Реквизиты
Категория Экономические Номер дела 4-2302-2503/2025 Дата решения 14.10.2025 Инстанция Первая инстанция Тип документа Суд Нукусский межрайонный экономический суд Судья AMANIYAZOV JALG‘AS JOLDASBAEVICH Язык
Стороны
Истец / Обвинение Ответчик / Подсудимый
Source ID 9eace98b-d2f0-4efa-96f7-87d2879ac3d1 Claim ID PDF Hash be79f1a5403e0890... Загружено 10.04.2026 17:06 PDF
Ссылки на нормативные акты 1
Ссылка Название акта Статья Часть Тип
тисодий процессуал кодекси 68-моддаси тисодий процессуал кодекси 68 code_article
Текст решения Оригинал (узб.)
****-сонли иқтисодий иш судья **** Ўзбекистон Республикаси номидан ҲАЛ ҚИЛУВ ҚАРОРИ Беруний тумани октябрь ****5 йил 14 Беруний туманлараро иқтисодий суди судьяси **** раислигида, **** котиблигида, даъвогар вакили Қ.Рустемов (**** йил 13 октябрь кунги ****-сонли ишончномага асосан),Беруний тумани прокурор ёрдамчиси ****иштирокида, даъвогар**** Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигинингжавобгар “**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятидан ****сўм қарз ундириштўғрисидагидаъво аризаси бўйича қўзғатилган ишни Беруний туманлараро иқтисодий суди биносида видеоконференцалоқа режимидаги очиқ суд **** кўриб чиқиб, қўйидагиларни АНИҚЛАДИ: **** Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги(бундан буён матнда даъвогар деб юритилади) судга даъво ариза билан мурожаат қилиб, “RUSLAN NUR GOLD” масъулияти чекланган жамиятидан(бундан буён матнда жавобгар деб юритилади)****сўм қарз ундиришни сўраган. Суд **** даъвогар вакилидаъво аризасини тўлиқ қаноатлантиришнисўради. Суд муҳокамасида иштирок этган прокурордаъво аризасини тўлиқ қаноатлантиришнисўради. Жавобгар вакили тегишли тартибда суд **** **** ва жойи **** хабардор этилган бўлса ҳам, суд **** қатнашмади ва ўзининг ёзма фикрларини судга **** қилмади. Суд шу сабабли ишни Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси (бундан буён матнда ИПК деб юритилади) **** ва ****-моддаларига мувофиқ жавобгар вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни лозим топди. Суд даъвогар вакилларининг ****, прокурор фикрини тинглаб, ишдаги тўпланган ҳужжатларга ҳуқуқий баҳо бериб, қуйидагиларга асосан даъво талабини тўлиқ қаноатлантиришни лозим топди. Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик кодекси (бундан буён матнда ФК деб юритилади) 8 ва ****-моддаларига асосан, **** шартномадан, зиён етказиш натижасида ҳамда ушбу Кодексда кўрсатилган бошқа асослардан келиб чиқади. Аниқланишича, **** **** **** йил 26 июндаги ****-F-сонли қарорига асосан жавобгарнинг тасарруфидаги Элликқалъа тумани, **** ОФЙ ҳудудидаги қишлоқхўжалиги ер тузиш харитасининг 12q-контурдаги 1,1 гектар яйлов ва пичанзорлар ер майдони ер фондининг табиатни муҳофаза қилиш, соғломлаштириш ва рекреация **** мўлжалланган ер тоифасига ўтказилган. Жавобгарнинг 1,1 гектар яйлов ва пичанзорлар ер майдони ер фондининг табиатни муҳофаза қилиш, соғломлаштириш ва рекреация **** мўлжалланган ерлар тоифасига ўтказилганлиги учун компенсация миқдори “O’zd v rl ih ” DILI “QR rl ih ” бўлинмаси томонидан****сўмҳисобланган. Шу сабабли даъво талаби тўлиқ қаноатлантирилиши лозим. Чунки,Ўзбекистон ****ҳкамасининг **** йил 25 майдаги ****-сон “Ер участкалари эгалари, фойдаланувчилари, ижарачилари ва мулкдорларига етказилган зарарлар, қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликларига, шунингдек, ерларнинг қишлоқ хўжалиги муомаласидан чиқишига сабаб бўлган ҳолларда етказилган зарар ўрнини қоплаш тартиби тўғрисида” Низомнинг (бундан буён матнда Низом деб юритилади) 1-бандига асосан Ушбу Низом Ўзбекистон РеспубликасинингЕр кодексигаваФуқаролик кодексигамувофиқ ер участкалари эгалари, фойдаланувчилари, ижарачилари ва мулкдорларига етказилган зарарлар, қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликлари, шунингдек, ўзбошимчалик билан ерларнинг қишлоқ хўжалиги муомаласидан чиқишига сабаб бўлган ҳолларда етказилган зарар миқдорини аниқлаш ва уларнинг ўрнини қоплаш тартибини белгилайди. Низомнинг 3-бандига асосан ер участкалари эгалари, фойдаланувчилари, ижарачилари ва мулкдорларининг кўрган зарарлари, шунингдек қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликлари миқдори ўзини ўзи молиялаштириш асосида фаолият кўрсатадиган ва ер **** бериш лойиҳасини тузадиган «Ўздаверлойиҳа» давлат илмий-лойиҳа институти ва унинг ҳудудий бўлинмалари, Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги бўлим (бошқарма)лари томонидан баҳолаш ташкилотини жалб этган ҳолда ер участкасини танлаш босқичида аниқланади. Низомнинг 18-банди биринчи хатбошисига асосан Қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликлари қишлоқ хўжалиги ва ўрмон ерлари, шу жумладан, деҳқон ва хўжалигини юритиш учун жисмоний шахсларга берилган ер участкаларидаги қишлоқ хўжалиги ерларини олиб қўйиш, **** тўлаб олиш ёки **** эгаллаб туриш ҳамда уларни қишлоқ ва ўрмон хўжалигини юритиш билан боғлиқ бўлмаган ёки қишлоқ ва ўрмон хўжалигини юритиш билан боғлиқ бўлган, лекин суғориладиган қишлоқ хўжалиги ва ўрмон ерларининг оборотдан чиқариб юборилишига олиб келадиган **** учун бериш ҳолларда аниқланади ва қопланади. Низомнинг 21-бандига асосан ер участкалари берилаётган юридик ва жисмоний шахслар томонидан қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликларининг ўрнини қоплаш бўйича маблағлар тўлаб берилади ва қуйидагича ****: суғориладиган ерлар учун компенсация тўловининг (ҳисобланган маблағнинг) 90 фоизи, лалми ерлар, суғориладиган ва лалми бўз ерлар, пичанзорлар ва яйловлар учун компенсация тўловининг (ҳисобланган маблағнинг) 95 фоизи Ўзбекистон Республикасининг республика бюджетига; суғориладиган ерлар учун компенсация тўловининг (ҳисобланган маблағнинг) 10 фоизи, лалми ерлар, суғориладиган ва лалми бўз ерлар, пичанзорлар ва яйловлар учун компенсация тўловининг (ҳисобланган маблағнинг) 5 фоизи Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Қишлоқ хўжалигини ривожлантириш ва озиқ-овқат таъминоти жамғармасига ўтказилади. Низомнинг 27-бандига асосан ер **** лойиҳасини натурага кўчириш ва ер участкаларига бўлган ҳуқуқни тасдиқлайдиган ҳужжатларни тайёрлаш **** ер участкалари бериладиган юридик ва жисмоний шахслар томонидан қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликларининг ўрни қоплангандан кейин амалга оширилади. Низомнинг 28-бандига асосан илгари берилган ерлар учун қишлоқ хўжалиги ва ўрмон хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликларининг ўрнини қоплаш бўйича **** **** юридик ва жисмоний шахсларга янги (қўшимча) ер берилмайди, қарзлар эса қонунчиликда белгиланган тартибда ундирилади. Низомнинг 34-бандига асосан пичанзорлар ва яйловлар олиб қўйилиши муносабати билан қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликлари миқдори озуқанинг йўқотиладиган **** қоплаш учун пичанзорлар ва яйловларнинг тегишли майдонларини тубдан яхшилаш зарурлигидан келиб чиқиб аниқланади. Пичанзорлар ва яйловларнинг маҳсулдорлиги у билан боғлиқ бўлган баландлик **** қараб пичанзорлар ва яйловларни тубдан яхшилаш қиймати ушбу Низомнинг2-иловасигамувофиқ қабул қилинади. Жавобгарнинг тасарруфидаги Беруний тумани, Абай ОФЙ ҳудудидаги қишлоқ хўжалиги ер тузиш харитасининг 12q-контурдаги 8,3 гектар яйлов ва пичанзорлар ер майдони жавобгар томонидан “цемент ишлаб чиқариш” лойиҳасини амалга ошириш учун **** ер фондининг саноат, транспорт, алоқа, мудофаа ва бошқа **** мўлжалланган ер тоифасига ўтказилганлиги муносабати биланқишлоқ хўжалиги ишлаб чиқариши нобудгарчиликлари миқдори****сўмни ташкил қилиши“O’zd v rl ih ” DILI “QR rl ih ” бўлинмасининг йиғма жилди, **** йил 31 июлдаги ****-сонли хати, даъвогар вакилининг суд **** кўрсатмалари билан ўз тасдиғини топади. Жавобгар томонидан****сўм пул маблағлари тўланмасдан келинган. Шу боис суд жавобгардан даъвогар фойдасига****сўм қарзни ундиришни лозим топади. Ўзбекистон Республикасининг Иқтисодий процессуал кодекси 68-моддасининг биринчи қисмида ишда иштирок этувчи ҳар бир шахс ўзталаблари ва эътирозларига асос қилиб келтираётган ҳолатларни исботлаши керак деб белгиланган. ИПК ****-моддасининг биринчи қисмига асосан суд **** ишда иштирок этувчи шахсларнинг қаноатлантирилган даъво талаблари миқдорига мутаносиб равишда уларнинг зиммасига юклатилади. Қайд этилганларга асосан суд даъвогарнинг даъво талабларини тўлиқ қаноатлантиришни, жавобгардан даъвогар фойдасига****сўм қарз, олдиннан тўланган **** сўм почта ****, республика бюджетига ****,**** давлат божи, Ўзбекистон Республикаси Олий суди депозитига ишни видеоконференцалоқа режимидаги суд **** кўриш билан боғлиқ **** сўм суд **** ундиришни лозим топади. Юқоридагиларга ҳамда Ўзбекистон Республикаси Иқтисодийпроцессуал кодексининг ****, ****-моддаларига асосланиб, суд ҚАРОР Қ И Л А Д И: Даъво ариза тўлиқ қаноатлантирилсин. Жавобгар“**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятидандаъвогар**** Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлигининг фойдасига****сўм қарз, **** сўм почта **** ундирилсин. Жавобгар“**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятиданреспублика бюджетига **** сўм давлат божи ундирилсин. Жавобгар“**** **** ****” масъулияти чекланган жамиятиданЎзбекистон Республикаси Олий суди депозитига **** сўм суд **** ундирилсин. Ҳал қилув қарори қонуний кучга киргач, ижро **** берилсин. Ушбу ҳал қилув қарори устидан шу суд орқали **** Репсубликаси судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъатига бир ойлик муддат ичида апелляция тартибида ёки ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эътиборан олти ой ичида кассация тартибида шикоят бериш (протест келтириш) мумкин. Судья ****