Решение #2845857 economic_new

****-сонлииш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ **** **** Термиз туманлараро иқтисодий суди, судья **** раислигида, судья ёрдамчиси **** котиблигида, аризачи вакили **** (22.07.**** йилдаги ****сонли ишончномага асосан), жавобгар раҳбари ****, жавобгар вакили **** (05.11.**** йилдаги 04-сонли ишончномагаасосан),учинчи **** вакиллари –****, **** (10.11.**** йилдаги 2-сонли ишончнома асосида)иштирокида, аризачи **** нингжавобгар “**** ” масъулияти чекланган жамиятига 21.04.**** йилда берилган ****-сонли рухсатноманинг амал қилиш муддатини 6 ойгача тўхтатиб туриш тўғрисидаги аризаси бўйича ишнисуд биносида очиқ суд **** кўриб чиқиб, қуйидагиларни а н и қ л а д и: **** (бундан буён матнда - аризачи) иқтисодий судга ариза билан мурожаат қилиб,“**** ” масъулияти чекланган жамияти (бундан буён матнда - жавобгар)га 21.04.**** йилда берилган ****-сонли рухсатноманинг амал қилиш муддатини 6 ойгача тўхтатиб туришни сўраган. Суднинг тегишли **** биноан ишга низонинг предметига **** талаблар билан арз қилмайдиган учинчи шахс сифатида **** жалб этилган. Суд **** иштирок этган аризачи вакили ариза талабини қўллабқувватлаб, жавобгарга тегишлиавтомобилларга ёқилғи қуйишшохобчасида техноген хавфи юқори бўлган зоналар кадастр паспорти ишлаб чиқилмаганлиги ва давлат реестридан ўтказилмаганлиги аниқланганлигини,Ўзбекистон ****ҳкамасининг 21.02.**** йилдаги80-сон қарорига биноан тасдиқланган “Махсус электрон тизим орқали айрим фаолият турларини лицензиялаш тартиби тўғрисидаги ягона низом”нинг25иловасида келтирилган “Нефть, газни (шу жумладан, сиқилган табиий ва суюлтирилган углеводород газини) ва газ конденсатини қазиб олиш, қайта ишлаш ҳамда реализация қилиш фаолиятини лицензиялаш паспорти”нинг 9позицияси “а” кичик бандига кўра лицензия шартлари ва талаблари бузилганлиги боис, мазкур субъектнинг ёқилғи қуйиш билан боғлиқ фаолиятини 6 ойгача муддатга тўхтатиб туришни вааризани қаноатлантиришни сўради. Суд муҳокамасида иштирок этган жавобгар раҳбари мазкур шохобчани 18.02.**** йилда электрон-онлайн аукцион савдоси орқали “Термиз Нефть базаси”дан сотувчи сифатида сотиб олганлигини, бино сотиб олинган **** ҳам ёқилғи қуйишга ихтисослашган бўлганлигини, рухсатнома олиш учун ўша **** барча зарур ҳужжатларни ваколатли ташкилотлардан олганлигини, жамиятга тегишли Автомобилларга ёқилғи қуйиш шоҳобчасида техника хавфсизлиги қоидаларига риоя этилиши аҳволи ўрганилганлигидан ҳамда натижасига кўра қонунбузилиши ҳолатлари аниқланганлигидан умуман хабари бўлмаганлигини, ушбу ****судга **** хабар топганлигини, хатлов бўйича бирор бир ҳужжат **** этилмаганлигиниёки унинг манзилига етиб келмаганлигини, рухсатноманинг амал қилишини тўхтатиш **** даъво аризаси киритилганидан суд **** орқали хабардор бўлганлигини, кадастр паспорти юритилиши шартлиги **** талабдан хабари бўлмаганлигини, учинчи шахс юборганогоҳлантириш хатини қабул қилиб олмаганлигини, суд муҳокамасида аниқланишича, огоҳлантириш хатидаги почта манзили сифатида Термиз тумани “Гулбаҳор” МФЙ., кўрсатилганлигини, аслида унинг манзили Термиз тумани “Гулбаҳор” МФЙ., “Шодлик” кўчаси, 76А-уй 2-хонадон этиб белгиланганлигини, ушбу манзилда шоҳобчага АЁҚШ маҳсулотлари билан реализация қилиш ҳуқуқини берувчи рухсатномада ҳам кўрсатилганлигини, агар огоҳлантириш хатини олган ****, кўрсатиб ўтилган камчиликларни тўлиқ баратарф этган бўлишини билдириб, аризани қаноатлантиришни рад этишни сўради. Суд, ишда иштирок этувчи шахслар тушунтиришларини тинглаб ҳамда ишдаги ҳужжатларни ўрганиб чиқиб, уларга ҳуқуқий баҳо бериб, қуйидаги асосларга кўра аризани қаноатлантиришни рад этишни лозим деб ҳисоблайди. Тўпланган ҳужжатлардан кўринишича, **** **** 19.07.