Решение #2871525 Экономические

****-****-сонли иш Судья:**** ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ НОМИДАН ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Боғот тумани ****5йил21 октябрь Боғот туманлараро иқтисодий судининг судьяси****нинграислигида,судья ёрдамчиси****котиблигида, тугатиш бошқарувчиси М.****нинг иштирокида, “**** ****” масъулияти чекланган жамиятитугатиш бошқарувчисининг жавобгар “SOF-AGROAHSULOT”масъулияти чекланган жамиятидан**** сўм қарздорликни ундириштўғрисидаги даъво аризасибўйича ишни Боғот туманлараро иқтисодий судининг биносида, очиқ суд **** муҳокамасида кўриб чиқиб, қуйидагиларни аниқлади: Боғоттуманлараро иқтисодий судининг****3-****/****-сонли иш бўйича****йил24декабрдагиҳал қилув қарорибилан“**** ****” масъулияти чекланган жамияти соддалаштирилган тартибда тўловга қобилиятсиз дебтопилган,тугатишгадоир иш юритиш бошланганва тугатиш бошқарувчиси сифатида**** тайинланган. “**** ****” масъулияти чекланган жамиятининг тугатиш бошқарувчиси (бундан буён матнда даъвогар деб юритилади) судга даъво аризаси билан мурожаат қилиб,“SOF-AGRO- AHSULOT”масъулияти чекланган жамиятидан (бундан буён матнда жавобгар деб юритилади) **** сўм асосий қарзни ундиришни сўраган. Бугунги суд **** ўтказилиш **** ва жойи тўғрисида жавобгар қонунда белгиланган тартибда хабардор қилинган бўлсада, унинг вакили иштирок этмади, даъво ариза юзасидан фикр билдирмади. Бундай ҳолда суд ишни Ўзбекистон Республикаси иқтисодий процессуал кодексининг ****, ****, ****-моддасига асосан жавобгар вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим деб ҳисоблайди. Суд **** иштирок этган даъвогар вакили тушунтириш бериб, даъво аризасини қўллаб-қувватлаб,даъвоталабинитўлиққаноатлантиришни сўради. Олдинги суд муҳокамасида иштирок этган жавобгар вакили, даъво талабларига эътироз билдириб, ушбу пул маблағлари даъвогар томонидан қайтармаслик шарти билан ўтказиб берилганлигини, ушбу ҳолат бан тўлов топшириқномасида ҳам қайд қилинганлиги билдириб, даъвони рад этишни сўраган. Суд,даъвогарвакилини тинглаб,иш ҳужжатларини ўрганиб чиқиб, қуйидагиларга кўра, даъвоталабини қаноатлантиришнирад қилишнилозим топади. Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 55-моддасига кўра, ҳар кимга ўз ҳуқуқ ва эркинликларини суд орқали ҳимоя қилиш, давлаторганларининг ҳамда бошқа ташкилотларнинг, улар мансабдор шахсларининг қонунга хилоф қарорлари, ҳаракатлари ва ҳаракатсизлиги устидан судга шикоят қилиш ҳуқуқи кафолатланади. Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик кодексининг (бундан буён матнда ФК деб юритилади)****-моддасига кўра, ****-фуқаролик ҳуқуқий муносабати бўлиб, унга асосан бир шахс (қарздор) бошқа шахс (кредитор) фойдасига муайян ҳаракатни амалга оширишга, чунончи: мол-мулкни топшириш, ишни ****, хизматлар кўрсатиш, пул тўлаш ва ҳоказо ёки муайян ҳаракатдан ўзини **** **** бўлади, кредитор эса қарздордан ўзининг **** **** талаб қилиш ҳуқуқига эга бўлади.**** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади. Аниқланишича,даъвогарга нисбатан тугатишга доир иш юритиш жараёнидадаъвогар томониданжавобгарга 22.04.**** йилда **** сўм пул маблағларимолиявий ёрдам сифатида ўтказилган бўлса-да бироқ, жавобгар томониданушбупул маблағлари бугунги кунга қадарқайтарибберилмаганлиги аниқланган. “Тўловга қобилиятсизлик тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг ****-моддасида тугатиш бошқарувчиси қарздорнинг учинчи шахсларда турган мол-мулкини қидириш, аниқлаш ва қайтаришга қаратилган чораларни кўриши шартлиги белгиланган. Даъвогар тугатиш бошқарувчисининг ўтказиб берилган пул маблағларини қайтариш **** талабномасини жавобгар оқибатсиз қолдирилган. Шу сабабли даъвогар тугатиш бошқарувчиси даъво аризаси билан судга мурожаат қилиб, жавобгардан**** сўм ундиришни сўраган. Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда ФК деб юритилади) ****-моддасига кўра **** **** шартларига ва қонун ҳужжатлари талабларига мувофиқ, бундай шартлар ва талаблар бўлмаганида эса - иш муомаласи одатларига ёки одатда қўйиладиган бошқа талабларга мувофиқ лозим **** **** керак. Бироқ, тарафлар ўртасида 26.10.**** йилдаги №1-сонли молиявий ёрдам шартномасининг 2.3 бандига кўра молиявий ёрдам олувчи (жавобгар)нинг ҳисоб **** маблағ тўлиқ келиб тушганидан сўнг, молиявий ёрдам берувчига (даъвогар)нинг ҳисоб **** олинган маблағ қайтариб берилмаслигибелгиланган. Шунингдек 26.10.**** йилдаги №****-сонли тўлов топшириқномасида жавобгарга **** сўм қайтмаслик шарти билан ўтказилган. Мазкур ҳолатда суд, даъво талабларини асоссиз деб ҳисоблаб, даъвони қаноатлантиришни рад этишнилозимтопади. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг 68-моддасига кўра, ишда иштирок этувчи ҳар бир шахс ўз талаблари ва эътирозларига асос қилиб келтираётган ҳолатларни исботлаши керак. Ўзбекистон Республикаси Иқтисодий процессуал кодексининг ****-моддасига кўра, суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади Баён этилганларга асосан, суд, даъвогарнинг даъвосиниқаноатлантиришнирад қилишни,даъво **** этишдатўланган****сўм почта ****ни даъвогар зиммасида қолдиришни, даъвогардан Республика бюджетига ****сўм давлат божи ундиришни лозим топади. Юқоридагилардан келиб чиқибҳамдаЎзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси68, ****, ****, ****,****, ****-моддаларини қўллаб, суд қ а р о р қ и л а д и: Даъво аризаси рад қилинсин. Даъво **** этишдатўланган****сўм почта ****даъвогар зиммасида қолдирилсин. “**** ****” масъулияти чекланган жамиятидан Республика бюджетига ****сўмдавлат божиундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач ижро ****си берилсин. Мазкур ҳал қилув қарори устидан Хоразм вилоят судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига шу суд орқали бир ой ичида апелляция тартибида, ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида кассация тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****