Решение #2848208 Экономические

****-сонли иқтисодий иш Биринчиинстанциясудида ишни кўргансудья –**** Апелляция инстанцияси судида маърузачисудья –**** Тафтишинстанцияси маърузачисудья -**** судида БУХОРО ВИЛОЯТ СУДИНИНГ ИҚТИСОДИЙ ИШЛАР БЎЙИЧА СУДЛОВ ҲАЙЪАТИ ТАФТИШ ИНСТАНЦИЯСИСУДИНИНГ Қ АР О Р И Бухорошаҳри ****5 йил 12 ноябрь Бухоро вилоят судининг раиси У.Рўзиевнинг раислигида, ҳайъат аъзолари судьялар **** ва **** иборат таркибда, судья катта ёрдамчиси **** котиблигида,тарафлар вакиллари иштирокисиз,аризачи “Ер қаъридан фойдаланиш маркази” давлат муассасасининг жавобгар “**** ****”фермер хўжалигига нисбатан**** йил 21 декабрдаги BH ****- онлиF5турдагирухсатномани бекор қилиш тўғрисидаги аризасибўйича қабул қилинган Ғиждувон туманлараро иқтисодий судининг **** йил 3 мартда чиқарилган ҳал қилув қарори ваБухоро вилоят суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанция судининг **** йил 28 апрелдаги қарори устидан жавобгар“**** ****”фермер хўжалигининг тафтиш тартибидаги шикоятини иш ҳужжатлари билан бирга Бухоро вилоят суди биносида ўтказилган очиқ суд **** кўриб чиқиб,қуйидагиларни аниқлади: “Ер қаъридан фойдаланиш маркази” давлат муассасаси (бундан буён матнда аризачи деб юритилади) иқтисодий судга ариза билан мурожаат қилиб, жавобгар“**** ****”фермер хўжалиги(бундан буён матнда жавобгар деб юритилади)га нисбатан Бухоро вилояти,Ғиждувонтуманида жойлашган“Кутчи-1”конининг норуда фойдали қазилмаларни ўз ичига олган ер қаъри участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи ВН-серияли 0102тартиб **** остида F5 турдаги рухсатнома муддатидан олдин бекор қилишни сўраган. Ғиждувонтуманлараро иқтисодий судининг ****5йил3 мартдаги ҳал қилув қарори билан аризачининг аризаси қаноатлантирилиб, жавобгарга ер қаъри участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини берувчи рухсатнома муддатидан олдин бекор қилинган. Бухоро вилоят суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг ****5йил28 апрелдаги қарори билан биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори ўзгаришсиз қолдирилган. Жавобгар суд ҳужжатларидан норози бўлиб, унинг устидан тафтиш тартибида шикоят билан мурожаат қилган.Шикоятда марказ томонидан кон**** тасдиқловчи далолатномани бекор қилмасдан рухсатномани бекор қилиш **** **** судга мурожаат қилганлиги,судга аризачи аризасида 5ГР шакли буйича хисоботни****йил учун топширмаганлиги,қазиб олишга рухсат бўлмасдан туриб ҳисобот топшириш ёки ишлаб чиқариш **** таъминлашнинг имкони мавжуд эмаслиги, “Лицензиялаш, рухсат бериш ва ҳабардор қилиш тартиб-таомиллари тўғрисида”ги Қонунга кўра ҳуқуқий таъсир чораси сифатида лицензиянинг ва рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатнинг амал қилишини тўхтатиб туриш ва лицензияни ҳамда рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжатни бекор қилиш мавжудлиги, суд аризачининг талабини ҳал қилишда у ёки бу моддада кўрсатилган ҳуқуқий таъсир чорасини белгилашда унинг қўпол қоидабузилиш эканлигини текшириши лозим бўлганлиги, агар мазкур қоидабузарлик фуқароларнинг ҳаёти ва соғлиғига зиён, жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига, жамоат хавфсизлигига зарар ҳамда атроф-муҳитга зиён етказилишига, жамият ва давлат манфаатларига зарар етказилишига, тинчлик ва хавфсизликка таҳдид солинишига олиб келганбўлса лицензия муддатидан олдин бекор қилишини мумкинлиги, Низомнинг 60-бандида қўпол қоидабузарликларнинг рўйхати келтирилган бўлиб, унга кўра, ер қаъридан фойдаланувчи томонидан ер қаъри участкасидан фойдаланишнинг асосий шартларининг бузилиши, экологик талабларга риоя