**** йилдаги ****-F-сонли фармойишига биноан республикадаги мавжуд ёқилғи (суюлтирилган ва сиқилган газ, бензин ва дизель ёқилғиси) қуйиш, **** ва тарқатиш иншоотлари ҳамда чакана савдо шоҳобчалари хатловдан ўтказилиб, уларда ёнғиннинг олдини олиш, фуқаролар хавфсизлиги ва меҳнат муҳофазасини таъминлаш борасида комплекс чоратадбирларни амалга ошириш, бошқа бир қатор вазифалар билан бирга жойларда аниқланган муаммоларни бартараф этиш бўйича тезкор қарор қабул қилиш, қонунбузилиши бартараф этилгунга қадар қонунчиликда белгиланган тартибда фаолиятни чеклаш чораларини кўриш вазифаси белгиланган. Мазкур фармойиш асосида Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитаси Сурхондарё ҳудудий бўлими томонидан ёқилғи қуйиш, **** ва тарқатиш иншоотлари ҳамда чакана савдо шохобчаларида ўрганишлар ўтказилган. Ўрганиш натижасига кўра, Термиз тумани, “Гулбаҳор” маҳалла фуқаролар йиғини, “Шодлик” кўчаси, 76А-уй 2-хонадон манзилида фаолият юритиб келган“**** ” **** қарашли автомобилларга ёқилғи қуйиш шохобчасидаЎзбекистон Республикасининг “Хавфли ишлаб чиқариш объектларининг саноат хавфсизлиги тўғрисида”ги 57-сон Қонуни; Вазирлар Маҳкамасининг 10.12.**** йилдаги “Хавфли ишлаб чиқариш объектларининг саноат хавфсизлиги тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунини амалга оширишга доир қўшимча чора-тадбирлар ****”ги ****-сонли Қарори; Вазирлар Маҳкамасининг 30.06.**** йилдаги ****-сонли Қарори билан тасдиқланган “Айрим давлат кадастрларини юритиш тартиби тўғрисидаги низом”нинг 7-иловаси талаблари каби саноат, радиация ва ядро хавфсизлигини таъминлашга доир қонунчилик ҳужжатлари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларда белгиланган талабларга риоя қилинмаган ҳолда фаолият олиб борилаётганлиги**** маълумотнома тузилган бўлсада, ушбу маълумотномани тузган шахснинг исм-шарифи, лавозими, қачон ва қаерда тузилганлиги, хатлов ўтказилган субъектга таништирилганлиги қайд этилмаган. Бундан ташқари, автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг нефть маҳсулотларини қабул қилиш, ****, ҳисобга олиш ва тарқатиш ҳуқуқини берувчи рухсатноманиолиш, унинг амал қилишинитўхтатишёки тугатиш билан боғлиқ муносабатларВазирлар Маҳкамасининг 22.02.**** йилдаги 86сонқароригабиноан тасдиқланган “Махсус электрон тизим орқали рухсат этиш хусусиятига эга айрим ҳужжатларни бериш тартиб-таомиллари тўғрисида ягона” низом асосида тартибга солинганбўлсада,аризачи талабида Ўзбекистон ****ҳкамасининг 21.02.**** йилдаги80-сон қарорига биноан тасдиқланган “Махсус электрон тизим орқали айрим фаолият турларини лицензиялаш тартиби тўғрисидаги ягона низом”нинг25-иловасида келтирилган “Нефть, газни (шу жумладан, сиқилган табиий ва суюлтирилган углеводород газини) ва газ конденсатини қазиб олиш, қайта ишлаш ҳамда реализация қилиш фаолиятини лицензиялаш паспорти”нинг 9-позицияси “а” кичик бандини асос қилиб келтирган. Хусусан, ушбу бандга кўра,лицензиат томонидан нефть, газ ҳамда газ конденсатиниқазиб чиқариш, қайта ишлаш ва сотиш соҳасидаги Ўзбекистон Республикаси қонунчилик ҳужжатларига, шунингдек, амалдаги экология, санитария, метрология, ёнғин хавфсизлиги ва техник нормалар, нормативлар ва қоидаларга риоя этиш, шунингдек, автомобилларгагаз тўлдириш компрессор станцияларива автомобилларгагаз қуйиш станцияларидасанитария ва шаҳарсозлик норма ҳамда қоидалари талабларига жавоб берадиган санитария-гигиена шохобчаларининг мавжуд бўлиши талаби