Решение #2847841 Экономические

****-сонлииқтисодий иш КОСОН ТУМАНЛАРАРО ИҚТИСОДИЙ СУДИНИНГ АЖРИМ (даъво аризани кўрмасдан қолдириш ****) ***************** ****йил 13 ноябрь Косон туманлараро иқтисодий судининг раиси, судья ****, судья ёрдамчиси **** котиблигида, ************************** манфаатида, жавобгар ****дан **** сўм асосий қарз, ва **** сўм пеня ундириш **** даъво аризаси бўйича ишни видеоконференцалоқа режимида, палата вакили **** (10.10.**** йилда №49-сонли ишончномага асосан) жавобгар *********************) иштирокида, суд биносида, очиқ суд **** кўриб чиқиб, қуйидагиларни аниқлади: ************************** манфаатида, судга даъво ариза билан мурожаат қилиб, жавобгар ****дан **** сўм асосий қарз ва **** сўм пеня ундиришни сўраган. Бугунги суд **** ўтказилиш **** ва жойи тўғрисида даъвогар қонунда белгиланган тартибда хабардор қилинган бўлса-да, унинг вакили иштирок этмади, даъво ариза бўйича фикр билдирмади. Бундай ҳолда, суд ишни Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси ****, ****, ****, ****-моддаларига асосан суд **** даъвогар вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим деб ҳисоблайди. Суд ****, палата вакили даъво ариза бўйича тушунтириш бериб, даъво аризани тўлиқ қаноатлантиришни сўради. Суд ****, жавобгар вакили даъвогарнинг даъво ариза бўйича тушунтириш бериб, **** даъвогардан қарздорлик мавжудлигини, даъвогар билан оғзаки равишда ҳосилдан тўлаб бериш келишилганлиги, ҳозирда фермер хўжалиги **** қилинганлигини, **** ишлари кетаётганлигини билдириб, даъвони қонуний ҳал қилишни сўради. Суд ишда иштирок этувчи шахс вакилининг тушунтиришларини тинглаб ҳамда иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга кўра даъвони кўрмасдан қолдиришни ва суд **** даъвогар зиммасига юклашни лозим топади. Иш ҳужжатларидан ва судда аниқланган ҳолатларга қараганда, тарафлар ўртасида 26.04.**** йилда №****-сонли шартнома тузилган. **** даъвогардан қарздор бўлиб қолган. Даъвогар томонидан жавобгарга шартнома **** **** юзасидан талабнома юборган.Бироқ, жавобгар томонидан даъвогарнинг талабномаси оқибатсиз қолдирилган. Шунга кўра, даъвогар юқоридаги талаб билан судга мурожаат қилган. Суд мазкур даъво аризасини қуйидаги асосларга кўра, кўрмасдан қолдиришни лозим топади. Судда аниқланган ҳолатларга қараганда, иш бўйича жавобгар **** Косон туманлараро иқтисодий судининг 16.10.**** йилдаги ****-сонли иқтисодий иш бўйича чиқарилган ҳал қилув қарорига асосан тўловга қобилиятсиз деб топилган ва тугатишга доир иш юритиш бошланган. Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси (кейинги ўринларда ИПК деб юритилади) нинг ****-моддаси биринчи қисми 9-бандига кўра,жавобгарга нисбатан тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатилган бўлса ва жавобгарга нисбатан **** этилган талабқонунга кўра тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги иш доирасида кўрилиши лозим бўлса,суд даъвони кўрмасдан қолдиради. Ўзбекистон Республикасининг Тўловга қобилиятсизлик тўғрисидаги Қонуннинг 12моддасига асосан Тўловга қобилиятсизлик тартиб-таомиллари қўлланилаётганда барча кредиторларнинг манфаатларини кредиторлар йиғилиши ёки кредиторлар қўмитаси ҳимоя қилади.Суд қарздорга нисбатан тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатиш **** аризани иш юритишга қабул қилиб олган кундан эътиборан кредиторлар қарздорга ўз талабларини якка тартибда қаноатлантириш **** мурожаат қилишга **** эмас. Бу ****, Ўзбекистон Республикаси Олий суди пленумининг “Биринчи инстанция суди томонидан Иқтисодий процессуал қонун нормаларини қўллашнинг айрим масалалари тўғрисида” **** йил 24 майдаги 13-сонли қарорининг 21-бандига кўра,даъво аризасини кўрмасдан қолдириш низонинг мазмуни бўйича ҳал қилув қарори қабул қилмасдан туриб суд муҳокамасини тамомлаш шаклларидан бири ҳисобланади.ИПКнинг ****-моддасида кўрсатилган даъво аризасини кўрмасдан қолдириш асосларининг рўйхати тугал ҳисобланади ва кенгайтирилган тарзда талқин қилинишига йўл қўйилмайди.Даъво аризасини кўрмасдан қолдириш тўғрисида суд **** чиқаради деб тушунтириш берилган. Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодексининг 74-моддасига мувофиқ суд далилларга ишнинг барча ҳолатларини жамлаб, уларни суд **** қонунга амал қилган ҳолда ҳар томонлама, тўлиқ ва холис кўриб чиқишга асосланган ўз ички ишончи бўйича баҳо беради.Ҳар бир далил ишга алоқадорлиги, **** ва ишончлилиги нуқтаи-назаридан, далилларнинг йиғиндиси эса етарлилиги нуқтаи-назаридан баҳоланиши лозим.Агар текшириш натижасида далилнинг **** тўғри келиши аниқланса, у ишончли деб тан олинади. ИПКнинг ****-моддасига мувофиқ даъво аризасини кўрмасдан қолдириш учун асос бўлиб хизмат қилган ҳолатлар бартараф этилганидан кейин даъвогар судга даъво аризаси билан умумий тартибда янгидан мурожаат қилишга ****. ИПКнинг ****-моддасига асосан суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Шу боис, суд даъвони кўрмасдан қолдиришни, суд **** муҳокама қилиб, даъво ариза бўйича почта **** даъвогар томонидан олдиндан тўланганлигини инобатга олиб, давлат божи ва видеоконференция **** даъвогардан ундиришни лозим топади. Юқоридагилардан келиб чиқиб ва Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси ****, ****, ва ****-моддаларини қўллаб, суд ажримқилди: ************************** манфаатида берган даъво аризаси кўрмасдан қолдирилсин. Даъвогар ************************** томонидан олдиндан тўланган почта **** ўзининг зиммасида қолдирилсин. Даъвогар **************************дан Республика бюджетига **** сўм давлат божи ундирилсин. Даъвогар **************************дан Ўзбекистон Республикаси Олий суди депозитига **** сўм видеоконференция **** ундирилсин. Мазкур **** норози тараф апелляция тартибида шикоят бериши (прокурор протест келтириши) мумкин. Судья ****