120 симв.
Оригинал (узб.)
****-сонли ин
YЗБEКИСTOН РEСПУБЛИКАСИ НOМИДАН
АЛ ИЛУВ АРOРИ
Термизша·ри
****
Термиз туманлараро итисодий суди, судья **** раислигида, ****
котиблигида, даъвогар вакили – **** (12.05.**** йилдаги 07-сонли
ишончнома асосида) иштирокида, даъвогар “****” **** хавобгар “****”
**** нисбатан олди- сотди шартномаси буйича юзага келган арздорликни
ундириш ·аида киритган даъво аризаси буйича узfатилган итисодий ишни
уз биносида,очи суд махлисида куриб чииб, уйидагиларни
a н и ц л a д и:
Даъвогар “****” **** (бундан буëн матнда - даъвогар) итисодий судга
даъво аризаси билан мурохаат илиб, хавобгар хавобгар – “****” ****
(бундан буëн матнда - хавобгар) олди-сотди шартномасига асосан 36 ****
****,60 сум асосий арз, 9 **** 450 сум пеня
·амда ишни куриб чииш билан боfли суд харахатларини
ундиришнисураган.
Жавобгарга суд махлисининг вати ва хойи ·аида белгиланган тартибда
хабар илинган булсада, уз вакили иштирокини таъминламади
·амда сабабини судга маълум илмади.
Суд, ****екистон Республикаси Итисодий процессуал кодексининг
(бундан буëн матнда ИПК деб юритилади) ****, ****-моддаларига асосан
ишни унинг иштирокисиз куришни лозим топди.
Суд махлисида иштирок этган даъвогар вакили даъвони тули уллабувватлади, тарафлар уртасидаги 18.08.**** йилдаги синтетик мотор мойи
етказиб бериш юзасидан 23-сонли шартномага асосан юзага келган
36 **** **** сум арздорлик ва шартномавий махбурият лозим дарахада
бахарилмаганлиги боис ма·сулот етказиб берилиши кечиктирилган кунлар
учун ·исобланган 9 **** сум пеняни ундиришни дастлаб киритган даъво
аризасида сураганлигини, биро пеняни ·исоблашда кечиктирилган кунлар
тули ·исобга олинмаганлиги боис, даъво талаби мидорини узгартириб,
пеняни 14 **** **** сумга купайтиришни, ишни куриб чииш билан боfли
суд харахатларини хавобгар ·исобидан ундиришни, даъвони тули
аноатлантиришни суради.
Суд, ишда иштирок этган тарафнинг тушунтиришларини тинглаб, ишда
тупланган ·уххатларни атрофлича урганиб чииб, уларга ·ууий ба·обериб,
уйидагиларга кура, даъво талабини исман аноатлантиришни лозимдеб топди.
Аниланишича, тарафлар уртасидаги 18.08.**** йилдаги 23-сонли
электрон шартнома (кейинги уринларда - шартнома) тузилган булиб,
шартноманинг 1.2-бандига кура, хавобгар даъвогарга шартномада
келишилган ассортиментда, мидорда ва муддатда хами 36 **** ****,60
сумлик синтетик мотор мойини етказиб бериш махбуриятини, даъвогар эса
шартномага биноан етказиб берилган ма·сулот учун унинг ·аини тулаб бериш
махбуриятини олган.
Шартноманинг мазкур 2.1-бандига биноан, хавобгар етказиб берилиши
лозим булган ма·сулот ·аининг 15 фоиз исмини шартнома тузилгандан
сунг олдиндан тулаб бериши, ма·сулот ·аининг олган 85 фоиз исмини
ма·сулот абул илиб олингандан сунг 3 **** иш куни ичида тулаб бериш
махбуриятини олган.
Иш ·уххатларига кура, 18.08.**** йилдаги ****-сонли электрон тулов
топшириномасига кура, даъвогар томонидан хавобгарнинг ****
·исобвараfига шартномада келишилган 36 **** **** сум маблаf
олдиндантули утказиб берилган булиб, хавобгарнинг шартнома буйича
ма·сулотнидаъвогарга етказиб бериш махбурияти юзага келган.Биро,
хавобгар томонидан шартнома шарти бахарилмасдан, даъвогар олдида
кредитор
арздорлиги юзага келган.
Даъвогар томонидан хавобгарга 10.09.**** йилда юборилган
08-сонли талабнома хавобгар томонидан ихросиз олдирилган.
Юоридагиларга асосан даъвогар хавобгардан шартномага асосан
асосий арз сифатида 36 **** ****,60 сум, ма·сулот етказиб берилиши
кечиктирилган кунлар учун **** сум пеня ·амда суд харахатларини
ундиришни сураб судга мурохаат этган.
Шартноманинг 1.2-бандида хавобгарнинг даъвогар туловни амалга
оширгандан сунг келишилган мидордаги ва ассортиментдаги ма·сулотни ва
унга оид ·уххатларни даъвогарга топшириш махбурияти белгиланган.
Шартноманинг 2.3-бандига мувофи, ма·сулот етказиб бериш
муддатлари кечиктирилган, тули етказиб берилмаган ·олларда, хавобгар
·ар бир кечиктирилган кун учун махбурият бахарилмаган исмининг 0,5
фоизи, биро шартнома умумий суммасининг 50 фоизидан ошмаган
мидорда пеня тулаши белгиланган.