қилиши, режалаштирилган ишлаб чиқариш **** таъминлаши, инвестиция ва ижтимоий **** **** ва “Ер ости бойликлари тўғрисида”ги Қонунда назарда тутилган қоидаларига риоя қилмаслик назарда тутилганлиги, ҳисобот топширилмаганлиги ҳолати қўпол хатоликка кирмаслиги, **** талабларига кўра ерни топшириш далолатномаси олингандан сўнг фаолиятни амалга ошириш бошланишмумкинлиги **** қилиб кўрсатилиб, тафтиш тартибидаги шикоятни қаноатлантиришни, биринчи инстанция судининг **** йил 3 мартдаги ҳал қилув қарорива апелляция судлов ҳайъатининг **** йил 25 апрелдагиқарорини бекор қилиш вааризачининг аризасини қаноатлантиришни рад этиш **** янги қарор қабул қилиш сўралган. Суд **** муҳокамасига қадар аризачи арз қилинган талабдан воз кечиш тўғрисида ариза **** этган. Суд **** **** ва жойи тўғрисида тегишли тартибда хабардор қилингантарафларсуд **** вакил иштирокини таъминламади. Бундай ҳолатда судлов ҳайъати ишни Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (матнда ИПК деб юритилади)нинг ****-моддасининг биринчи қисмига асосантарафларвакиллари иштирокисиз, ишдаги мавжуд материаллар асосида кўришни лозим топди. Судлов ҳайъати иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб,иш юзасидан маърузачи судьянинг маърузаси тушунтиришларини эшитиб,қуйидагиларгаасосан жавобгарнинг тафтиш тартибидаги шикоятини қаноатлантиришнирад этишни, биринчи инстанция судининг **** йил 3 мартдагиҳал қилув қарорива апелляция инстанция судининг **** йил28 апрелдаги қароринибекор қилишни, аризачининг аризаси бўйича иш юритишни тугатишнилозим топади. Иш ҳужжатларидан ва суд муҳокамасидан аниқланишича,аризачи томонидан жавобгарга ****2йил21 декабрда Бухоро вилояти,Ғиждувонтуманида жойлашган“Кутчи-1”конида норуда фойдали қазилмаларни ўз ичига олган ер қаъри участкасидан фойдаланиш ҳуқуқи учун В Н с е р и я л и 0102**** F5 турдаги рухсатнома берилган. Ушбу рухсатнома берилаётганлиги муносабати билан “Кутчи-1”конидан қум-шағал аралашмасини қазиб олиш учун ер қаъри участкасидан фойдаланиш шартлари тасдиқланган. Мазкур шартларнинг 2-бандига кўра, жавобгар ҳар йили 25 декабрга қадар кейинги йил учун кон ишларини ривожлантириш режасини ишлаб чиқиши ва Давгеолқўм ҳузуридаги Кон-геология фаолиятини назорат қилиш бўйича инспекция ва Давлат саноат хавфсизлиги қўмитаси билан келишилган ҳолда тасдиқлаши, ҳар йили 1 февралга қадар белгиланган тартибда Давгеолфондга кон бўйича заҳираларнинг ҳолати ва фойдали қазилмаларнинг ҳаракати тўғрисида ахборот (5 ГР шакли бўйича ҳисобот) топшириши, кондан йиллик қазиб олиш режасини таъминлаши лозим бўлган. Жавобгар ****2-**** йилларда 5 ГР шакли бўйича ҳисоботларни **** этмаганлиги учун аризачи унга мазкур камчиликни бартараф этиши **** огоҳлантириш хати юборган.Бироқ, жавобгар ушбу огоҳлантириш хатини оқибатсиз қолдирган.Шу боис аризачи қайд этилган талаб билан судга мурожаат қилган. Жавобгар томонидан суд ҳужжатлари устидан тафтиш тартибидаги шикоятини кўриш пайтида аризачи**** йил12 ноябрдаги 01-07/****-сонли хат билан мурожаат қилиб, жавобгар томонидан ****5йил10ноябрда **** қилинган4-сонли кафолат хатида **** йиллар учун давлат бюджетига **** сўмсолиқ ва **** тўловларнитўлаганлиги, 30нафар иш ўринлари ташкилэтиш ва ҳар йили республика бюджетига **** сўм солиқ тўловларни тўлаб бориш, рухсатноманинг фойдаланиш шартларини тўлиқ таъминлашбўйича тегишли чора-тадбирлар амалга оширилганлиги сабабли ИПКнинг ****моддасиаризаталабидан келиб чиқиб, судга киритилган талабдан воз кечишини маълум қилган. ИПК ****-моддасинингиккинчи-учинчи қисмларидадаъвогар ишни ҳар қандай инстанция судида кўришда тегишли