Решение #2853164 Экономические

****1/****2-сонлииқтисодий иш Судья:А.Туракулов ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Боғот тумани ****5йил04 ноябрь Боғоттуманлараро иқтисодий суди, судьяА.Туракуловраислигида, судья ёрдамчиси****нингкотиблигида, даъвогар вакили***(**** йил 8 августдаги 04-07/1415-сонлиишончнома асосида) иштирокида,ЎзбекистонСавдо-саноат палатаси *** бошқармасинингдаъвогар«***» АТБманфаатида жавобгар«***»масъулияти чекланган жамиятидан **** **** ****сўм асосий қарз, графикдан ****,****вакрепдит фоизидан 94 ********,71сўмундиришни ва ундирувни гаровга **** қилинган *** МФЙДешан Қальа кўчаси 71-Б-уйда жойлашган ***га қарашли (кадастр **** 22:12:01:01:02:****) умумий ер майдони ****.8 кв.м шундан қурилиш майдони ****.8 кв.м бўлган турар-жой бино иншоати ердан фойдаланиш ҳуқуқи билан қаратиштўғрисидагидаъво аризаси бўйича ишниБоғоттуманлараро иқтисодийсудининг биносида бўлиб ўтган очиқ суд ****кўриб чиқиб, қуйидагиларни а н и қ л а д и: ЎзбекистонСавдо-саноат палатаси *** бошқармаси(бундан буён матнда – Палата деб юритилади)«***» АТБ(бундан буён матнда – даъвогар деб юритилади) манфаатидаБоғоттуманлараро иқтисодий судига даъво аризаси билан мурожаат қилиб,«*** ****» масъулияти чекланган жамияти (бундан буён матнда – жавобгар деб юритилади)дан ******** сўм асосий қарз, графикдан ****,**** ва крепдит фоизидан ****,****ундиришни ва ундирувни гаровга **** қилинган ***-Б-уйда жойлашган **** қарашли (кадастр **** 22:12:01:01:02:****) умумий ер майдони ****.8 кв.м шундан қурилиш майдони ****.8 кв.м бўлган турар-жой бино иншоати ердан фойдаланиш ҳуқуқи билан қаратишнисўраган. Палата ўз даъво аризасида ишни палата вакили иштирокисиз кўриб чиқишни сўраган. Бугунги суд **** ўтказилиш **** ва жойи тўғрисида жавобгар қонунда белгиланган тартибда хабардор қилинган бўлсада, унинг вакили иштирок этмади. Бундай ҳолда суд ишни Ўзбекистон Республикаси иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****-моддасига асосан палата ва жавобгар вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим деб ҳисоблайди. Суд **** даъвогар вакили билдирилган талабларни қўллаб-қувватлаб,кредит бўйича фоиз қарздорлик қисман бартараф этилганлигини маълум қилиб,даъвони қаноатлантиришнисўради. Суд, ишда иштирок этувчидаъвогарвакилини тинглаб ҳамда ишдаги ҳужжатларни ўрганиб чиқиб, қуйидаги асосларга кўра даъвониқисманқаноатлантиришни лозим деб топади. Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 55-моддасига кўра, ҳар кимга ўз ҳуқуқ ва эркинликларини суд орқали ҳимоя қилиш, давлат органларининг ҳамда бошқа ташкилотларнинг, улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф қарорлари, ҳаракатлари ва ҳаракатсизлиги устидан судга шикоят қилиш ҳуқуқи кафолатланади. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг 8 ва ****-моддаларига асосан **** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади. Мазкур ҳолатда тарафларнинг **** кредит шартномасидан келиб чиққан. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг ****-моддаси асосан, кредит шартномаси бўйича бир тараф — **** ёки бошқа кредит ташкилоти (кредитор) иккинчи тарафга (қарз олувчига) шартномада назарда тутилган миқдорда ва шартлар асосида пул маблағлари (кредит) бериш, қарз олувчи эса олинган пул суммасини қайтариш ва унинг учун фоизлар тўлаш **** олади. Ишдаги ҳужжатлардан маълум бўлишича, тарафлар ўртасида 2024йил9 октябрда****-сонли кредит шартномаси тузилган.