белгиланган. Шунингдек,Ўзбекистон Республикаси “Лицензиялаш, рухсат бериш ва хабардор қилиш тартиб-таомиллари тўғрисида”ги Қонунининг 32-моддаси мазмунига биноан, лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилиши қуйидаги ҳолларда тўхтатиб турилиши мумкин: -лицензиат ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни олган шахс томонидан лицензия ва рухсат бериш талаблари ҳамда шартларининг бузилганлиги аниқланганда; -лицензиат ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни олган шахс томонидан ваколатли органнинг аниқланган қоидабузарликларни бартараф этиш **** унинг зиммасига юкловчи қарори ****. Лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини ўн кунгача муддатга тўхтатиб туриш ваколатли орган томонидан, ўн кундан ортиқ, лекин олти ойдан кўп бўлмаган муддатга эса - суд томонидан амалга оширилади. Ваколатли органнинг лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш тўғрисидаги қарори лицензиатга ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни олган шахсга лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш сабаблари ва қонунчиликнинг аниқ нормалари кўрсатилган ҳолда, қарор қабул қилинган кундан эътиборан бир иш кунидан кечиктирмай, махсус электрон тизим воситасида электрон шаклда етказилади. Ваколатли органлар ёки суд лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туришга сабаб бўлган ҳолатлар лицензиат ёхуд рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни олган шахс томонидан бартараф этилиши муддатини белгилаши шарт.Бунда кўрсатилган муддат лицензиат ёки рухсат берувчи ҳужжатни олган шахс лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш тўғрисидаги қарорни олган кундан эътиборан беш иш кунидан кам ва олти ойдан кўп бўлмаслиги керак. Ваколатли органнинг лицензиянинг ёки рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш тўғрисидаги қарори устидан белгиланган тартибда шикоят қилиниши мумкин. Иш ҳужжатлари ва суд муҳокамасидан аниқланишича, аризачи томонидан жавобгарга тегишли шоҳобчада таҳлил ўтказиш орқали хатлов давомида аниқланган қонунбузилиши ҳолатларини бартараф этиш **** қарорёки ёзма равишда кўрсатмажавобгарга тегишли чора-тадбирларни кўриш учун юборилмаган. Шунингдек, Вазирлар Маҳкамасининг 22.02.**** йилдаги 86сонқароригабиноан тасдиқланганюқоридагинизомнинг 40-бандига кўра, рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш ваколатли орган томонидан ўн иш кунигача, ўн иш кунидан ортиқ, лекин олти ойгача бўлган муддатда суд тартибида амалга оширилади. Белгиланган муддат ичида рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш учун асос бўлган сабаб ва камчиликлар бартараф қилинмаса, ваколатли орган рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш муддатини узайтириш бўйича судгадаъвоаризаси киритиши лозим. Рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжат эгаси ушбу Низомнинг39бандиданазарда тутилган рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишинитўхтатиб туришга олиб келган ҳолатларни ваколатли орган ёки суд белгилаган муддатда бартараф этмаганда, ваколатли орган рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни бекор қилиш тўғрисида судга даъво аризаси киритади. Шунингдек, юқоридаги низомнинг55-банди талабига биноан, назорат қилиш қуйидаги шаклларда амалга оширилади: -“Лицензия”АТорқали масофавий назорат; -лицензияталаблари ҳамда шартларига риоя этилишини асослар мавжуд бўлган **** ва қонунчиликда белгиланган тартибда жойга чиққан ҳолда текшириш; -статистикахборотларни ва лицензиатлардан сўраб олинадиган маълумотларни таҳлил қилиш. Хусусан, низомнинг56-бандига