суд инстанциясида ишни кўриш якуни бўйича чиқариладиган суд ҳужжати қабул қилингунига қадар даъводан тўлиқ ёки қисман воз кечишга ****. Суд даъводан воз кечишни, даъво талаблари миқдорини камайтиришни ҳам, агар бу қонунчиликка зид бўлса ёки бошқа шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузса,қабул қилмаслиги белгиланган. Аризачининг арз қилинган талабдан воз кечиши қонунчиликка зид эмас ва у бошқа шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузмайди. Шунингдек, процессуал қонунчиликда ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш тўғрисидаги аризадан воз кечишга йўл қўйилмаслиги назарда тутилмаган. ИПК ****-моддасининг 6-бандига мувофиқ, даъвогар даъвосидан воз кечган ва суд уни қабул қилган бўлса, суд иш юритишни тугатади. ИПК ****7-моддаси биринчи қисмининг 5-бандига асосан ишни тафтиш тартибида кўрадиган суд тафтиш тартибидаги шикоятни (протестни) кўриш натижалари бўйича ҳал қилув қарорини тўлиқ ёки қисман бекор қилишга ва иш юритишни тугатишга ёхуд даъвони тўлиқ ёки қисман кўрмасдан қолдиришга ****. Шу асосда судлов ҳайъати аризачининг арз қилинган талабидан возкечиши қонунчиликка зид эмаслиги ва бошқа шахсларнинг ҳуқуқ манфаатларини бузмаслиги боис возкечишни қабул қилишни ва иш юзасидан қабул қилган суд ҳужжатларини бекор қилиб, иш бўйича иш юритишни тугатишни, жавобгарнинг тафтиш тартибидаги шикоятини қаноатлантиришнирад этишнилозим топади. ИПК ****-моддасининг биринчи қисмига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Мазкур модданинг тўққизинчи қисмига кўра, ишда иштирок этувчи шахсларнинг апелляция ва кассация ёки тафтиш тартибидаги шикояти бериш билан боғлиқ ҳолда қилган суд **** ушбу моддада баён этилган қоидаларга мувофиқ ****. Судлов ҳайъати суд **** ундириш масаласини муҳокама қилиб, жавобгарнинг тафтиш тартибидаги шикоятини қаноатлантириш рад этилганлиги боис ҳамдамазкур иш бўйича давлат божи ундирилмаслиги сабаблииш бўйича давлат божи ундирмасликни, жавобгарнинг тафтиш инстанция суди учун олдиндан тўланган почта **** зиммасида қолдиришни, биринчи ва апелляция инстанция судлари учун суд **** қайта **** лозим топади. Юқоридагиларга асосан ваЎзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****7-****9-моддаларини қўллаб, судлов ҳайъати қ а р о р қ и л д и: “Ер қаъридан фойдаланиш маркази” давлат муассасасининг арз қилинган талабдан воз кечиши қабул қилинсин. Ғиждувонтуманлараро иқтисодий судининг ****5йил3 мартдаги ҳал қилув қарориваБухоро вилоят суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг ****5йил28 апрелдаги қарори бекор қилинсин. Иш бўйича иш юритиш тугатилсин. Жавобгар“**** ****”фермер хўжалигининг тафтиш тартибидаги шикоятиниқаноатлантириш рад этилсин. Жавобгар“**** ****”фермер хўжалигининг тафтиш инстанцияси учун олдиндан тўлаган ****сўм почта **** зиммасида қолдирилсин. Ғиждувонтуманлараро иқтисодий судининг ****5йил3 мартдаги ҳал қилув қарориваБухоро вилоят суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати апелляция инстанциясининг ****5йил28 апрелдаги қарори бўйича ундирув бекор қилинсин. Аризачи“Ер қаъридан фойдаланиш маркази” давлат муассасасидан Ўзбекистон Республикаси Олий суд депозит ҳисоб **** биринчи ва апелляция инстанция судлари учун (**** + ****) жами **** сўм видеоконференцалоқа **** ундирилсин. Қарор ижроси юзасидан ижро **** берилсин. Қарор қабул қилинган пайтдан эътиборан қонуний кучга киради. Қарор устидан тафтиш тартибидаги шикояти (протести) билан бир йил муддатда Ўзбекистон Республикаси Олий судига мурожаат қилиниши мумкин. Раислик қилувчи У.Рўзиев ҳайъат аъзолари **** ****