Решение #2854269 Экономические

****-2501/****-сонли иқтисодий иш ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ **** ****5йил3 ноябрь Когон туманлараро иқтисодий суди, судья **** раислигида, **** котиблигида,даъвогар вакили Э.Ғафуров (ишончнома ва адвокатлик ордери асосида), жавобгар вакили **** (ишончнома асосида)ларнинг иштирокида,даъвогар “MASTER ****” масъулияти чекланган жамиятининг жавобгар “**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятидан****.****.****сўм асосий қарз ундириш тўғрисидаги даъво аризаси бўйича қўзғатилган ишни ўз биносида очиқ суд **** кўриб чиқиб, АНИҚЛАДИ: “MASTER ****” масъулияти чекланган жамияти (бундан буён матнда даъвогар деб юритилади) судга даъво аризаси билан мурожаат қилиб,“**** **** ****” масъулияти чекланган жамияти(бундан буён матнда жавобгар деб юритилади)дан****.****.****сўм асосий қарз ундиришнисўраган. Суд **** иштирок этган даъвогар вакили даъвони қувватлаб, унда келтириб ўтилган асосларни такрорлаб,судга даъво аризаси билан мурожаат қилинганидан сўнг ҳам жавобгар томонидан қарздорлик тўлаб берилмаганлигини билдириб, даъвони тўлиқ қаноатлантириб беришни сўради. Суд **** иштирок этганжавобгарвакили даъвонитан олиб, **** ҳам даъвогар олдида қарздорлик мавжудлигини, ушбу қарзни тўлаб беришларини билдириб,ишниқонунийҳал қилишнисўради. Суд, иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб,тарафларнингтушунтиришларини тинглаб,қуйидаги асосларга кўра даъвониқаноатлантиришнилозим топади. Даъво аризаси ва иш ҳужжатларидан кўринишича,тарафлар ўртасида12.08.****4йилда48-сонли,09.09.**** йилда64-сонли ҳамда25.12.****4йилда90-сонлишартномалар (бундан буён матнда шартнома деб юритилади) тузилган. Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда ФК деб юритилади) ****-моддасининг биринчи қисмигаасосаншартнома тузилган пайтидан бошлаб кучга киради ва тарафлар учун **** бўлиб қолади. Шартномашартларигакўра, даъвогаршартномада кўзда тутилган миқдордаги ва қийматдагитоварларниетказиб бериш ****, жавобгар эсаушбумаҳсулотни қабул қилиб олиш ва **** тўлаб бериш **** ўз зиммасига олган. Шартномага асосан даъвогар томонидан жавобгарга31.10.**** йилдаги ****-сонлиэлектрон ****-фактурага асосан****.****.**** сўм,31.10.**** йилдаги ****-сонли электрон ****-фактурага асосан ****.****.**** сўм,28.12.**** йилдаги ****-сонли электрон ****-фактурага асосан19.****.**** сўмликмаҳсулотларетказибберилган бўлиб,жавобгар томонидантўловларумуманамалга оширилмаган, натижада даъвогар олдида****.****.****сўмлик қарздорлик вужудга келган. Ушбу қарзни қисқа муддатда қоплаш чораларини кўриш **** даъвогарнинг30.09.**** йилдаги10-сонли талабномаси жавобгар томонидан оқибатсиз қолдирилиб, қарздорлик тўлаб берилмаган. Шу сабабли даъвогар судга жавобгарга нисбатан даъво аризасида кўрсатилган талаб билан мурожаат қилишга **** бўлган. ФК ****-моддасининг иккинчи қисмигаасосан**** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади.Ушбу ҳолатда тарафлар ўртасидаги **** шартномадан келиб чиққан. ФКнинг ****-моддасида**** **** шартларига ва қонунчилик талабларига мувофиқ, бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса иш муомаласи одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** кераклиги белгилаб қўйилган. ФКнинг****-моддасигабиноанмаҳсулот етказиб бериш шартномасига мувофиқ тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланаётган маҳсулот етказиб берувчи — сотувчи шартлашилган муддатда ёки муддатларда ўзи ишлаб чиқарадиган ёхуд сотиб оладиган товарларни сотиб олувчига тадбиркорлик фаолиятида фойдаланиш учун ёки шахсий, оилавий ****, рўзғорда ва шунга ўхшаш бошқа **** фойдаланиш билан боғлиқ бўлмаган бошқа **** фойдаланиш учун топшириш, сотиб олувчи эса товарларни қабул қилиш ва уларнинг **** тўлаш **** олади. ФК ****-моддасининг биринчи қисмига кўра, сотиб олувчи етказиб бериладиган товарлар **** шартномада назарда тутилган ҳисоб-китоблар тартиби ва шаклига амал қилган ҳолда тўлаши лозим. ФК ****-моддасининг биринчи қисмидаагар қонунчилик ёки шартномада бошқача тартиб назарда тутилган бўлмаса, **** **** кечиктиришга ёки уни бўлиб-бўлиб **** йўл қўйилмаслиги белгиланган. Жавобгарнингмавжуд қарзи иш материалларидаги шартномалар,талабнома,электрон****-фактуралар, тарафларнингсуд муҳокамасидаги тушунтиришлари билан тасдиқланади. Маълум бўлишича, судга даъво аризаси билан мурожаат қилинганидан сўнгҳамжавобгар томониданушбуқарздорликбартараф этилмаган. Шу сабабли суд, даъвониқаноатлантиришни лозим топади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади)****-моддасининг биринчи қисмида суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилиши белгиланган. “Давлат божи тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонуни билан тасдиқланган “Давлат божи ставкаларининг миқдорлари” 2-бандининг “а” кичик бандига кўра, мулкий хусусиятга эга даъво аризаларидан даъво баҳосининг 2 фоизи миқдорида, бироқ БҲМнинг 1 бараваридан кам бўлмаган миқдорда давлат божи тўланиши лозим. Суд,даъво қаноатлантирилганлигисабабли суд ****жавобгарнинг зиммасига юклашни,ундан даъвогар фойдасига олдиндан тўланган41.**** сўм почта **** ҳамда2.****.****сўм давлат божиундиришни лозим топади. Юқоридагиларни инобатга олиб ҳамда ИПКнинг ****, **** ва ****моддаларини қўллаб, суд Қ Р Р ҚИЛДИ: Даъво қаноатлантирилсин. Жавобгар“**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятидандаъвогар“MASTER ****” масъулияти чекланган жамияти фойдасига****.****.****сўм асосий қарз, олдиндан тўланган 41.**** сўм почта ****ҳамда2.****.****сўм давлат божиундирилсин. Ҳал қилув қарори бир ойдан сўнг қонуний кучга киради ҳамда ижро ****си берилади. Ҳал қилув қарори устидан шу суд орқали Бухоро вилоят судига ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан бир ойлик муддат ичида апелляция тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****