Решение #2847018 economic_new

****1/****-сонлииқтисодий иш Судья:А.Туракулов ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Боғот тумани ****5йил14 ноябрь Боғоттуманлараро иқтисодий суди, судьяА.Туракуловраислигида, судья ёрдамчисиУ.Зариповнингкотиблигида, даъвогар вакили*** (**** йил07 январдаги2025/35-сонлиишончнома асосида) иштирокида,жавобгар вакили иштирокисиз, ЎзбекистонСавдо-саноат палатаси *** бошқармасинингдаъвогар«*******» АЖманфаатида жавобгарякка тартибдаги тадбиркор“***”дан ********,72сўм асосий қарз, ****,28 сўмкредит фоизи ва ****,**** пеня ундириш тўғрисидагидаъво аризаси бўйича ишниБоғоттуманлараро иқтисодийсудининг биносида бўлиб ўтган очиқ суд ****кўриб чиқиб, қуйидагиларни а н и қ л а д и: ЎзбекистонСавдо-саноат палатаси *** бошқармаси(бундан буён матнда – Палата деб юритилади)«*** ****» АЖ(бундан буён матнда – даъвогар деб юритилади) манфаатидаБоғоттуманлараро иқтисодий судига даъво аризаси билан мурожаат қилиб,якка тартибдаги тадбиркор “***” (бундан буён матнда – жавобгар деб юритилади)дан15********,72сўм асосий қарз,8****842,28сўм кредит фоизива 6****60,34сўм пеня ундиришнисўраган. Палата ўз даъво аризасида ишни палата вакили иштирокисиз кўриб чиқишни сўраган. Бугунги суд **** ўтказилиш **** ва жойи тўғрисида жавобгар қонунда белгиланган тартибда хабардор қилинган бўлсада, унинг вакили иштирок этмади. Бундай ҳолда суд ишни Ўзбекистон Республикаси иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****-моддасига асосан палата ва жавобгар вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим деб ҳисоблайди. Суд **** даъвогар вакили билдирилган талабларни қўллаб-қувватлаб, даъвони қаноатлантиришнисўради. Суд, ишда иштирок этувчидаъвогарвакилини тинглаб ҳамда ишдаги ҳужжатларни ўрганиб чиқиб, қуйидаги асосларга кўра даъвони қаноатлантиришни лозим деб топади. Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 55-моддасига кўра, ҳар кимга ўз ҳуқуқ ва эркинликларини суд орқали ҳимоя қилиш, давлат органларининг ҳамда бошқа ташкилотларнинг, улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф қарорлари, ҳаракатлари ва ҳаракатсизлиги устидан судга шикоят қилиш ҳуқуқи кафолатланади. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг 8 ва ****-моддаларига асосан **** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади. Мазкур ҳолатда тарафларнинг **** кредит шартномасидан келиб чиққан. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг ****-моддаси асосан, кредит шартномаси бўйича бир тараф — **** ёки бошқа кредит ташкилоти (кредитор) иккинчи тарафга (қарз олувчига) шартномада назарда тутилган миқдорда ва шартлар асосида пул маблағлари (кредит) бериш, қарз олувчи эса олинган пул суммасини қайтариш ва унинг учун фоизлар тўлаш **** олади. Ишдаги ҳужжатлардан маълум бўлишича, тарафлар ўртасида 2024йил 1 июлда№24-сонликредит шартномаси тузилган.Шартномага асосан 30ой муддатга йиллик имтиёзли33 фоиз устама тўлаш шарти биланайланма маблағни тўлдириш учун ****0****00сўмкредитмаблағи****. Кредитнинг таъминоти сифатида“**** ****”**** га қарашли Урганч шаҳар,Ашхобод МФЙ, Янгиариқ кўчаси 1-корпус, №**** жойлашган кадастер **** (UZK D) 22:11:42:01:03:02:****) умумий ер майдони ****.00 кв.метр, қурилиш ости майдони ****.65 кв.метр, умумий майдони ****.30 кв.метр, умумий фойдаланиш майдони ****.61 кв.метр бўлган нотурар биноси гаровга қўйилган. Бироқ,жавобгар томонидан график бўйича тўланиши лозим бўлгантўловқайтарилмаган ва натижада ****5йил16 октябрьҳолатига жавобгарнинг **** олдида15 ********, 72сўм асосий кредитдан,****,**** кредит фоизи ва ********,****пеня қарздорлик вужудга келган. Мазкур қарздорликни тўлаб беришни сўраб, даъвогарнинг жавобгарга юборган огоҳлантириш хати жавобгар томонидан ижросиз қолдирилган. Шундан кейин, Палата **** манфаатида судга юқоридаги талаблар билан мурожаат қилган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг ****-моддасига кўра, **** **** шартларига ва қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ, бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса — иш муомаласи одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** керак. Тарафлар ўртасидаги шартномага кўра қарз олувчи томонидан тўлов **** **** ****кредитлашни тўхтатиш ва фоизларни ҳамда кредит бўйича асосий қарзни муддатидан олдин ундириши мумкинлиги белгиланган. Жавобгарнингбелгиланган муддатларда кредитга ҳисобланган фоизларини тўламаганлиги ишдаги далиллар ва судда аниқланган ҳолатлар билан тўлиқ тасдиқланади. Ушбу ҳуқуқ нормаларига асосланиб, суд даъвогарнинг муддатидан олдин асосий кредит қарз ва кредит фоизи ундириш талабини асосли деб ҳисоблайди. Даъвогар томонидан **** қилинган маълумотга кўра, суд муҳокамаси кунига қадар жавобгар томонидантўлов амалгаоширилмаганлигимаълум қилинган. Шу сабабли суд, даъво талабларинитўлиққаноатлантиришни, жавобгарҳисобидан даъвогар фойдасига****, 72сўм асосий кредитдан,****,**** кредит фоизи ва ****,**** пеняундириш талабини қаноатлантириш лозим бўлади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68-моддасига кўра, ишда иштирок этувчи ҳар бир шахс ўз талаблари ва эътирозларига асос қилиб келтираётган ҳолатларни исботлаши керак. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****-моддасига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Баён этилганларга асосан суд, даъвогарнинг даъвосинитўлиққаноатлантиришни, суд **** жавобгар зиммасига юклашни, жавобгарлозим деб топади. Юқоридагилардан келиб чиқиб ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68, ****, ****, ****-моддаларини қўллаб, суд қарорқилди: Даъвогарнинг даъво талабитўлиққаноатлантирилсин. ЖавобгарЯТТ“***”дандаъвогар «*** ****» АЖ фойдасига ****, 72сўм асосий кредитдан,****,**** кредит фоизи ва ****,**** пенява41 2**** почта **** ундирилсин. ЯТТ “***”дан Республика бюджетига ****,4сўм давлат божи ундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро **** берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан Хоразм вилоят судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига шу суд орқали бир ой ичида апелляция тартибида, ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида кассация тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья А.Туракулов