Шунга кура, даъвогар хавобгардан шартномага асосан махбурият
бахарилиши кечиктирилган сумманинг 0,5 фоизини кечиктирилган 80 кунга
·исоблаб,
14
****
****
сум
пеня
ундиришни
талаб
илишга ·али ·исобланади.Үзбекистон Республикаси Фуаролик кодекси
(кейинги уринларда - ФК)
****-моддасига кура махбуриятлар махбурият шартларига ва онунчилик
талабларига мувофи, бундай шартлар ва талаблар булмаганида эса — иш
муомаласи одатларига ëки одатда уйиладиган боша талабларга мувофи
лозим дарахада бахарилиши керак.
ФК****-моддасига биноан, ма·сулот етказиб бериш шартномасига
мувофи тадбиркорлик фаолияти билан шуfулланаëтган ма·сулот етказиб
берувчи — сотувчи шартлашилган муддатда ëки муддатларда узи ишлаб
чиарадиган ëхуд сотиб оладиган товарларни сотиб олувчига тадбиркорлик
фаолиятида фойдаланиш учун ëки шахсий, оилавий масадларда, рузfорда
вашунга ухшаш боша масадларда фойдаланиш билан боfли булмаган боша
масадларда фойдаланиш учун топшириш, сотиб олувчи эса товарларни
абул илиш ва уларнинг ·аини тулаш махбуриятини олади.
Шунингдек, ФК****-моддасига мувофи товарларни олиб бориб
бериш етказиб берувчи томонидан уларни ма·сулот етказиб бериш
шартномасида назарда тутилган транспортда ва унда белгиланган шартларда
хунатиш йули билан амалга оширилади.
Ма·сулот етказиб бериш шартномасида олиб бориб бериш айси
транспорт турида ëки андай шартларда амалга оширилиши белгиланган
булмаса, олиб бориб берувчи транспорт турини танлаш ëки товарни олиб
бориб бериш шартларини белгилаш ·ууига эга булади, башарти
онунчиликдан, махбуриятнинг мо·ияти ëки иш муомаласи одатларидан
бошача тартиб англашилмаса.
Үзбекистон Республикаси Олий хухалик суди Пленумининг
15.06.**** йилдаги “Махбуриятларни бахармаганлик ëки лозим дарахада
бахармаганлик учун мулкий хавобгарлик туfрисидаги фуаролик онун
·уххатларини уллашнинг айрим масалалари ·аида”ги ****-сонли
арорининг 4-бандига биноан ФКнинг ****-моддасига мувофи, суд
арздортомонидан махбуриятларнинг бахарилиш дарахасини, махбуриятда
иштирок этувчи тарафларнинг мулкий а·волини, шунингдек кредиторнинг
манфаатларини эътиборга олиб, неустойка мидорини камайтиришга ·али.
Үзбекистон Республикаси ИПК 74-моддасининг биринчи-иккинчи
исмларига биноан, суд далилларга ишнинг барча ·олатларини хамлаб, уларни
суд махлисида онунга амал илган ·олда ·ар томонлама, тули ва холис
куриб чиишга асосланган уз ички ишончи буйича ба·о беради.
ар бир далил ишга алоадорлиги, мабуллиги ва ишончлилиги
нутаиназаридан, далилларнинг йиfиндиси эса, етарлилиги нутаи назаридан
ба·оланиши лозим.
Юорида баëн этилганлардан келиб чииб суд даъвогарнинг даъво
талабини исман аноатлантириш ·аида тухтамга келиб, хавобгар
·исобидан даъвогар фойдасига 36 **** ****,60 сум асосий арз, 2 **** ****,8
сум пеня ундиришни, ишни куриш билан боfли олдиндан туланган суд
харахатларини хавобгар ·исобидан ундиришни, ортича туланган давлат
бохини даъвогарга айтаришни лозим топди.
Суд, ИПКнинг ****-моддасига асосан иш буйича суд ·арахатларини
му·окама илиб, хавобгар ·исобидан даъвогар фойдасига олдиндан туланган
****,17 сум давлат бохи ва **** сум почта харахати, **** сум
видеоконференцалоа харахати ундиришни, даъвогар томонидан олдиндан
ортича туланган **** сум давлат бохини даъвогарга тегишли маълумотнома
асосида айтаришни лозим топди.
Баëн этилганларга асосан, суд, ИПКнинг 68, ****, ****,
****-моддаларини уллаб,
ц a p о p
ц и л д и:
Даъвогарнинг даъво талаби исман аноатлантирилсин.
Даъвогар “****” **** фойдасига хавобгар “****” **** ·исобидан 36
**** ****,60 сум асосий арз, 2 **** ****,8 сум пеня,
олдиндан туланган ****,17
сум давлат бохи,
****
сумвидеоконференцалоа харахати ва **** сум почта харахати
ундирилсин.
Даъвогар “****” **** томонидан олдиндан ортича тулаб чиилган ****
**** сум давлат бохи тегишли маълумотнома асосида узига
айтарилсин.
Даъвонинг олган исмини аноатлантириш рад этилсин.
ал илув арори онуний кучга киргач ихро варааси берилсин.
ал илув ароридан норози тарафлар арор абул илинган кундан эътиборан
бир ой муддат ичида ушбу суд орали апелляция тартибда шикоят бериш
(протест келтириш) мумкин.
Судья
****