биноан, лицензияловчиорганмасофавий назоратни “Лицензия”АТимкониятларидан келиб чиққан ҳолда лицензиатнинг ходимлари тўғрисидаги маълумотлар, лицензияталаблари ва шартларига риоя қилинганлиги тўғрисида **** этилган маълумотлар,шунингдек,бошқа ваколатли органлар ва идоралардан олинган ахборотлар асосида амалга оширади. Масофавий назоратни амалга оширишда лицензиялар реестрига киритилган лицензиатларнинглицензияталаблари ва шартларини бузиш ҳолатлари тўғрисида “Лицензия”АТорқалиавтоматикравишда келадиган хабарлар лицензияловчи органнинг шахсий кабинетига келиб тушади.Ушбухабар орқали лицензияловчиорганлицензиатларнинг фаолиятини таҳлил қилади ва ўрганади.Бундалицензияловчиорган лицензияталаблари ва шартларининг бузилиши ҳолатларини бартараф этиш бўйича лицензиатларга кўрсатма бериши шарт. Лицензиатлар масофавий назорат асосида лицензияловчиоргантомонидан берилган кўрсатмада баён этилган талабларни ўн иш куни ичида **** ва бу **** лицензияловчи органгахабарбериши лозим. Кўрсатма лицензиатлар томонидан ўз **** ижро этилмаганда ёки **** таъминланмаганда лицензияловчиорган“хавфни таҳлил қилиш” тизими асосида уларнинг фаолиятини текшириши мумкин. Низомнинг57-бандига кўра, лицензиатнинг фаолиятини жойига чиққан ҳолда текшириш қуйидагилар асосида амалга оширилади: -“хавфни таҳлил этиш” тизими; -жисмоний ва юридик шахсларнинг, шужумладан,жамоатчилик назорати субъектларининг мурожаатлари; -“Лицензия”АТорқали юборилган лицензиялаш соҳасидаги қонунчилик ҳужжатларини бузишга доир ҳуқуқбузарлик ҳолатлари тўғрисида жисмоний шахсларнинг маълумотлари. Бундан ташқари, аниқланган қонунбузилиши ҳолатлари ва бошқа камчиликлар бўйича белгиланган намунадаги маълумотнома тузилган бўлсада, маълумотнома тузган шахснинг исм-шарифи, маълумотнома ва унда қайд этилган қонунбузилиши ҳолатлари хатлов ўтказилган шоҳобча вакилига таништирилганлиги **** белги қўйилмаган. Шунингдек, жавобгарга тегишли шохобчада ўтказилган ўрганиш натижалари бўйича 15.08.**** йилда почта алоқа тармоғи орқали Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитаси Сурхондарё ҳудудий бўлими томонидан огоҳлантириш хати юборилган бўлиб, маълумотномада қайд этилган қонунбузилиши ҳолатлари юзасидан 5 кунлик муддатда кўрилган чора-тадбирлар **** маълумот бериш сўралган огоҳлантириш хати юборилган. Шундан сўнг, Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитаси Сурхондарё ҳудудий бўлими 16.10.**** йилда автомобилларга ёнилғи қуйиш станцияларининг нефть ва газ маҳсулотларини қабул қилиш, ****, ҳисобга олиш ва тарқатиш шоҳобчалари ва нуқталарида ўтказилган ўрганишларда аниқланган қонунбузилиши ҳолатларини ваколати доирасида бартараф этишда амалий ёрдам сўраб хат киритилган. Бироқ, суд муҳокамаси аниқланишича, огоҳлантириш хатидаги почта манзили сифатидаТермизтумани “Гулбаҳор” МФЙ.кўрсатилган бўлиб, аслида унинг манзили Термиз тумани “Гулбаҳор” МФЙ., “Шодлик” кўчаси, 7 6 А у й 2-хонадон этиб белгиланган.Шунингдек,жамиятга автомобилларга ёқилғи қуйишҳуқуқини берувчирухсатномадаҳам шоҳобча манзили сифатида мазкур манзил кўрсатилган бўлиб, аризачи вакили огоҳлантириш хати жавобгарга топширилганлиги фактини қайд этиш имконини берувчи тасдиқловчи ҳужжат **** этмади. Ўзбекистон Республикаси ИПК 68-моддасининг иккинчи қисмига мувофиқ, юридик шахслар ва фуқароларга нисбатан ҳуқуқий таъсир чораларини қўллаш тўғрисидаги ишлар кўриб чиқилаётганда ҳуқуқий таъсир чораларини қўллаш учун асос бўлган ҳолатларни исботлаш **** назорат қилувчи орган зиммасига юклатилади. Ўзбекистон Республикаси ИПК72-моддасига биноан қонунчиликка мувофиқ муайян далиллар билан тасдиқланиши керак бўлган иш ҳолатлари бошқа далиллар билан тасдиқланиши мумкин эмас. Ўзбекистон Республикаси ИПК ****-моддасининг иккинчи қисмига кўра, суд ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш тўғрисидаги иш кўриб чиқилаётганда суд ****: ҳуқуқбузарлик ҳодисаси бўлган-бўлмаганлигини ва унинг содир этилганлиги фактини; текшириш учун ва текшириш натижалари бўйича далолатнома ёки бошқа ҳужжат тузиш учун асослар ва назорат қилувчи органнинг ваколатлари бор-йўқлигини; мазкур ҳуқуқбузарликни содир этганлик учун қонунчиликда жавобгарлик назарда тутилгантутилмаганлигини ва ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш учун асослар борйўқлигини аниқлайди. Бироқ, иш ҳужжатларидан кўринишича ҳамда юқорида қайд этилганидек, жавобгарга тегишли автомобилларгаёқилғи қуйишшоҳобчасида ўтказилган хатлов давомида Қонун ҳужжатларининг талабларига риоя қилинмаган ҳолда судга ариза киритилган. Баён этилганларга кўра, аризачи жавобгарнинг автомобилларга ёнилғи қуйиш станцияларининг нефть маҳсулотларини қабул қилиш, ****, ҳисобга олиш ва тарқатишга берилган рухсатномасининг амал қилиш муддатини тўхтатиб туриш **** судга ариза киритишда Ўзбекистон Республикаси “Лицензиялаш, рухсат бериш ва хабардор қилиш тартиб-таомиллари тўғрисида”ги Қонуни ҳамдаВазирлар Маҳкамасининг 22.02.**** йилдаги 86сонқароригабиноан тасдиқланган “Махсус электрон тизим орқали рухсат этиш хусусиятига эга айрим ҳужжатларни бериш тартиб-таомиллари тўғрисида ягона” низомталабларига риоя қилмасдан ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш **** судга ариза киритганлиги, қўлланилиши мумкин бўлмаган қонун ҳужжатини аризанинг асос и сифатида кўрсатганлиги боис,шунингдек ариза талабида ҳамда суд муҳокамалари давомидаҳуқуқий таъсир чораларини қўллаш учун асос бўлган ҳолатларни исботлаб бера олмаганлигини,жавобгарга тегишли шоҳобчада аниқланган қонунбузилиши ҳолатлари ва бошқа камчиликлар тегишли тартибда расмийлаштирилмаганлигини, жавобгарга таништирилмаганлигини, қонунбузилиши ҳолатларини қонунчиликда белгиланган муддатда бартараф этиш **** юклатилган қарор ёки кўрсатма юборилмаганлигини ва жавобгарга топширилмаганлигини, шунингдек жавобгарга ушбу камчиликларни бартараф этиш ёки қарор устидан шикоят киритиш имконияти яратилмаганлигини инобатга олиб, суд аризачининг жавобгарнинг автомобилларга ёқилғи қуйиш фоалиятини **** тўхтатиш талабини асосли деб ҳисобламайди ҳамда уни қаноатлантиришни рад этишни лозим топади. Ўзбекистон Республикаси ИПКнинг ****-моддасига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. “Давлат божи тўғриси”ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни 9моддасининг 19-бандига мувофиқ аризачи ва жавобгар ҳуқуқий таъсир чораларини қўллаш тўғрисидаги ишлар бўйича давлат божи тўловидан озод қилинган. Юқоридагилардан келиб чиқиб ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68, ****, ****, ****, ****, ****, ****моддаларини қўллаб, суд қарорқилди: Аризачининг аризасини қаноатлантириш рад этилсин. Аризачи**** томонидан иш учун олдиндан тўланган**** сўм почта **** ўзининг зиммасида қолдирилсин. Ҳал қилув қарори ўн кун муддат ўтгач қонуний кучга кириши қайд қилинсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро **** берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан Сурхондарё вилоят судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига шу суд орқали ўн кунлик муддат ичида апелляция тартибида, ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида кассация тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****