Шартномага асосан жавобгарга36ой муддатга,шундан6ой имтиёзли давр билан,йиллик устамаси28,5фоиз бўлган38****сўм кредит ****. Тарафлар ўртасидаги шартноманинг 2.8-бандига кўра, кредитнинг **** “Бизнес учун” **** берилган. Шартноманинг2.7-бандигакўра,жавобгар асосий кредит қарз ва унга ҳисобланган фоизларнишартноманинг 1-иловасида белгиланган жадвалга асосан белгиланган муддатлардатўлаш **** олган. Бироқ,жавобгар томонидан график бўйича тўланиши лозим бўлгантўловқайтарилмаган ва натижада ****5йил02 октябрьҳолатига жавобгарнинг **** олдида асосий кредитдан316**** ****сўм, кредитграфикдан ****,**** кредитфоизидан94 ********,71сўм муддати ўтган қарздорлик вужудга келган. Мазкур кредит гаров таъминоти сифатида *** МФЙ Дешан Қальа кўчаси71Б-уйвда жойлашган **** қарашли (кадастр **** 22:12:01:01:02:****) умумий ер майдони ****.8 кв.м шундан қурилиш майдони ****.8 кв.м бўлган турар-жой бино иншоати ердан фойдаланиш ҳуқуқи билан қаратишни сўраган. Мазкур қарздорликни тўлаб беришни сўраб, даъвогарнинг жавобгарга юборган огоҳлантириш хати жавобгар томонидан ижросиз қолдирилган. Шундан кейин, Палата **** манфаатида судга юқоридаги талаблар билан мурожаат қилган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг ****-моддасига кўра, **** **** шартларига ва қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ, бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса — иш муомаласи одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** керак. Тарафлар ўртасидаги шартноманинг5.1.3-бандига кўра,қарз олувчи томонидан тўлов **** **** ****кредитлашни тўхтатиш ва фоизларни ҳамда кредит бўйича асосий қарзни муддатидан олдин ундириши мумкинлиги белгиланган. Жавобгарнингбелгиланган муддатларда кредитга ҳисобланган фоизларини тўламаганлиги ишдаги далиллар ва судда аниқланган ҳолатлар билан тўлиқ тасдиқланади. Ушбу ҳуқуқ нормаларига асосланиб, суд даъвогарнинг муддатидан олдин асосий кредит қарз ва кредит фоизи ундириш талабини асосли деб ҳисоблайди. Бироқ, даъвогар томонидан **** қилинган маълумотга кўра, суд муҳокамаси кунига қадар жавобгар томониданасосий кредит ва кредитфоиз қарздорлик бўйича тўловлар қисман амалга оширилганлиги, бугунги кунда жавобгарнинг **** олдидаасосий кредитдан******** ****сўм, кредит фоизидан38 ****439,86сўм қарздорлиги мавжудлиги кўрсатилган. Шу сабабли суд, даъво талабларини қисман қаноатлантиришни, жавобгар ҳисобидан даъвогар фойдасигаасосий кредитдан****сўм, кредит фоизидан****,86сўмундиришнива кредит гаров таъминоти сифатида ***-Буйвда жойлашган **** қарашли(кадастр **** 22:12:01:01:02:****) умумий ер майдони ****.8 кв.м шундан қурилиш майдони ****.8 кв.м бўлган турар-жой бино иншоати ердан фойдаланиш ҳуқуқи билан қаратишнилозим топади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68-моддасига кўра, ишда иштирок этувчи ҳар бир шахс ўз талаблари ва эътирозларига асос қилиб келтираётган ҳолатларни исботлаши керак. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****-моддасигакўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Баён этилганларга асосан суд, даъвогарнинг даъвосиниқисманқаноатлантиришни,суд **** жавобгар зиммасига юклашнилозим деб топади. Юқоридагилардан келиб чиқиб ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68, ****,****, ****, ****,****, ****-моддаларини қўллаб, суд қарорқилди: Даъвогарнинг даъво талабиқисманқаноатлантирилсин. «*** ****»масъулияти чекланган жамиятидан «***» АТБфойдасига ****сўм, кредит фоизи****,86сўм ва41 200сўм почта **** ундирилсин. Кредит гаров таъминоти сифатида ***-Б-уйвда жойлашган **** қарашли(кадастр **** 22:12:01:01:02:****) умумий ер майдони ****.8 кв.м шундан қурилиш майдони ****.8 кв.м бўлган турар-жой бино иншоати ердан фойдаланиш ҳуқуқи билан қаратилсин. Даъво талабининг қолган қисмини қаноатлантириш рад этилсин. «**** » масъулияти чекланган жамиятиданРеспублика бюджетига8 **** ****,49сўм давлат божи ундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро **** берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан Хоразм вилоят судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига шу суд орқали бир ой ичида апелляция тартибида, ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида кассация тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ***